Bình luận
0
Một trong những nét đẹp của văn hóa Việt là tín ngưỡng thờ thành hoàng làng. Việc gìn giữ các giá trị truyền thống này khiến đời sống sinh hoạt của người dân Việt Nam trở nên sống động, đậm đà bản sắc.
Trong giới hạn bài viết, xin gửi tới bạn đọc đôi nét về vị thành hoàng làng của đình làng Nam Đồng - danh nhân Lý Thường Kiệt.
Lý Thường Kiệt là một danh nhân của Việt Nam nói chung và Thăng Long – Hà Nội nói riêng. Trong cuốn sách “Gương mặt văn học Thăng Long” xuất bản trong “Tủ sách Thăng Long ngàn năm văn hiến”, tác giả đã giới thiệu với độc giả về những nét tài hoa không chỉ ở sự nghiệp binh đấu mà còn ở văn chương của Lý Thường Kiệt. Cuốn sách được ấn hành bởi Nhà xuất bản Hà Nội.
Dâng lễ tại đình làng Nam Đồng (Hà Nội) trong lễ hội đình làng Nam Đồng-nơi Thái ủy Lý Thường Kiệt được dân làng tôn làm thành hoàng làng. Nam Đồng cũng là đất vua nhà Lý ban cho Lý Thường Kiệt làm thái ấp khi dưỡng già. Ảnh: Tổng cục Du lịch (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch).
Các tài liệu lịch sử đáng tin cậy đều khẳng định Lý Thường Kiệt (1019-1105) sinh ra đất Thăng Long và Nam Đồng chính là mảnh đất vua Lý ban cho vị võ tướng làm thái ấp dưỡng già.
Theo sách “Tây Hồ chí” thì Lý Thường Kiệt đã mất ở Nam Đồng và có mộ chôn tại đây. Tiếc là theo thời gian và biến động lịch sử đã không tìm được dấu tích. Sau khi ông mất, dân Nam Đồng tôn ông làm thành hoàng làng và thờ tại đình làng Nam Đồng từ một vị trí ven đô xưa kia giờ đã nằm giữa phố phường đông đúc.
Tiểu sử xuất thân của Lý Thường Kiệt là một câu chuyện đầy ly kỳ, hấp dẫn. Lý Thường Kiệt sinh năm 1019, mất năm 1105. Ông vốn họ Ngô, tên là Tuấn, người ở làng An Xá, huyện Quảng Đức (Cơ Xá, Gia Lâm - Hà Nội), con của Sùng Tiết tướng quân Ngô An Ngữ.
Theo Phả hệ họ Ngô Việt Nam, Lý Thường Kiệt là hậu duệ của Thiên Sách vương Ngô Xương Ngập - con trưởng của Ngô Quyền.
Về sau, ông theo gia đình sang ngụ ở phường Thái Hòa (Hà Nội). Bình sinh, ông là người khôi ngô tuấn tú, thông minh, nhanh nhẹn, có chí khí, thích nghề võ. Hàng ngày, Ngô Tuấn thường luyện cung kiếm bày trận đồ, đêm chong đèn đọc binh pháp.
Năm 20 tuổi, Ngô Tuấn được đưa vào làm hoạn quan trong cung vua, 22 tuổi giữ chức "Hoàng môn chi hậu" trong quân túc vệ. Ông làm quan qua 3 triều vua Lý Thái Tông, Lý Thánh Tông và Lý Nhân Tông. Trong sự nghiệp của mình, Lý Thường Kiệt có công giữ yên biên giới, mở mang bờ cõi cho nước Đại Việt.
Chiến công lớn đầu tiên của ông là năm 1061 ông được cử đi bình định vùng đất Thanh Nghệ và nhờ tài nghệ của mình, ông đã khiến cho một dải non sông được yên bình. Đến năm 1069, Lý Thường Kiệt lại theo vua Lý Thánh Tông đi chinh phạt Chiêm Thành, ông là tướng tiên phong và bắt được Vua Chiêm là Chế Củ.
