Ứng dụng khoa học công nghệ đưa sản phẩm quế hữu cơ Lào Cai vươn ra thị trường thế giới

Áp dụng kỹ thuật và xây dựng chuỗi giá trị bền vững

Trước kia, cuộc sống của người dân Bảo Hà, đa phần là đồng bào dân tộc thiểu số, gắn liền với nương ngô, rẫy sắn trên những triền đất dốc, khô cằn. Cái nghèo dai dẳng đeo bám khiến những mái nhà đơn sơ luôn chênh vênh bên sườn đồi.

Những năm gần đây, nhờ sự hướng dẫn áp dụng khoa học, kỹ thuật tốt từ các bài giảng, cách trồng, cách chăm sóc, khai thác sao cho hiệu quả đã được người dân học hỏi từ các chuyên gia, nhà khoa học để áp dụng thực tế ở địa phương mình.

Ông Triệu Văn Lai, thôn Bỗng 2, xã Bảo Hà, tỉnh Lào Cai từ khi áp dụng kỹ thuật trồng quế mới cho thấy năng xuất hơn nhiều: “Mới đầu trồng lấy cây giống trồng xuống đúng khoảng cách, từ cuốc hố, bón phân, rồi chăm sóc cây khi chúng dần trưởng thành. Làm cỏ 1 năm 3 vụ, khi nó lớn thì không phải làm nữa, chỉ tỉa cành bán cũng có thu nhập”.

Không chỉ gia đình ông Lai, sự đổi thay thấy rõ tại thôn Bỗng 2, nơi cây quế bén duyên đầu tiên. Thay vì những ngôi nhà gỗ tạm bợ, giờ đây là những mái ngói đỏ tươi, tường xây kiên cố, tạo sự “đổi đời” thực sự. Mỗi ha quế có thể mang lại thu nhập hàng trăm triệu đồng mỗi năm, giải quyết bài toán sinh kế cho người dân.

Đến nay, xã Bảo Hà có khoảng 5.000 ha quế, trong đó hơn 3.000 ha đang cho thu hoạch. Thu nhập từ quế đã giúp hàng trăm hộ thoát nghèo, vươn lên khá giả. Để cây quế phát triển bền vững, chính quyền xã Bảo Hà đã áp dụng các giải pháp đồng bộ về kỹ thuật, chính sách và định hướng phát triển giúp bà con vay vốn ưu đãi, đồng thời hỗ trợ giống và kỹ thuật trồng, chăm sóc.

Ông Nguyễn Thành Công, Phó Chủ tịch UBND xã Bảo Hà, khẳng định triết lý phát triển bền vững, áp dung khoa học kỹ thuật hiện đại: “Địa phương đang khuyến khích bà con không nên chặt trắng mà sẽ chặt tỉa rồi trồng lại, đảm bảo sinh trưởng bền vững. Luôn kỳ luôn canh, chặt đến đâu ta trồng đến đấy”.

Phương pháp thu hoạch tỉa lá, tỉa cành và thu hoạch luân canh này không chỉ bảo vệ môi trường sinh thái mà còn duy trì nguồn thu nhập liên tục, ổn định cho người dân.

Đến nay, tỉnh Lào Cai có trên 143.000 ha quế, chiếm tới 75% diện tích quế của cả nước, mang lại giá trị khoảng 2.500 tỷ đồng mỗi năm. Nhiều vùng quế chuyên canh tập trung đã được hình thành, phát triển theo hướng bền vững với 23.700 ha quế được chứng nhận hữu cơ.

Đưa sản phẩm quế hữu cơ ra thế giới

Bước đi chiến lược và đột phá nhất của Bảo Hà chính là định hướng phát triển cây quế theo hướng hữu cơ. Đây là ứng dụng khoa học công nghệ nông nghiệp tiên tiến nhất, chìa khóa để nâng cao giá trị và mở cánh cửa xuất khẩu.

Việc cam kết “nói không với hóa chất nông nghiệp” và sản xuất theo quy trình hữu cơ nghiêm ngặt giúp nâng cao chất lượng tinh dầu, vỏ quế, đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe của các thị trường khó tính như Ấn Độ, Bangladesh và Châu Âu.

Ủy ban nhân dân xã Bảo Hà đã phối hợp với các cơ quan chuyên môn và các trường đại học như Đại học Hùng Vương mở lớp tập huấn kỹ thuật, hướng dẫn bà con từ khâu chọn giống, chăm sóc, đến thu hoạch theo tiêu chuẩn hữu cơ.

Từ khi áp dụng cho thấy sự thay đổi trong nhận thức và kỹ thuật đã mang lại kết quả rõ rệt. Theo ông Nguyễn Văn Mạnh, Phó Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội xã Bảo Hà, mỗi ha trồng quế hữu cơ có thể đem lại thu nhập lên đến 500 - 700 triệu đồng, gấp nhiều lần so với canh tác truyền thống.

Để tránh tình trạng “được mùa mất giá”, xã Bảo Hà, tỉnh Lào Cai đã chú trọng xây dựng chuỗi liên kết giá trị khép kín, trong đó các Hợp tác xã (HTX) đóng vai trò trung tâm trong buôn bán và chế biến, quảng bá sản phẩm trên mạng xã hội như Facebook, tiktok, youtube…

Điển hình là Hợp tác xã Nông nghiệp và Dịch vụ Cầu Mây tại thôn Bỗng 2. Giám đốc Lý Văn Cầu cho biết HTX đảm nhận vai trò bao tiêu, chế biến và xuất khẩu sản phẩm quế sang các thị trường các nước từ Châu Á đến Châu Âu.

HTX kết hợp hài hòa giữa bàn tay khéo léo của người thợ và hệ thống máy móc hiện đại trong từng công đoạn từ bóc tách, cắt lát, phơi sấy. Điều này giúp giữ trọn hương vị tự nhiên và đảm bảo chất lượng đạt tiêu chuẩn xuất khẩu.

HTX tạo việc làm ổn định cho từ 25 đến 30 lao động thường xuyên, với mức thu nhập trung bình từ 5 đến 8 triệu đồng mỗi tháng, và hàng trăm lao động thời vụ vào mùa cao điểm.

Giờ đây, cây quế hữu cơ không chỉ là cây xóa đói giảm nghèo mà còn là biểu tượng của phát triển bền vững, đó là nhờ việc áp dụng khoa học công nghệ vào nông nghiệp để kiến tạo nên một tương lai xanh và no ấm cho vùng cao Tây Bắc.

Hiện nay trên địa bàn tỉnh Lào Cai đang có những chủ trương, chinh sách tạo điều kiện thuận lợi và khuyến khích các doanh nghiệp đầu tư sản xuất, chế biến sâu, chế biến tinh đã thu hút 41 doanh nghiệp, hợp tác xã quy mô lớn cùng hàng trăm cơ sở nhỏ lẻ hộ gia đình tham gia sơ chế, chế biến sản phẩm từ quế. Từ đó, không chỉ tiêu thụ hàng trăm ngàn tấn quế (cành, lá, vỏ) tại chỗ cho người dân mà còn tạo ra đa dạng sản phẩm, đáp ứng theo yêu cầu thị trường tiêu thụ nội địa và xuất khẩu, gia tăng giá trị.

×