Cú hích từ Nghị quyết 57: Lần đầu “rót vốn lớn” trực tiếp cho nghiên cứu sinh làm chủ công nghệ lõi

Bộ Khoa học và Công nghệ vừa ban hành Quyết định 2103/QĐ-BKHCN, phê duyệt “Chương trình hỗ trợ nghiên cứu sinh xuất sắc giai đoạn 2026-2030” (VREF). Đây là lần đầu tiên một chương trình quy mô lớn được thiết kế theo hướng đầu tư trực tiếp cho nghiên cứu sinh, thay vì chỉ hỗ trợ đào tạo.

Theo đó, mỗi năm sẽ tuyển chọn khoảng 100 nghiên cứu sinh xuất sắc, với mức hỗ trợ tối đa 1 tỷ đồng/người/năm trong thời gian không quá 3 năm. Mục tiêu là triển khai các nhiệm vụ nghiên cứu đột phá, hướng tới làm chủ công nghệ lõi và phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược.

Điểm mới của VREF là cách tiếp cận “đầu tư theo kết quả”. Việc tuyển chọn được thực hiện độc lập, minh bạch, cạnh tranh; tiêu chí đánh giá gắn trực tiếp với đầu ra. Chương trình ưu tiên các đề tài có khả năng tạo ra công nghệ lõi, đồng thời vẫn đảm bảo phát triển cân đối giữa các lĩnh vực khoa học.

Các chỉ tiêu đầu ra được đặt ra rõ ràng: Ít nhất 60% kết quả phải công bố trên tạp chí quốc tế uy tín; tối thiểu 20% có đăng ký sở hữu trí tuệ; và khoảng 15% được chuyển giao, thương mại hóa hoặc ứng dụng thực tế.

Chương trình cũng thúc đẩy mô hình hợp tác giữa Nhà nước – viện/trường – doanh nghiệp, khuyến khích doanh nghiệp tham gia từ đề xuất đến thương mại hóa. Đồng thời, tăng cường liên kết quốc tế và cơ chế đồng hướng dẫn với chuyên gia nước ngoài, giúp nghiên cứu sinh tiếp cận chuẩn mực khoa học toàn cầu.

VREF không chỉ hỗ trợ từng cá nhân mà còn hướng tới xây dựng mạng lưới nhà khoa học trẻ và các nhóm nghiên cứu mạnh. Hệ sinh thái nghiên cứu mở được hình thành trên phạm vi toàn quốc, kết nối từ ý tưởng đến ứng dụng và thị trường.

Nguồn lực thực hiện chủ yếu từ ngân sách nhà nước, đồng thời huy động thêm từ doanh nghiệp và các tổ chức trong, ngoài nước. Kinh phí được giải ngân linh hoạt, gắn chặt với tiến độ và kết quả; các nhiệm vụ không đạt yêu cầu sẽ bị điều chỉnh hoặc dừng.

Quỹ Phát triển khoa học và công nghệ quốc gia (NAFOSTED) được giao chủ trì triển khai toàn diện chương trình.

Với định hướng lấy công nghệ lõi và sản phẩm làm trung tâm, VREF được kỳ vọng sẽ tạo đột phá trong phát triển nhân lực khoa học chất lượng cao, góp phần nâng cao năng lực tự chủ công nghệ và sức cạnh tranh quốc gia.

×