Sau sự kiện này, Chiêm Thành đã cắt 3 châu Địa Lý, Ma Linh, Bố Chính cho Đại Việt để đổi lấy tự do của Chế Củ.
Cũng chính Lý Thường Kiệt là người có vai trò lớn trong việc nâng cao vị thế và vai trò của Thái hậu Ỷ Lan. Theo nhà sử học Hoàng Xuân Hãn, nếu không có sự hậu thuẫn và ủng hộ của Lý Thường Kiệt thì Ỷ Lan khó lòng nhiếp chính và có thể đưa ra những quyết định quan trọng trong lúc vua Lý Nhân Tông, con trai bà còn nhỏ tuổi.
Đặc biệt, trong cuộc kháng chiến chống Tống năm 1075-1077, Lý Thường Kiệt đóng vai trò vô cùng quan trọng. Ông trực tiếp tổ chức và lãnh đạo quân dân chống lại giặc ngoại xâm.
Sách Việt điện uy linh chép rằng Lý Thường Kiệt nghe tin người Tống muốn đem quân xuống rình nước ta để gây binh. Ông lập tức tâu vua: "Ngồi im đợi giặc, không bằng đem quân ra trước để chặn thế mạnh của giặc ". Kế sách “Tiên phát chế nhân” này được triều đình ủng hộ. Lý Thường Kiệt dẫn binh đánh các thành địch.
Lý Thường Kiệt đã khéo léo vận dụng phổ biến hình thức chiến thuật tập kích, đánh úp, đánh bất ngờ, nhanh chóng hạ hàng loạt căn cứ của quân Tống. Trong trận đánh Ung Châu - căn cứ chính của quân Tống, Lý Thường Kiệt dùng cách đánh cường công, kết hợp nhiều chiến thuật như sai quân đào hầm từ dưới đất đánh lên, dùng hỏa tiễn đốt phá trại giặc, đắp đất cao ngang tường thành để trèo lên.
Đến tháng 3/1076, quân nhà Lý triệt hạ ba căn cứ lớn của quân Tống là Ung Châu, Khâm Châu và Liêm Châu, thực hiện kế hoạch phá hủy quân lương, buộc nhà Tống phải hoãn kế hoạch tiến đánh nước ta.
Sau thắng lợi ban đầu, ông ra lệnh rút quân về nước, xây dựng các lớp phòng ngự, sẵn sàng nghênh địch. Lý Thường Kiệt quyết định dựa vào sông núi, các đèo hiểm trở, các sông rộng và sâu để xây dựng tuyến phòng thủ trên đường bộ lẫn đường thủy. Trong đó, phòng thủ sông Như Nguyệt là tuyến chủ lực. Các trận đánh ở đây cũng mang lại thắng lợi toàn cục cho quân dân Đại Việt.
Khi đến bờ Bắc sông Như Nguyệt, quân Tống không tấn công ngay mà chờ thủy quân. Tuy nhiên, cánh quân thủy đã bị quân ta chặn đánh trong trận Đông Kênh, không thể tiến sâu vào Đại Việt theo đúng kế hoạch.
Chờ không được thủy quân, quân Tống tổ chức hai lần tấn công chiến lũy Như Nguyệt nhưng đều thất bại nặng nề. Sau hai tháng, chờ quân địch mệt mỏi, Lý Thường Kiệt phát động phản công, giành thắng lớn.
Sau chiến thắng trên sông Như Nguyệt, Lý Thường Kiệt biết quân Tống đã lâm vào thế bí, mà người Nam bị chiến tranh liên miên cũng nhiều tổn thất nên sai sứ sang "nghị hòa" để quân Tống rút về. Quách Quỳ vội chấp nhận giảng hòa và rút quân.
Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Tống không chỉ nhờ quân dân đồng lòng, kết hợp công - thủ mà còn nhờ cách đánh vào lòng người của Lý Thường Kiệt. Trận đánh sông Như Nguyệt vang danh sử sách của quân dân nhà Lý.
