Số hóa di sản văn hóa phi vật thể ở dân tộc thiểu số: “Di sản sống” đang dần thưa... vắng! (Bài 1)
Số hóa di sản văn hóa phi vật thể ở dân tộc thiểu số đang đối diện với nhiều nguy cơ khi các "di sản sống" đang dần thưa vắng.
Báo điện tử của Trung ương Hội Nông dân Việt Nam
Tổng biên tập: Nguyễn Văn Hoài
Phó Tổng Biên tập: Phan Huy Hà (Thường trực), Lưu Phan, Đỗ Thị
Sâm, Hoàng Sơn
Giấy phép hoạt động báo điện tử số 115/GP-BTTTT do Bộ TT-TT cấp ngày 01/3/2022 và giấy phép
sửa đổi, bổ sung số 55/GP-BVHTTDL do Bộ VHTTDL cấp ngày 11/6/2025
Bản quyền thuộc về Báo điện tử Dân Việt.
Mọi hình thức sao chép lại thông tin, hình ảnh phải được sự đồng ý bằng văn bản .
Vui lòng đăng nhập hoặc đăng ký để gửi bình luận
Xin chào, !
Bạn đã đăng nhập với email:
Đăng xuất
Vài năm trở lại đây, trái dừa xiêm xanh tỉnh Bến Tre là mặt hàng được ưa chuộng trong nội địa lẫn xuất khẩu. Tuy nhiên, chỉ khoảng 60 - 70% sản lượng dừa xiêm xanh đáp ứng tiêu chuẩn của doanh nghiệp.
Xuất phát từ thực trạng đó, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Bến Tre đã tiến hành chuyển giao tiến bộ kỹ thuật trong trồng dừa theo hướng an toàn, giúp nông dân nâng cao hiệu quả sản xuất.
Cần trái dừa trái đạt chuẩn
Bà Phạm Thị Vân, người sáng lập Công ty TNHH Dừa Cười (TP Bến Tre) đi nhiều nơi trong tỉnh tìm nguồn nguyên liệu dừa trái đạt chuẩn tròn đều và ngọt, nhưng không có đủ số mình cần.

Vườn dừa xã Phong Nẫm (huyện Giồng Trôm, tỉnh Bến Tre). Ảnh: N. Vân.
“Một hệ thống siêu thị nước ngoài đặt cung cấp cho họ 10 triệu trái dừa/năm. Rất tiếc, chúng tôi không tìm ra đủ nguyên liệu để cung cấp”, bà Vân nói.
Ngày thường, bà Vân phải vất vả thu gom dừa đạt chuẩn, mùa hạn mặn lại càng thiếu hụt, hoạt động của doanh nghiệp có lúc gặp khó khăn để xoay sở đủ nguồn hàng khách đặt.
Huyện Giồng Trôm (tỉnh Bến Tre) có diện tích đất trồng dừa hơn 17.622ha, trong đó có gần 2.300ha dừa uống nước, tập trung ở các xã: Châu Hòa, Phong Nẫm, Bình Hòa và Thị trấn. Riêng xã Phong Nẫm có trên 105ha dừa uống nước, trong đó có gần 20ha tham gia vào tổ hợp tác.
Hiện tại, có rất nhiều doanh nghiệp trong và ngoài tỉnh Bến Tre đang có nhu cầu thu mua dừa xiêm xanh để cung cấp cho thị trường trong và ngoài nước. Tuy nhiên, chỉ khoảng 60 - 70% sản lượng đáp ứng tiêu chuẩn của doanh nghiệp (trái tròn đều, trọng lượng đạt ≥ 1,3kg/trái).
Nhiều nông dân trồng dừa xiêm xanh tại xã Phong Nẫm chưa đồng bộ trong tổ chức sản xuất, ứng dụng tiến bộ kỹ thuật vào trồng dừa uống nước, chưa tuân thủ quy trình kỹ thuật trồng dừa, dẫn tới năng suất và chất lượng trái dừa khó đạt tiêu chuẩn.
Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu đã làm ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển vườn dừa. Vì vậy, việc chuyển giao và ứng dụng hữu cơ vào sản xuất góp phần bảo vệ tài nguyên đất, đảm bảo sự phát triển bền vững của vườn dừa, tạo ra sản phẩm dừa trái an toàn, chất lượng là nhu cầu cấp thiết.
Tháng 11-2019, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Bến Tre đã xây dựng mô hình “Nâng cao năng suất, chất lượng dừa uống nước gắn với tiêu thụ sản phẩm”, tại xã Phong Nẫm. Có 46 hộ tham gia, quy mô 20ha. Thời gian thực hiện từ tháng 11-2019 đến tháng 10-2020.
