Trước thềm Diễn đàn lắng nghe nông dân: Nông dân, HTX kiến nghị nhiều vấn đề "nóng" liên quan đến biến đổi khí hậu

Tiếp nối thành công từ 3 lần tổ chức Diễn đàn Lắng nghe nông dân nói trước đây, Diễn đàn Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam – Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lắng nghe nông dân nói năm 2025, dự kiến sẽ được tổ chức vào đầu tháng 11 tới đây, tại Hà Nội.

Báo Nông thôn Ngày nay/điện tử Dân Việt được lãnh đạo hai đơn vị giao trực tiếp tổ chức thực hiện.

Kiến nghị tháo gỡ vướng mắc về thủ tục xin hỗ trợ khoanh nợ, giãn nợ và vay vốn tái sản xuất sau thiên tai

Trước thềm sự kiện, Báo Nông thôn Ngày nay/điện tử Dân Việt đã tiếp nhận nhiều câu hỏi, ý kiến của bà con nông dân.

Bày tỏ quan tâm tới Diễn đàn, ông Nguyễn Đức Lập - Giám đốc Hợp tác xã gia cầm Minh Hải ở thôn Thụy Hà, xã Bắc Hồng, TP. Hà Nội cho biết: Sau hai năm liên tiếp bị thiệt hại nặng nề do thiên tai (cơn bão YAGI năm 2024 và bão MATMO năm 2025), trang trại chăn nuôi gà của tôi liên tục bị mất trắng hàng chục tỷ đồng. Tuy nhiên, việc tiếp cận các chính sách của nhà nước còn gặp nhiều khó khăn, nhất là việc hoàn thiện các thủ tục, hồ sơ để xin hỗ trợ cây, con giống, khoanh, giãn nợ và vay vốn tái sản xuất.

Cụ thể, sau khi bị thiệt hại nặng do thiên tai gây ra, nông dân, các HTX muốn xin hỗ trợ, hưởng thụ các chính sách của nhà nước phải đối mặt với cả "rừng" hồ sơ, thủ tục hành chính.

Đơn cử như về hồ sơ khanh nợ, nông dân phải hoàn thiện được ít nhất 4 thủ tục gồm: Thứ nhất là văn bản thông báo về tình trạng thiên tai, dịch bệnh trên phạm vi rộng của UBND cấp tỉnh. Văn bản đề nghị của UBND cấp tỉnh đối với trường hợp khách hàng quy định tại Điểm b, Khoản 2, Điều 6 Quyết định này gặp rủi ro do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng.

Thứ hai là giấy đề nghị khoanh nợ kiêm phương án sản xuất và kế hoạch trả nợ do khách hàng lập (MS 02/ĐN-KN).

Thứ ba là tài liệu chứng minh khách hàng có dư nợ tại ngân hàng nơi cho vay bao gồm bản sao Hợp đồng tín dụng/Sổ vay vốn, các giấy tờ nhận nợ.

Thứ tư là biên bản xác định khách hàng bị thiệt hại về vốn vay, tài sản hình thành từ vốn vay, trong đó ghi rõ mức độ thiệt hại do hậu quả của thiên tai, dịch bệnh xảy ra trên phạm vi rộng, hoặc do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng (biên bản xác định khách hàng vay vốn bị thiệt hại) có xác nhận của ngân hàng; xác nhận của UBND cấp huyện đối với hộ kinh doanh, hợp tác xã chủ trang trại; xác nhận của UBND cấp xã đối với cá nhân, hộ gia đình, tổ hợp tác) (MS 01/BB-KN)...

Ông Lập khẳng định: Trong 4 thủ tục trên, khó thực hiện nhất là việc hoàn thiện văn bản thông báo về tình trạng thiên tai, dịch bệnh trên phạm vi rộng của UBND cấp tỉnh. Bởi, chúng tôi chưa được hướng dẫn cụ thể để làm thủ tục trên.

"Vừa qua, chúng tôi đã liên hệ với chính quyền địa phương đề nghị hỗ trợ, hướng dẫn làm thủ tục nhưng không nhận được phản hồi tích cực nên đến giờ, gia đình vẫn chưa hoàn thiện được hồ sơ để gửi ngân hàng xin khoanh nợ", ông Lập nói và cho rằng: Nếu không được hỗ trợ khoanh, giãn nợ và vay vốn tái sản xuất sớm, HTX sẽ gặp rất nhiều khó khăn và khó khôi phục lại được sản xuất, chăn nuôi.

Theo đó, Giám đốc Hợp tác xã gia cầm Minh Hải kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với các bộ ngành liên quan sớm có giải pháp để tháo gỡ vướng mắc, tạo điều kiện cho người dân làm thủ tục nhận hỗ trợ khoanh nợ, giãn nợ và vay vốn tái đầu tư dễ dàng, nhanh chóng hơn để kịp thời khôi phục, ổn định lại sản xuất, thu nhập.