Tương truyền, trong trận Như Nguyệt, Lý Thường Kiệt soạn thảo Nam Quốc sơn hà rồi sai người đọc nó vào mỗi đêm. Lời lẽ đanh thép của bài thơ khiến tinh thần quân Tống càng thêm hoảng loạn, nhanh chóng rệu rã. Sau này, Nam Quốc sơn hà được coi là bản tuyên ngôn độc lập đầu tiên của nước ta.
Những năm cuối đời, ông còn cầm quân đi đánh Lý Giác ở Diễn Châu (1103), dẹp giặc Chiêm quấy nhiễu ở Bố Chính (1104), tổ chức lại bộ máy quân đội, duyệt đổi các đơn vị từ cấm binh đến dân binh.
Với công lao hiển hách của mình, Lý Thường Kiệt từng được cả triều đình nhà Lý quý trọng. Ngay lúc ông còn sống, Lý Nhân Tông đã cho làm bài hát để tán dương công trạng. Ông được lịch sử ghi nhận là anh hùng kiệt xuất, một con người hiến dâng cả tâm hồn sức lực cho sự nghiệp độc lập của Tổ quốc ở buổi đầu thời tự chủ. Tài năng quân sự kiệt xuất của ông làm kẻ thù khiếp phục.
Trong Ngưỡng sơn Linh Xứng tự bi minh, nhà sư Thích Pháp Bảo ca ngợi Lý Thường Kiệt: “Thái úy vào trong thì sáng suốt, khoan hòa, ra ngoài thì nhân từ, giản dị, đổi dời phong tục nào có quản công, việc gì cũng siêng năng, sai bảo dân thì ôn hòa, cho nên, đời được cậy nhờ chẳng phải ít”.
Theo Lê Quý Đôn, chính sử Tống phải thừa nhận: binh pháp "đánh đâu thắng đấy" của nhà Lý đã được Sái Diên Khánh nhà Tống mô phỏng và được Tống Thần Tông "cho là phải".
Theo một bài báo trên tờ Daily Express của Anh, thư ký báo chí của tổng thống Nga Dmitry Peskov đã đưa ra lời cảnh báo nghiêm trọng về "ngày tận thế".
Chia sẻ
Việc bãi bỏ thuế khoán, chuyển sang kê khai điện tử từ năm 2026 đang mở ra “luật chơi” mới cho hơn 5 triệu hộ kinh doanh. Tại tọa đàm do Báo Nông thôn Ngày nay/Điện tử Dân Việt tổ chức, đại diện Cục Thuế, chuyên gia và ngân hàng cho rằng minh bạch thuế không chỉ giúp quản lý công bằng hơn mà còn là chìa khóa để hộ kinh doanh tiếp cận vốn ngân hàng và mở rộng hoạt động.
Chia sẻ
Chiến sự tại Trung Đông khiến giá dầu thế giới tăng mạnh, kéo theo giá xăng trong nước leo thang. Trước áp lực chi phí, nhiều lao động Việt Nam buộc phải cân đối tài chính chi tiêu, tính toán lại phương tiện đi lại, chuyển từ ô tô sang xe máy, thậm chí từ xe máy sang xe đạp để tiết kiệm.
Chia sẻ
Một số quốc gia EU đã bày tỏ sự không hài lòng với lập trường công khai của Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen về cuộc xung đột ở Trung Đông, cho rằng những tuyên bố của bà vượt quá thẩm quyền và không phối hợp với các chính phủ EU, theo Politico.
Chia sẻ
Theo tử vi ngày mai, giữa tháng 3, vận trình của một số con giáp có nhiều chuyển biến tích cực. Họ gặp cơ hội tốt trong công việc, tài lộc cũng khởi sắc.