Các chỉ tiêu mô hình đặt ra là: Mật độ tồng dừa khoảng 280 cây dừa/ha. Cây dừa trong giai đoạn cho trái ổn định. Trái dừa đạt tiêu chuẩn doanh nghiệp 27.000 trái/ha/năm. Lợi nhuận tăng từ 18 - 20%.
Trung tâm Khuyến nông tỉnh Bến Tre hỗ trợ 100% chi phí tập huấn kỹ thuật, 50% chi phí mua một số vật tư sản xuất. Cụ thể, phân hữu cơ 4-3-3-65OM (5kg/cây/năm), vôi, phân vi sinh Meta (6kg/ha), Urea (0,5kg/cây), Lân (1kg/cây), Kali (0,5kg/cây).
Định kỳ hàng tháng, cán bộ kỹ thuật của Trung tâm Khuyến nông tỉnh Bến Tre phối hợp cùng Hội Nông dân xã, chi hội nông dân các ấp tổ chức thăm vườn dừa, kiểm tra tình hình xâm nhập mặn, đề ra giải pháp xử lý; kịp thời phát hiện sâu bệnh hại, hướng dẫn kỹ thuật bón phân, chăm sóc và phòng trừ dịch hại cho cây dừa, hướng dẫn nông dân ghi chép sổ nhật ký.
Nâng cao chất lượng trái dừa
Sau gần 1 năm áp dụng kỹ thuật thâm canh nâng cao năng suất và chất lượng dừa uống nước và thực hiện quy trình quản lý dịch hại, kết quả năng suất trái đạt bình quân 30.404 trái/ha/năm.
So với năng suất bình quân đại trà, vườn dừa đối chứng 28.000 trái/ha/năm, mức tăng đạt 2.404 trái/ha/năm (tăng 8,58%).

Tập kết dừa xiêm xanh để chế biến tại Công ty TNHH Dừa cười. Ảnh: Thạch Thảo
Qua thu thập kết quả của mô hình, dừa loại I đạt 43,77%, loại II: 39,95%, loại III: 16,28%. Tuy nhiên, có hộ dân do chăm sóc tốt, trái dừa lớn, đều nên giá bán cao hơn so với đại trà.
So sánh lợi nhuận trên cùng 1ha, nông dân áp dụng mô hình có giá bán dừa là 4.110 đồng/trái. Hộ dân ở những vườn dừa đối chứng bán 3.750 đồng/trái. Lợi nhuận thu được trong mô hình trên 87,25/68,45 triệu đồng so với vườn đối chứng, chênh lệch 18,8 triệu đồng, tăng 27,48%.
Là một trong 46 hộ tham gia tập huấn, thực hiện mô hình trồng dừa tại xã Phong Nẫm, anh Huỳnh Văn Tâm, ngụ ấp Kinh Cũ chia sẻ: “Hiện nay, thị trường có 4 - 5 loại dừa xiêm nhưng dừa xiêm bầu là hút nhất, kế đến dừa xiêm rặt. Còn dừa xiêm lai thì hầu như không còn giá trị nữa”.
Nhận định về hiệu quả kỹ thuật, theo Trung tâm Khuyến nông tỉnh Bến Tre, việc sử dụng chế phẩm sinh học (Meta) tuy chưa có điều tra nhưng qua hiện trạng cho thấy dừa phát triển xanh hơn, dịch hại so với những vườn dừa không sử dụng có chiều hướng giảm.
Qua thời gian sử dụng kết hợp phân bón vô cơ (Urea, lân, Kali) với phân hữu cơ vi sinh (4-3-3 65OM) cùng với phân chuồng của nông dân, cây dừa sinh trưởng và phát triển ổn định hơn, khả năng phục hồi sau hạn mặn cũng hiệu quả hơn.
Vườn dừa về cơ bản đã phục hồi, các phát hoa ra đều và to hơn.
Hiện tại, trên tổng số 46 nông hộ tham gia mô hình trồng dừa, chỉ 8 hộ tham gia chuỗi liên kết cùng Công ty MeKong, số hộ còn lại bán cho thương lái.
Địa phương đang vận động những nông hộ này vào tổ hợp tác dừa xiêm canh của xã và đề nghị Công ty MeKong khảo sát để ký hợp đồng thu mua dừa trong thời gian tới.
| Mô hình nâng cao năng suất, chất lượng dừa uống nước gắn với tiêu thụ sản phẩm góp phần làm giảm thiểu ô nhiễm phân bón, thuốc trừ sâu hóa học ra môi trường, cải thiện môi trường sống và an sinh xã hội. Hiệu quả bước đầu của mô hình trồng dừa góp phần thực hiện Kế hoạch số 330/KH-UBND ngày 25-1-2017 của UBND tỉnh về xây dựng và hoàn thiện chuỗi giá trị sản phẩm nông nghiệp chủ lực tỉnh Bến Tre giai đoạn 2016 - 2020 và định hướng đến năm 2025. |
Số hóa di sản văn hóa phi vật thể ở dân tộc thiểu số đang đối diện với nhiều nguy cơ khi các "di sản sống" đang dần thưa vắng.
