Thu gom vỏ thuốc bảo vệ thực vật trên cánh đồng, nông dân Ninh Bình hình thành nếp sống xanh

Người dân thu gom vỏ thuốc bảo vệ thực vật vào bể chứa

Ninh Bình là vùng đất có truyền thống nông nghiệp lâu đời. Tuy nhiên, trong nhiều thập kỷ qua, mặt trái của việc thâm canh tăng năng suất là tình trạng lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật (BVTV). Đáng ngại hơn, sau khi phun thuốc, thói quen của không ít người dân vứt bỏ vỏ chai nhựa, bao bì nilon ngay tại bờ ruộng hoặc ném xuống kênh mương.

Những ngày đầu tháng 3/2026, chúng tôi có mặt tại xã Ý Yên, tỉnh Ninh Bình (thuộc huyện Ý Yên, Nam Định cũ) chứng kiến nhiều sự thay đổi. Trên khắp các cánh đồng tại Ninh Bình, bà con nông dân đang hối hả bước vào vụ chăm sóc lúa xuân. Đặc biệt, tại đây, rác, vỏ thuốc bảo vệ thực vật được bà con thu gom vào bể chứa, môi trường xanh, sạch, đẹp.

Bà Nguyễn Thị Phượng, ở thôn Đằng Động, nông dân đang chăm sóc lúa biết, hiện nay, bể chứa rác thải nhựa và bao bì thuốc bảo vệ thực vật được bố trí ở những vị trí thuận tiện nhất để bà con dễ dàng tập kết.

"Trước kia, chúng tôi chưa thực sự chú trọng đến việc xử lý vỏ thuốc. Phun xong là tiện tay vứt ra bờ ruộng thôi. Nhưng từ khi được các cán bộ Hội Nông dân, Hội Phụ nữ và chính quyền xã tuyên truyền về tác hại của hóa chất tồn dư, tôi đã hiểu và thu gom lại mỗi khi sử dụng. Thậm chí, tôi còn luôn chuẩn bị sẵn túi nilon, dùng xong là bỏ vào buộc chặt rồi mang ra bể chứa. Thấy vỏ chai nhựa ai vứt sót trên đường, tôi cũng nhặt bỏ đúng nơi quy định”, bà Phượng bộc bạch.

Theo bà Phượng, việc này không hề mất thời gian hay công sức, nhưng kết quả mang lại rất rõ rệt: "Ruộng đồng giờ sạch hơn, nước dưới mương trong hơn, không còn mùi hóa chất nồng nặc hay rác thải trôi nổi như trước".

Ông Hoàng Văn Thái, ở xã Ý Kiên kể thêm, việc xây dựng các hố, bể chứa rác được thực hiện nhiều năm trước, song do ý thức của một số người dân chưa được nâng cao nên những năm trước đây tình trạng vỏ thuốc trừ sâu, thuốc bảo vệ thực vật vứt bừa bãi tại ruộng vẫn còn nhiều. Việc này không chỉ gây mất mỹ quan đồng ruộng mà còn tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm nguồn nước và ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân.

“Còn hiện nay tất cả bà con đều hình thành nếp sống xanh, thu gom, phân loại rác thải tại gia đình. Trên cánh đồng, mọi người đều hạn chế sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, bảo nhau trong việc thu gom vỏ thuốc, đặc biệt là chú trọng hơn đến nguồn nước tưới tiêu, không để ô nhiễm môi trường”, ông Thái chia sẻ.

Thành quả từ sự đồng lòng của nông dân và sự quyết liệt của chính quyền địa phương

Sự thay đổi về môi trường xanh không tự nhiên mà có, đó là kết quả của một quá trình vận động bền bỉ. Ông Trần Quốc Nghiệp, Trưởng thôn Đằng Động, xã Ý Yên cho biết, địa phương đã triển khai lắp đặt hệ thống bể chứa từ nhiều năm trước, nhưng chìa khóa nằm ở việc "nâng cao ý thức".

Hàng tháng, hàng quý, địa phương đều tổ chức các buổi tuyên truyền, vận động người dân thay đổi thói quen, đồng thời bố trí các bể chứa tại những khu vực thuận tiện trên cánh đồng để bà con dễ dàng thu gom rác thải sau khi sử dụng thuốc bảo vệ thực vật.

“Việc thu gom vỏ thuốc bảo vệ thực vật vào bể chứa tại địa phương không chỉ đơn thuần là xử lý rác thải, mà là bước đi chiến lược để xây dựng một nền nông nghiệp xanh, sạch và bền vững. Khi mỗi người nông dân đều ý thức được rằng "bảo vệ môi trường chính là bảo vệ nguồn sống của chính mình", thì những cánh đồng không rác thải sẽ không còn là mục tiêu xa vời”, ông nói.

Theo ông, bên cạnh những hộ dân có ý thức bỏ rác đúng nơi quy định, vẫn còn một số hộ vẫn vứt các túi đựng thuốc trừ sâu ra ngoài môi trường, gây ảnh hưởng đến môi trường và các loài thủy sản. Vì thế địa phương sẽ tiếp tục tuyên truyền để người dân hình thành và duy trì thói quen thu gom rác thải nông nghiệp.

Ngoài việc thu gom rác, trên tuyến đường làng chính giáp ruộng, bà con nhân dân đã đổ bê tông con đường dài 500m và trồng các cây xanh hai bên đường nhằm mang lại bóng mát cho bà con đi tập thể dục.

“Cứ mỗi sáng sớm và chiều tối, tiếng bà con trong làng đi bộ thể dục nói chuyện nô nức, tạo nên không khí sinh hoạt cộng đồng vui vẻ, gắn bó. Dọc theo tuyến đường, hệ thống điện chiếu sáng cũng đã được lắp đặt đầy đủ giúp việc đi lại của người dân vào buổi tối trở nên thuận tiện và an toàn hơn”, ông Nghiệp háo hức chia sẻ.

UBND xã Ý Yên cho biết thêm, hằng năm đơn vị còn chỉ đạo các cơ sở, Hội Nông dân, Hội Phụ nữ, Hội Cựu chiến binh tuyên truyền cho toàn thể hội viên nội dung của Luật Bảo vệ môi trường, Nghị quyết số 41-NQ/TW của Bộ Chính trị về “Bảo vệ môi trường trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước”, Nghị quyết số 24-NQ/TW về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và môi trường…

Điểm nhấn trong hoạt động tham gia bảo vệ môi trường của các đơn vị là gắn với tiêu chí của cuộc vận động “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch”. Theo đó, mỗi cơ sở Hội lựa chọn những phần việc và triển khai các hoạt động cụ thể để thực hiện như:

Xây dựng các mô hình tuyến đường nông dân tự quản, phụ nữ tự quản; Phân loại rác thải trong sinh hoạt; thu gom vỏ bao thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng; Phụ nữ sử dụng làn nhựa đi chợ, hạn chế sử dụng túi ni lông; Tham gia làm vệ sinh đường làng ngõ xóm; Tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ nguồn nước; Trồng và chăm sóc hoa, cây xanh...

Giờ đây, trên con đường liên thôn, đường làng giữa những cánh đồng, ánh đèn không chỉ phục vụ sinh hoạt hằng ngày cho bà con mà còn góp phần làm cho diện mạo nông thôn thêm khang trang, sạch đẹp.

×