Hội Lim – biểu tượng văn hóa Quan họ Kinh Bắc trở thành Di sản quốc gia

Sáng 28/2, xã Tiên Du phối hợp với xã Liên Bão (tỉnh Bắc Ninh) tổ chức Lễ đón nhận danh hiệu Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia đối với Lễ hội truyền thống – Hội Lim, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong hành trình bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa đặc sắc của vùng đất Kinh Bắc ngàn năm văn hiến.

Hội Lim trở thành Di sản văn hoá phi vật thể quốc gia

Từ bao đời nay, Hội Lim đã trở thành biểu tượng văn hóa đặc trưng của vùng Quan họ. Trên đồi Lim linh thiêng, bên mái đình cổ kính và dòng sông Tiêu Tương huyền thoại, những làn điệu giao duyên mượt mà, đằm thắm vẫn vang lên mỗi độ xuân về, làm say lòng bao thế hệ người dân và du khách thập phương.

Không chỉ là lễ hội mùa xuân, Hội Lim còn là không gian sinh hoạt văn hóa cộng đồng tiêu biểu của vùng Quan họ, nơi những giá trị truyền thống vẫn được thực hành sống động qua từng câu hát giao duyên. Những làn điệu Quan họ không chỉ thể hiện tài năng nghệ thuật mà còn phản ánh cốt cách con người Kinh Bắc – trọng nghĩa tình, thanh lịch và sâu sắc.

Trải qua nhiều biến động của lịch sử, chiến tranh và sự thay đổi của đời sống xã hội, Hội Lim vẫn được cộng đồng gìn giữ, trao truyền như một báu vật tinh thần. Chính sức sống bền bỉ ấy đã tạo nên nền tảng để lễ hội được Nhà nước ghi danh vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Phát biểu tại buổi lễ, ông Mai Sơn – Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Bắc Ninh nhấn mạnh, việc Lễ hội truyền thống – Hội Lim được ghi danh Di sản văn hoá phi vật thể quốc gia không chỉ là niềm vui, niềm tự hào của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân hai xã Tiên Du, Liên Bão mà còn là vinh dự chung của toàn tỉnh Bắc Ninh.

"Việc Nhà nước quyết định ghi danh Lễ hội truyền thống – Hội Lim vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia là sự ghi nhận xứng đáng đối với những giá trị lịch sử, văn hóa, nghệ thuật và cộng đồng đặc sắc của lễ hội; đồng thời khẳng định sức sống bền bỉ của một di sản được nuôi dưỡng từ lòng dân” - ông Sơn khẳng định.

Theo lãnh đạo tỉnh Bắc Ninh, di sản chỉ thực sự tồn tại khi được cộng đồng trân trọng, thực hành và trao truyền qua các thế hệ. Vì vậy, địa phương cần tiếp tục thực hiện nghiêm các quy định về bảo vệ di sản; đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục, đặc biệt đối với thế hệ trẻ nhằm giữ gìn và lan tỏa những giá trị truyền thống quý báu.

Hội Lim – di sản sống trong đời sống đương đại

Năm 2026 là dấu mốc đặc biệt khi Hội Lim lần đầu tiên do xã Tiên Du, tỉnh Bắc Ninh đảm nhiệm sau khi mô hình chính quyền địa phương hai cấp chính thức vận hành đồng bộ trên phạm vi toàn quốc.

Lễ hội diễn ra trong hai ngày 28/2 và 1/3 (tức 12–13 tháng Giêng năm Bính Ngọ) tại 7 thôn gồm: Lũng Giang, Lũng Sơn, Duệ Đông, Đình Cả, Duệ Nam, Duệ Khánh và Lộ Bao. Trung tâm lễ hội đặt tại khu vực núi Hồng Vân (núi Lim) và hồ điều hòa Vân Tương.

Điểm nhấn nổi bật của Hội Lim năm nay là không gian hát Quan họ với 12 lán trại cùng nhiều hình thức sinh hoạt truyền thống như hát đối đáp, hát canh, hát trên thuyền, hát tại đình, chùa và gia đình nghệ nhân. Đây chính là môi trường thực hành sống động giúp di sản tiếp tục được bảo tồn trong đời sống cộng đồng.

Song song với các hoạt động Quan họ, lễ hội còn duy trì nhiều trò chơi dân gian đặc sắc như đu tiên, cờ người, tổ tôm điếm, đấu vật, bịt mắt bắt dê, đập niêu, trình diễn thư pháp, hội thơ và không gian ẩm thực truyền thống, góp phần tái hiện sinh động đời sống văn hóa vùng Kinh Bắc.

Theo định hướng của tỉnh Bắc Ninh, việc bảo tồn Hội Lim sẽ gắn chặt với phát triển du lịch văn hóa, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân, đặc biệt là các nghệ nhân – những chủ thể sáng tạo và gìn giữ di sản.

Tối 28/2, chương trình nghệ thuật đặc biệt do các nghệ sĩ Nhà hát Dân ca Quan họ Bắc Ninh biểu diễn tại sân khấu chính trên núi Lim sẽ tiếp tục tôn vinh vẻ đẹp của dân ca Quan họ. Sau chương trình nghệ thuật, màn bắn pháo hoa tầm thấp kéo dài 15 phút tại khu vực hồ điều hòa Vân Tương hứa hẹn tạo nên điểm nhấn ấn tượng, thu hút đông đảo người dân và du khách.

Việc Hội Lim chính thức được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia không chỉ khẳng định giá trị trường tồn của lễ hội mà còn mở ra cơ hội mới để quảng bá hình ảnh quê hương Tiên Du nói riêng, tỉnh Bắc Ninh nói chung đến với bạn bè trong nước và quốc tế.

Danh hiệu này là sự tri ân đối với các thế hệ nghệ nhân đã lặng thầm gìn giữ từng câu hát, từng nghi lễ qua thời gian; đồng thời đặt ra trách nhiệm lớn lao trong việc bảo tồn, phát huy di sản để Hội Lim mãi ngân vang như biểu tượng văn hóa đặc sắc của vùng đất Kinh Bắc.

×