Xã Chí Minh, tỉnh Hưng Yên, thứ cây tốt um này cuối năm tàn úa, cuốc một nhát chùm củ mẩy bật ra, cả xã có tiền

Được thành lập trên cơ sở hợp nhất các xã Chí Minh (trước đây), xã Nguyễn Huệ và xã Thuần Hưng, xã Chí Minh mới, hiện nay có tổng diện tích sản xuất nông nghiệp 1.673 ha.

Trong đó, cây nghệ là loại cây dược liệu gắn bó với người dân xã Chí Minh mới (sau sáp nhập, hợp nhất) từ nhiều năm nay với diện tích khoảng 230 ha, trở thành một trong những cây trồng chủ lực, mang lại hiệu quả kinh tế cao và tạo dựng thương hiệu riêng cho vùng đất ven sông Hồng.

Đi dọc các thôn trong xã Chí Minh những ngày này, không khó để bắt gặp không khí thu hoạch nghệ rộn ràng. Nhà ít cũng vài sào, nhà nhiều trồng đến cả mẫu. Nhiều hộ đã trở nên khá giả, thậm chí làm giàu nhờ gắn bó với cây nghệ và chế biến sâu các sản phẩm từ nghệ.

Gia đình anh Nguyễn Phú Phong, thôn 5, là một trong những hộ tiêu biểu. Anh Phong cho biết: Gia đình tôi gắn bó với cây nghệ hơn 20 năm, hiện nay trồng khoảng 1 ha nghệ, sản lượng năm nay ước đạt khoảng 30 tấn củ.

Năm nay tôi bắt đầu thu hoạch từ cuối tháng 11 và kéo dài khoảng 2 tháng. Trên cùng diện tích trồng nghệ, tôi còn xen canh thêm lạc hoặc đỗ tương để tăng thu nhập, đồng thời cải tạo đất tự nhiên.

Bình quân mỗi sào nghệ mang lại cho gia đình tôi lợi nhuận khoảng 10 triệu đồng, cao gấp 2–3 lần so với cấy lúa.

Từ lâu nghệ là cây trồng mang lại hiệu quả kinh tế khá cho nông dân xã Chí Minh, tỉnh Hưng Yên. Chí Minh là một trong các xã mới của tỉnh Hưng Yên, được hình thành từ việc sáp nhập, hợp nhất xã Chí Minh, xã Nguyễn Huệ, xã Thuần Hưng của huyện Khoái Châu trước đây.

Không chỉ dừng lại ở sản xuất nguyên liệu, nhiều hộ dân tại Chí Minh đã mạnh dạn đầu tư chế biến, từng bước nâng cao giá trị cây nghệ.

Gia đình anh Nguyễn Văn Thiêm, thôn Tân Hưng, là một trong những điển hình. Mỗi năm, anh thu mua gần 100 tấn nghệ của nông dân trong xã và một số tỉnh khác để chế biến thành các sản phẩm như tinh bột nghệ, nghệ khô.

Trung bình, mỗi năm cơ sở của anh sản xuất khoảng 5–7 tấn tinh bột nghệ, 20 - 30 tấn nghệ khô.

Với giá bán nghệ khô từ 50.000 - 60.000 đồng/kg, tinh bột nghệ từ 150.000 - 300.000 đồng/kg, gia đình anh Thiêm đạt doanh thu khoảng 3 tỷ đồng/năm, đồng thời tạo việc làm, thu nhập ổn định cho hàng chục lao động địa phương.

Theo anh Thiêm, chế biến sâu không chỉ giúp nâng giá trị sản phẩm mà còn góp phần giải quyết bài toán đầu ra, giảm phụ thuộc vào thương lái.

Mùa thu hoạch củ nghệ ở xã Chí Minh, tỉnh Hưng Yên (địa phận huyện Khoái Châu trước đây) thường kéo dài khoảng 2 tháng, từ tháng 10 âm lịch đến tháng Chạp.

Nghệ là loại cây dược liệu dễ trồng, ít sâu bệnh, phù hợp nhiều loại đất, thời gian sinh trưởng khoảng một năm, chi phí giống thấp.

Bình quân mỗi ha nghệ tại Chí Minh cho thu hoạch khoảng 27 tấn củ. Với giá bán củ nghệ tươi hiện nay từ 8.000 đến 13.000 đồng/kg, giá trị thu được ước đạt 216 - 405 triệu đồng/ha, chưa kể nguồn thu từ cây trồng xen canh như lạc, đỗ.