Chia sẻ
TP Đà Nẵng đưa ra một trong những mục tiêu trọng tâm trong năm 2026 là bảo đảm tối thiểu 30% thủ tục hành chính giải quyết phi địa giới hành chính có phát sinh hồ sơ thực tế trong năm 2026
Chia sẻ
Trong 60 năm cuộc đời thì có đến gần 8 năm Thiếu tướng Trần Tử Bình bị tù đày ở các nhà tù Côn Đảo, Thái Bình, Ninh Bình, Hà Nam, Hỏa Lò - đều là những địa ngục trần gian. Sự trưởng thành, tôi luyện của người chiến sĩ cách mạng xuyên qua những gông cùm, xiềng xích; tích đọng thành lòng yêu nước, khát vọng tự do và sức mạnh để quên mình chiến đấu trọn đời vì cách mạng.
Chia sẻ
Thủ tướng Phạm Minh Chính và Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì Hội nghị chuẩn bị Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI sẽ khai mạc vào ngày 6/4.
Chia sẻ
Trong bối cảnh giá xăng dầu tăng cao, Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam Uông Việt Dũng yêu cầu các hãng bay cũng cần tối ưu hóa chi phí, có giải pháp để duy trì mạng đường bay, kế hoạch bay.
Chia sẻ
Một trong các nội dung quan trọng của Điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Tuyên Quang thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 (gồm địa phận Hà Giang trước đây), tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) (giá hiện hành) đạt 170.000 tỷ đồng; phấn đấu đến năm 2030 là tỉnh phát triển khá, toàn diện, bền vững, thu nhập trung bình cao; là một trong các cực tăng trưởng của vùng Trung du và miền núi phía Bắc.
Chia sẻ
Đà Nẵng vận động tắt đèn chiếu sáng và các trang thiết bị điện không cần thiết trong 1 giờ đồng hồ, quyết định này vừa được UBND TP.Đà Nẵng ban hành chiều nay 9/3.
Chia sẻ
Giữa những triền núi đá vôi kỳ vĩ của Công viên địa chất toàn cầu Cao nguyên đá Đồng Văn, tỉnh Tuyên Quang, cuộc chiến bảo vệ môi trường tại xã Mèo Vạc đang diễn ra âm thầm nhưng rất quyết liệt.
Chia sẻ
Trung Quốc ngày 9/3 tuyên bố phản đối mọi hành động nhằm vào ông Mojtaba Khamenei, lãnh đạo tối cao mới của Iran, sau khi ông được bổ nhiệm kế nhiệm cha mình.
Chia sẻ
Không còn quẩn quanh với cái nghèo, người dân xã Thống Nhất, tỉnh Lạng Sơn đang viết nên câu chuyện làm giàu từ việc nuôi ngựa bạch.
Chia sẻ
Nghệ sĩ Ưu tú là mỹ nhân nổi tiếng của VTV gây bất ngờ khi rao bán căn nhà trị giá 16 tỷ đồng, thu hút sự chú ý của dư luận.
Chia sẻ
Hợp tác công nghệ thực chất và bền vững là mục tiêu chiến lược được lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM nhấn mạnh tại chương trình kết nối hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo giữa Áo và Việt Nam diễn ra vào chiều và tối nay 9/3.
Chia sẻ
Hà Đông nhiều năm qua duy trì tốt phong trào dọn vệ sinh các tuyến đường, ngõ sạch đẹp trong các khu dân cư, tổ dân phố. Vào dịp cuối tuần, các hội đoàn thể đã đồng loạt cử cán bộ, hội viên tích cực tham gia dọn vệ sinh môi trường. Chính vì vậy, mà nhiều tuyến phố ở nơi này luôn xanh, sạch, đẹp…
Chia sẻ
Xung đột Trung Đông đang gây tác động dây chuyền đến thị trường hàng không toàn cầu. Nhiều hãng bay quốc tế buộc phải hủy chuyến hoặc thay đổi lộ trình, trong khi giá vé các chặng bay từ Việt Nam đi châu Âu tăng đột biến, thậm chí có thời điểm vượt 100 triệu đồng mỗi chiều.
Chia sẻ
Nghè Giáp ở xã Tân Ninh (Thanh Hóa) thờ tướng quân Trần Khát Chân. Nơi đây không chỉ là một địa điểm tâm linh, mà còn có vai trò quan trọng trong việc tôn vinh sự học, là nơi đón các tân khoa về bái yết tổ tiên, gặp gỡ dân làng.