Cục Thuế vừa có văn bản yêu cầu tăng cường kiểm tra các doanh nghiệp thua lỗ kéo dài, lãi mỏng, trong đó Công ty Cổ phần Viễn thông Di động Vietnamobile nằm trong danh sách cần kiểm tra về thuế.
Lực lượng an ninh cho biết, lính đánh thuê nước ngoài đang tháo chạy khỏi Lữ đoàn số 13 thuộc Lực lượng Vệ binh Quốc gia Ukraine do tổn thất nặng nề gần Kupyansk.
Rừng ngập mặn Bàu Cá Cái tại thôn Thuận Phước, xã Vạn Tường, tỉnh Quảng Ngãi (địa phận huyện Bình Sơn trước đây) có diện tích hơn 100ha. Đến đây, du khách sẽ được hướng dẫn đi thuyền tham quan rừng cây cóc trắng-một loài cây đặc hữu, ngắm chim hoang dã, trải nghiệm cuộc sống thiên nhiên hoang sơ, hấp dẫn.
Rạng sáng sớm nay 16/4, trên địa bàn xã Bắc Hà, tỉnh Lào Cai đã xảy ra mưa đá lịch sử kèm dông lốc khiến 4 người bị thương và nhiều diện tích mận, lê bị thiệt hại.
Nghề đan lú bắt tôm theo yêu cầu của khách hàng đang trở thành mô hình làm ăn mới, giúp nông dân ở xã Đầm Dơi, tỉnh Cà Mau có thêm thu nhập ổn định hàng tháng, góp phần phát triển kinh tế gia đình.
Ngồi khoanh chân khi học, làm việc trong thời gian dài, nam sinh viên xuất hiện cảm giác tê bì vùng bàn chân trái, sau đó không thể gấp cổ chân, dáng di biến dạng.
Phương Oanh thay đổi đáng chú ý, nhiều nghệ sĩ nổi tiếng hội ngộ tại quán của Đàm Vĩnh Hưng… là những tin đáng chú ý của showbiz 24h.
4 cây cảnh này, đều mang chữ "vàng", mỗi loại đều có đặc điểm riêng, dễ chăm sóc và đều mang ý nghĩa tốt lành, chiêu tài, hút lộc.
Giá vàng hôm nay 16/4, vàng SJC và nhẫn đồng loạt giảm mạnh sau khi tăng cao trước đó. Trong khi, giá vàng thế giới đang suy yếu về sát mức 4.800 USD/ounce.
Theo Die Welt đưa tin, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky muốn giúp Mỹ mở cửa eo biển Hormuz.
Lợi dụng việc được ký hợp đồng sản xuất tủ đựng vũ khí, tủ nghiệp vụ cùng các sản phẩm khác, nhóm lãnh đạo, cán bộ Công ty Nam Triệu thuộc Bộ Công an khai khống đầu vào, chiếm đoạt gần 29 tỷ đồng và đến nay đã nộp 10 tỷ để khắc phục hậu quả.
Việc sáp nhập thôn, tổ dân phố năm 2026 đang được đẩy mạnh nhằm tinh gọn bộ máy, giảm đầu mối và nâng cao hiệu lực quản trị ở cơ sở. Tuy nhiên, sáp nhập thôn, tổ dân phố chỉ hiệu quả khi bảo đảm đúng điều kiện pháp lý và phù hợp thực tiễn từng địa phương.
Khi thực dân Pháp tập trung quân ở cửa biển Thuận An (8/1883) cũng là lúc triều đình nhà Nguyễn đang trên đà suy yếu. Hơn 140 năm kể từ ngày cửa biển Thuận An thất thủ, vẫn còn đó những di tích, nhân vật, sự kiện gợi cho hậu thế tưởng nhớ đến tinh thần yêu nước, chí khí chiến đấu của tiền nhân.
Những chiêu trò rao bán “suất nội bộ”, “suất ngoại giao” nhà ở xã hội đang nở rộ, khiến nhiều người mất cả tỷ đồng. Công an TP. Hà Nội cảnh báo người dân chỉ giao dịch qua kênh chính thức, tránh sập bẫy môi giới trái phép.