Kiến nghị sớm nâng cấp hạ tầng nông nghiệp, hỗ trợ chuyển đổi cây trồng thích ứng với biến đổi khí hậu

Từng nhiều năm liên tiếp bị thiệt hại do bão lũ, ông Trương Công Minh ở xóm Cổ Rùa, xã Cao Ngạn (tỉnh Thái Nguyên) nêu thực trạng: Các cơn bão, lũ càng ngày càng nguy hiểm gây thiệt hại nặng nề hơn. Tuy nhiên, năng lực chống chịu trước thiên tai của các công trình cơ sở hạ tầng còn bất cập khi xảy ra tình huống lũ đặc biệt lớn, vượt lịch sử.

Cùng với đó, năng lực theo dõi, giám sát thiên tai, cứu hộ-cứu nạn còn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Bên cạnh đó, các phương tiện, trang thiết bị phục vụ công tác ứng phó thiên tai, cứu hộ-cứu nạn còn thiếu, chưa đáp ứng được yêu cầu, nhất là địa bàn vùng sâu, vùng xa...

Về nguyên nhân chính do thiên tai diễn ra dồn dập, đặc biệt khốc liệt, mang nhiều yếu tố bất thường, vượt mức lịch sử, xảy ra trên diện rộng, lũ chồng lũ, gây thiệt hại lớn về người và tài sản; mức độ đầu tư cho cơ sở hạ tầng phòng, chống thiên tai như hệ thống đê điều, hồ đập, dự báo, cảnh báo... hạ tầng công cộng và nhà dân chưa đủ sức chống chịu với sức tàn phá của thiên tai, lũ lụt.

Thực tế cho thấy, đợt mưa lớn bởi hoàn lưu bão số 11 vừa qua khiến lưu vực sông Cầu, sông Thương, sông Lục Nam chìm trong biển nước. Chưa đầy 24 giờ, lượng mưa tại Thái Nguyên lên tới 450-500mm, khiến mực nước sông Cầu dâng cao kỷ lục, vượt đỉnh lũ lịch sử năm 2024 hơn 1m. Hai năm liên tiếp, con sông hiền hòa chảy qua các tỉnh Thái Nguyên, Bắc Ninh trở thành dòng nước hung dữ, nhấn chìm hàng chục nghìn ngôi nhà, cánh đồng, tuyến đường trong biển nước...

Hiện nay, hệ thống tiêu thoát nước ở các tỉnh miền núi phía Bắc, nhất là Thái Nguyên, chủ yếu dựa vào tiêu tự chảy theo độ dốc địa hình. Không có trạm bơm cưỡng bức, mực nước trong thành phố hoàn toàn phụ thuộc vào mực nước sông. Khi nước sông dâng vượt báo động 3, dòng chảy trong đô thị bị đảo chiều, nước không thoát ra được mà dâng ngược vào trong đô thị.

Trước đây, vùng tả sông Cầu từng là vùng chậm lũ tự nhiên, có tác dụng giảm áp cho đô thị mỗi khi mưa lớn. Tuy nhiên, khi địa phương đắp đê kiên cố, khu vực này đã mất đi vai trò điều tiết. Không gian thoát lũ bị thu hẹp, dòng chảy bị bó hẹp trong lòng sông khiến chỉ cần một trận mưa cực đoan là hệ thống “vỡ trận”.

Trước thềm Diễn đàn Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam – Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lắng nghe nông dân nói năm 2025, ông Minh kiến nghị: Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần vào cuộc ngay để tìm ra giải pháp để cải thiện hạ tầng nông nghiệp như việc đầu tư nâng cấp và xây dựng mới các công trình thủy lợi, đê điều, hồ chứa kiên cố, hệ thống kênh mương thoát nước đồng ruộng để chủ động ứng phó với thiên tai, ngập úng.

Cũng theo ông Minh, hiện tại các khu vực dân cư, vùng nông thôn ở các tỉnh miền núi phía Bắc, việc sản xuất các cây, con truyền thống như ngô, lúa, khoai, nuôi lợn, gà… rất nhạy cảm, dễ gặp rủi ro khi xảy ra bão, lũ. Theo đó, bà con kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần tích cực phối hợp với các cơ quan liên quan tháo gỡ vướng mắc về đất đai, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi sang các mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu.

Diễn đàn Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam – Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lắng nghe nông dân nói năm 2025 sẽ được đồng chủ trì bởi đồng chí Lương Quốc Đoàn, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam và đồng chí Trần Đức Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường.

Dự kiến nội dung Diễn đàn sẽ tập trung vào tổng kết, đánh giá về 5 năm thực hiện các Nghị quyết lớn của Đảng và trao đổi thông tin về các chủ trương, chính sách liên quan đến nông nghiệp, nông thôn, tài nguyên và môi trường, đặc biệt là chính sách về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo.

×