Chia sẻ
Rượu bia là nguyên nhân của hầu hết các ca bệnh viêm tụy cấp khiến người bệnh đau bụng dữ dội, buồn nôn, phải cấp cứu trong tình trạng nguy kịch.
Chia sẻ
Trấn Thành gây sốt khi bất ngờ xuất hiện trong dự án phim cổ trang Hàn Quốc, sánh vai cùng tài tử đình đám Park Bo-gum.
Chia sẻ
Từ đầu năm cho đến nay, lãi suất liên ngân hàng liên tục biến động mạnh. Cao điểm ngày 3/2, lãi suất qua đêm tăng vọt lên 17%/năm, sau đó hạ nhiệt nhờ sự can thiệp của NHNN, ngày 2/3 lại tiếp tục tăng vọt lên 11%/năm, thậm chí có lúc chạm gần 20% ở một số giao dịch cao điểm. Điều này phản ánh áp lực thanh khoản và nguồn vốn căng thẳng tại các ngân hàng.
Chia sẻ
Trước các thông tin liên quan đến khu đất Trường Đại học Bách Khoa tại số 268 Lý Thường Kiệt, TP.HCM cho biết các cơ quan chức năng đang được giao nghiên cứu phương án sử dụng phù hợp. Khu đất này chưa có quyết định cụ thể về phương án sử dụng, cũng chưa có chủ trương giao cho bất kỳ doanh nghiệp nào.
Chia sẻ
Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hòa Bình ký quyết định phê chuẩn kết quả bầu chức vụ Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp nhiệm kỳ 2021 - 2026 đối với ông Nguyễn Phước Thiện, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân phường Sa Đéc.
Chia sẻ
Các đơn vị thuộc lực lượng đổ bộ đường không của Ukraine đã tiêu diệt 2 chỉ huy tiểu đoàn Nga trong cuộc phản công dữ dội gần đây tại khu vực Zaporizhzhia, tờ Militarnyi đưa tin.
Chia sẻ
Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC) đang chịu sức ép lớn từ dư luận và giới truyền thông khu vực khi phải nhanh chóng đưa ra phán quyết đối với bê bối sử dụng cầu thủ nhập tịch sai quy định của ĐT Malaysia. Nhiều khả năng đội bóng này sẽ bị xử thua 0-3 trong hai trận gặp ĐT Việt Nam và ĐT Nepal tại vòng loại Asian Cup 2027.
Chia sẻ
Mới đây, tỉnh Quảng Ninh đã chấp thuận chủ trương, đồng thời giao chủ đầu tư dự án nhà ở xã hội phục vụ người lao động Khu công nghiệp cảng biển Hải Hà giai đoạn 1.
Chia sẻ
Nhằm chủ động ứng phó với những biến động của thị trường năng lượng, trong đó có thị trường xăng dầu, Sở Công Thương tỉnh Vĩnh Long đã có văn bản đề nghị UBND các xã, phường (gồm địa phận Trà Vinh, Bến Tre trước đây) phối hợp tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động kinh doanh xăng dầu và khí LPG trên địa bàn.
Chia sẻ
Gói thầu 4.7 của dự án sân bay Long Thành từng là một trong những hồ sơ đấu thầu gây chia rẽ nhất ngành xây dựng. Sau khi cựu Chủ tịch ACV Vũ Thế Phiệt bị bắt vì cáo buộc liên quan sai phạm đấu thầu thì những tranh cãi cũ về cách loại nhà thầu và chênh lệch giá trúng thầu lại được xới lên.
Chia sẻ
TP.HCM yêu cầu các sở ngành đẩy nhanh tiến độ nhiều dự án giao thông trọng điểm kết nối liên vùng và khu vực phía Đông. Thành phố đặt mục tiêu hoàn thành một số công trình trong giai đoạn 2026 - 2027 nhằm giảm ùn tắc và thúc đẩy phát triển kinh tế.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Hà Nội hôm nay 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Kha Anh (Cổng TTĐT Nhà xuất bản Hà Nội)