Đây là lợi thế lớn để địa phương phát triển cây nghệ theo hướng hàng hóa bền vững.

Trước đây, đầu ra cho củ nghệ chủ yếu thông qua các kênh buôn bán nhỏ lẻ, phụ thuộc nhiều vào thương lái và biến động thị trường.

Những năm gần đây, trên địa bàn xã đã hình thành nhiều cơ sở sản xuất, chế biến nghệ với quy mô ngày càng bài bản như: Công ty TNHH Hoàng Minh Châu Hưng Yên, Hợp tác xã (HTX) nghệ Chí Tân; Công ty TNHH Hoàng Gia Lộc, HTX Thương mại Dịch vụ và Sản xuất nghệ Đại Hưng…

Sản phẩm củ nghệ của Công ty TNHH Hoàng Minh Châu Hưng Yên, xã Chí Minh, tỉnh Hưng Yên xuất khẩu sang nhiều quốc gia như: Ấn Độ, Lào, Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc...

Các cơ sở này đã góp phần quan trọng trong việc tiêu thụ ổn định nguyên liệu, đa dạng hóa sản phẩm, từng bước xây dựng chuỗi giá trị cho cây nghệ.

Nhờ chất lượng tốt, nghệ Chí Minh ngày càng được thị trường ưa chuộng. Không chỉ tiêu thụ mạnh trong nước, nhiều sản phẩm chế biến từ nghệ tại địa phương đã khẳng định được thương hiệu, xuất khẩu sang một số thị trường như Ấn Độ, Lào, Campuchia, Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc.

Toàn xã hiện có 9 sản phẩm chế biến từ củ nghệ được đánh giá, phân hạng OCOP, trong đó có 4 sản phẩm đạt 4 sao, 5 sản phẩm đạt 3 sao, tiêu biểu như: tinh bột nghệ, bột nghệ, sữa nghệ Nano Collagen, Curcumin bột, Nano Curcumin Gel…

Năm 2017, nghệ Chí Tân được Cục Sở hữu trí tuệ cấp văn bằng bảo hộ độc quyền thương hiệu; năm 2019, làng nghề sản xuất và chế biến nghệ Chí Tân được UBND tỉnh Hưng Yên công nhận.

Các sản phẩm chế biến từ củ nghệ của Công ty TNHH Hoàng Minh Châu Hưng Yên được giới thiệu tại nhiều sự kiện trong và ngoài tỉnh.

Anh Đào Mạnh Nghĩa (Hà Nội) cho biết: Tôi thường xuyên sử dụng các sản phẩm nghệ của xã Chí Minh như tinh bột nghệ, tinh bột nghệ viên mật ong.

Nghệ trồng ở Chí Minh có chất lượng tốt, màu sắc đẹp, mùi thơm tự nhiên, dùng rất tốt cho sức khỏe. Tôi tin tưởng và ưu tiên lựa chọn các sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng từ địa phương này.

Đánh giá về tiềm năng phát triển cây nghệ, đồng chí Đỗ Khắc Nam, Trưởng Phòng Kinh tế xã Chí Minh, tỉnh Hưng Yên cho biết: Địa phương có nhiều lợi thế như điều kiện đất đai, thổ nhưỡng phù hợp; người dân có kinh nghiệm sản xuất lâu năm; hệ thống giao thông thuận lợi cho vận chuyển, tiêu thụ; đặc biệt đã hình thành các cơ sở thu mua, sơ chế, chế biến ngay tại vùng nguyên liệu.

Tuy nhiên, để cây nghệ phát triển bền vững, thời gian tới xã tiếp tục phối hợp với các cấp, ngành tập trung vào các giải pháp như tăng cường tập huấn, chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật; xây dựng vùng sản xuất nghệ theo hướng VietGAP, bảo đảm an toàn thực phẩm; đầu tư hạ tầng, dây chuyền chế biến, bảo quản sau thu hoạch; đẩy mạnh xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm và bảo vệ môi trường làng nghề.

Với nền tảng sản xuất vững chắc, sự năng động của người dân và định hướng đúng đắn của chính quyền địa phương, cây nghệ đang và sẽ tiếp tục là “cây vàng” trên đồng đất Chí Minh, góp phần nâng cao thu nhập, tạo việc làm và thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn theo hướng hiện đại, bền vững.

×