Quảng Trị công bố dự án nhà ở xã hội Dream Home Đồng Hới quy mô 450 - 500 căn, tổng vốn đầu tư 530 tỷ đồng. Dự án góp phần bổ sung nguồn cung, dự kiến lựa chọn nhà đầu tư trong năm 2026.
Hơn 52 ha đất nông nghiệp công ích tại xã Hòa Xá, Hà Nội sắp được đấu giá với giá khởi điểm từ 775 đồng/m2/năm và bước giá 500 đồng/m2.
Arsenal đã chật vật hòa 0-0 trước Sporting Lisbon trong trận lượt về vòng tứ kết Champions League 2025/2026 khi họ thể hiện rõ mục tiêu đặt hiệu quả lên trên sự cống hiến.
Giữa những cánh rừng nguyên sinh của Vườn quốc gia Bidoup - Núi Bà, tỉnh Lâm Đồng, từng cụm nấm nhỏ mọc lên từ lớp mùn ẩm ướt. Dưới tán rừng ấy đang ẩn chứa một “kho báu” sinh học với nhiều loài nấm ăn và nấm dược liệu quý.
Nghệ sĩ Ưu tú Lê Vi tiết lộ bí mật về người Nghệ sĩ Nhân dân đã đứng sau những thành công của cô trong lĩnh vực nghệ thuật.
Đà Nẵng cho thuê hàng trăm trụ sở nhà đất là tài sản công không sử dụng, quyết định vừa được UBND TP.Đà Nẵng ban hành.
Liên Bộ Công Thương - Bộ Tài chính vừa quyết định điều chỉnh giá bán lẻ xăng dầu trong nước, theo đó kể từ 0 giờ ngày 16/4, giá các loại dầu đồng loạt giảm mạnh.
Theo quy định, người dùng thuê bao di động chỉ thuộc diện phải xác nhận thông tin nếu nhận được tin nhắn yêu cầu trực tiếp từ nhà mạng hoặc thông báo đẩy từ ứng dụng VNeID.
Ngày mai trong mắt em là một ngày không còn bệnh nhân ung thư. Những căn phòng bệnh sẽ không còn tiếng máy kêu, mà thay vào đó là tiếng cười của trẻ nhỏ. Những chiếc giường sẽ trống, vì các bạn nhỏ đã được trở về nhà.
Tổng thống Mỹ nói rằng cuộc chiến "sắp kết thúc", trong khi Tehran khẳng định họ không tìm kiếm xung đột nhưng sẽ không khuất phục trước áp lực hay đầu hàng.
Ẩm thực không chỉ là câu chuyện của vị giác mà còn là ký ức, là lịch sử và là hồn cốt của mỗi vùng đất. Trên dải đất châu thổ ven biển giàu truyền thống, nem nắm Giao Thủy của huyện Giao Thủy, tỉnh Nam Định-đặc sản từng dùng tiến vua nhà Trần (nay tỉnh Ninh Bình) từ lâu đã vượt qua khuôn khổ của một món ăn dân dã để trở thành biểu tượng văn hóa ẩm thực đặc sắc.
Với việc bị Bayern Munich loại ở vòng tứ kết Champions League 2025/2026, Real Madrid tạo nên nhiều con số thống kê đáng quên.
Người dân xã Tam Quang, tỉnh Nghệ An (địa phận huyện Tương Dương trước đây) tận dụng nguồn thức ăn tự nhiên như cỏ dại, cây chuối rừng nuôi cá lồng trên lòng hồ. Người dân chủ yếu nuôi các loài cá đặc sản như cá lăng đen, cá lăng vàng và trắm cỏ. Cá đặc sản chỉ ăn cỏ và chuối rừng mà con nào cũng to bự, thịt dai, ngon, dân hễ hô bán là thương lái mua hết ngay.
Người dân ở xã Tiền Phong, tỉnh Nghệ An phát hiện con động vật hoang dã với đôi mắt to tròn ngồi ngơ ngác trên ngọn cây chuối trong vườn nhà. Sau đó con động vật được bàn giao cho công an. Qua xác minh, con động vật hoang dã là cu li nhỏ, thuộc nhóm IB.
Theo ông Nguyễn Hoàng Phúc, Chủ tịch UBND phường Lâm Viên-Đà Lạt (tỉnh Lâm Đồng), việc sáp nhập thôn, sắp xếp tổ dân phố 2026 tại phường phải chờ hướng dẫn cụ thể từ cấp trên. Về cơ bản, sau sáp nhập, sắp xếp, người hoạt động không chuyên trách ở thôn xóm, tổ dân phố phải có trình độ, năng nổ, đủ uy tín với người dân trên địa bàn.