Cục Hải quan chỉ đạo trực 24/7, ưu tiên thông quan nhanh các mặt hàng thực phẩm nhập khẩu

Trực 24/7, ưu tiên thông quan thực phẩm nhập khẩu

Cục Hải quan vừa ban hành Công văn số 9577/CHQ-GSQL (hỏa tốc) yêu cầu các Chi cục Hải quan khu vực tăng cường giải quyết thủ tục đối với hàng hóa là thực phẩm nhập khẩu, đặc biệt trong bối cảnh nhiều lô hàng đang tồn đọng tại cửa khẩu.

Theo đó, căn cứ Nghị quyết số 09/2026/NQ-CP về việc tạm ngưng hiệu lực và điều chỉnh thời hạn áp dụng Nghị định số 46/2026/NĐ-CP ngày 26/01/2026 và Nghị quyết số 66.13/2026/NQ-CP ngày 27/01/2026 của Chính phủ, Cục Hải quan yêu cầu các đơn vị thực hiện thủ tục hải quan đối với thực phẩm, phụ gia thực phẩm, chất hỗ trợ chế biến, dụng cụ, vật liệu bao gói, chứa đựng thực phẩm nhập khẩu, bao gồm cả các tờ khai đã đăng ký nhưng chưa được thông quan.

Đáng chú ý, lãnh đạo Cục Hải quan yêu cầu các đơn vị bố trí lãnh đạo và công chức trực 24/7 nhằm đảm bảo thông quan nhanh, ưu tiên các lô hàng thực phẩm nhập khẩu còn tồn đọng. Các đơn vị phải chịu trách nhiệm nếu để xảy ra tiêu cực, nhũng nhiễu hoặc kéo dài thời gian xử lý hồ sơ.

Song song đó, các Chi cục Hải quan khu vực phải kịp thời báo cáo khó khăn, vướng mắc phát sinh về Cục Hải quan để được hướng dẫn xử lý, tránh tình trạng ách tắc hàng hóa tại cửa khẩu.

Hơn 1.300 phương tiện ùn ứ vì vướng kiểm tra an toàn thực phẩm

Trước khi ban hành chỉ đạo trên, Cục Hải quan cho biết áp lực tại các cửa khẩu thời gian qua rất lớn. Thống kê nhanh cho thấy, riêng ngày 30/1/2026 đã có hơn 1.300 phương tiện chở nông sản tươi sống và thực phẩm nhập khẩu ùn ứ tại các cửa khẩu đường bộ, đường thủy do chưa có kết quả kiểm tra an toàn thực phẩm.

Cụ thể, tại cửa khẩu quốc tế Kim Thành (Lào Cai) có khoảng 300 xe chở rau, củ, quả và bánh kẹo chờ kết quả kiểm tra an toàn thực phẩm. Tại cửa khẩu Hoa Lư (Đồng Nai), ghi nhận 251 xe chở sắn lát, chuối chưa hoàn tất thủ tục. Nhiều cửa khẩu khác cũng trong tình trạng quá tải như Lao Bảo (Quảng Trị) khoảng 50 xe; Dinh Bà (Đồng Tháp) 100 xe; Vĩnh Xương, Thường Phước (An Giang, Đồng Tháp) khoảng 400 ghe, thuyền; Tịnh Biên (An Giang) khoảng 200 xe…

Đáng lo ngại, phần lớn hàng hóa bị ách tắc là nông sản, hoa quả tươi sống, thực phẩm có hạn sử dụng ngắn, rất dễ hư hỏng nếu không được thông quan kịp thời. Việc chậm trễ kéo theo nhiều chi phí phát sinh cho doanh nghiệp như lưu kho, lưu bãi, lưu phương tiện, thậm chí là phạt do giao hàng chậm tiến độ.

Theo Cục Hải quan, nguyên nhân chính xuất phát từ việc các đơn vị kiểm tra nhà nước về an toàn thực phẩm tạm ngưng cấp giấy chứng nhận kiểm dịch, kiểm tra an toàn thực phẩm đối với một số lô hàng theo quy định tại Nghị định số 46/2026/NĐ-CP. Trong khi đó, dù Nghị định này và Nghị quyết số 66.13/2026/NQ-CP đã có quy định chuyển tiếp về tự công bố, đăng ký bản công bố sản phẩm, nhưng chưa có hướng dẫn chuyển tiếp cụ thể về trình tự kiểm tra an toàn thực phẩm, khiến cơ quan chuyên ngành lúng túng, hàng hóa bị “kẹt” tại cửa khẩu.

Trong bối cảnh đó, lực lượng Hải quan đã tăng cường bám trụ hiện trường, làm việc xuyên đêm, sẵn sàng giải quyết thủ tục ngay khi có đủ cơ sở pháp lý. “Áp lực rất lớn, nhưng mục tiêu là không để hàng hóa chết trên bãi, không để doanh nghiệp đơn độc”, lãnh đạo một Chi cục Hải quan khu vực chia sẻ.

Để tháo gỡ vướng mắc mang tính hệ thống, trước đó Cục Hải quan cũng đã ban hành Công văn hỏa tốc số 8012/CHQ-GSQL, kiến nghị Bộ Y tế, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sớm có hướng dẫn cụ thể, thống nhất trong kiểm tra an toàn thực phẩm theo Nghị định số 46/2026/NĐ-CP.

Cục Hải quan nhấn mạnh, việc sớm hoàn thiện hành lang pháp lý không chỉ giúp doanh nghiệp giảm thiệt hại, mà còn góp phần bảo đảm trật tự, an toàn tại khu vực cửa khẩu trong cao điểm Tết Nguyên đán, giữ nhịp thông suốt cho chuỗi cung ứng hàng hóa.

×