Kiến nghị thu hồi ngân sách trung ương chậm giải ngân để bù đắp cho nơi cần vốn

Giải ngân tại nhiều địa phương còn rất chậm

Theo Bộ Tài chính, tại Nghị quyết số 46/NQ-CP ngày 8/3/2025 của Chính phủ về Phiên họp thường kỳ Chính phủ tháng 2/2025, Chính phủ yêu cầu các bộ, cơ quan trung ương và địa phương chậm nhất đến ngày 15/3/2025 phải phân bổ chi tiết toàn bộ kế hoạch đầu tư vốn NSNN năm 2025, bảo đảm có trọng tâm, trọng điểm, không dàn trải, manh mún, phù hợp với khả năng thực hiện, giải ngân, đúng quy định pháp luật.

Trường hợp sau thời điểm nêu trên không phân bổ hết, Chính phủ sẽ thu hồi vốn NSTW chưa phân bổ để bố trí cho các dự án cần vốn nhằm đẩy nhanh tiến độ, đồng thời xem xét kiểm điểm xử lý theo quy định của Đảng và Nhà nước về trách nhiệm của tập thể, cá nhân để xảy ra chậm trễ, gây lãng phí nguồn lực Nhà nước.

Tuy nhiên, Bộ Tài chính nêu rõ, đến thời điểm hết ngày 15/3/2025, có 21/47 bộ, cơ quan trung ương và 29/63 địa phương chưa phân bổ chi tiết kế hoạch năm 2025, với số vốn NSTW là 25.454,8 tỷ đồng/350.195 tỷ đồng (chiếm 7,27% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao).

Nhận xét tình hình giải ngân kế hoạch vốn Bộ Tài chính cho biết, ước giải ngân đến ngày 31/3/2025 đạt 9,53% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, thấp hơn cùng kỳ năm 2024 đạt 12,27%.

Kết quả trong 3 tháng năm 2025, có 13/47 Bộ, cơ quan trung ương và 36/63 địa phương có tỷ lệ ước giải ngân so với kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, đạt trên mức bình quân chung của cả nước.

Một số Bộ, cơ quan trung ương và địa phương có tỷ lệ giải ngân tốt (trên 20%) như: Đài tiếng nói Việt Nam (73,82%), Ngân hàng Chính sách xã hội (41,16%), Bộ Công an (23,73%), Hội Liên hiệp phụ nữ (20,37%). Các tỉnh Phú Thọ (35,04), Bắc Kạn (28,85%), Tuyên Quang (28,14%), Hà Nam (25,58%), Lào Cai (22,89%), Hà Giang (21,75%), Bình Định (20,25%).

Tuy nhiên, trong 3 tháng đầu năm, nhiều bộ, cơ quan trung ương và địa phương chưa giải ngân (17 bộ, cơ quan trung ương, ví dụ như Văn phòng Chủ tịch nước, Thanh tra Chính phủ, Viện Khoa học xã hội Việt Nam, Bộ Ngoại giao, Kiểm toán nhà nước,…).

Có 16 bộ, cơ quan trung ương và 6 địa phương giải ngân dưới 5%. Ví dụ như Bộ KH&CN, Bộ Y tế, Đại học quốc gia Hà Nội, Đại học Quốc gia Hồ Chí Minh, Bộ Công thương, TP Hồ Chí Minh, Cần Thơ, Hà Nội, Bình Phước, Cà Mau, Quảng Ninh,…).

Theo Bộ Tài chính, kết quả này một phần do những khó khăn, vướng mắc đang còn tồn tại liên quan đến cơ chế, chính sách; một số dự án chưa được phê duyệt dự toán chuẩn bị đầu tư, chưa có quyết định đầu tư; nhiều địa phương tạm dừng khởi công mới do chờ đợi hợp nhất, sáp nhập..

Kiến nghị thu hồi vốn NSTW chưa giải ngân hết

Để triển khai đảm bảo tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công năm 2025 đạt mục tiêu trên 95% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao, Bộ Tài chính đề xuất triển khai một số kiến nghị và giải pháp.

Trong đó, trọng tâm đối với số vốn đã phân bổ, tiếp tục thực hiện quyết liệt các nhiệm vụ, giải pháp để thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công theo chỉ đạo, điều hành của Thủ tướng Chính phủ. Thành lập các Tổ công tác kiểm tra, đôn đốc, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công hằng năm tại các bộ, cơ quan trung ương và địa phương.

Đối với số vốn NSTW chưa phân bổ chi tiết sau ngày 15/3/2025 sẽ thực hiện thu hồi. Sau đó bố trí cho các dự án cần vốn để đẩy nhanh tiến độ hoàn thành.

Rút kinh nghiệm trong công tác tổ chức triển khai, đặc biệt đối với các dự án có quy mô lớn, yêu cầu kỹ thuật phức tạp, trải dài trên nhiều địa phương, thời gian thi công gấp rút, điều kiện địa hình, thời tiết khó khăn, thiếu thốn nguyên vật liệu...,

Chỉ đạo chủ đầu tư ngay sau khi ký hợp đồng, phối hợp với nhà thầu để triển khai các thủ tục tạm ứng theo quy định để các nhà thầu có vốn chuẩn bị ngay các điều kiện cần thiết, vật tư, vật liệu phục vụ công tác thi công thực hiện dự án.

Cùng đó, đẩy nhanh quá trình nghiệm thu và hoàn thiện hồ sơ thanh toán ngay sau khi có khối lượng để đẩy nhanh tiến độ giải ngân.

Xây dựng kế hoạch giải ngân và yêu cầu chủ đầu tư báo cáo tiến độ giải ngân theo từng tháng, quý, làm cơ sở để rà soát, cắt giảm kế hoạch vốn của các dự án giải ngân chậm để bổ sung cho các dự án khác có khả năng giải ngân tốt và có nhu cầu đẩy nhanh tiến độ, đặc biệt là các dự án quan trọng, cấp bách, các dự án hạ tầng chiến lược; …

Đối với vốn NSĐP, đề nghị các địa phương đẩy nhanh tiến độ thu ngân sách địa phương, đặc biệt là thu sử dụng đất để đảm bảo tiến độ phân bổ vốn.

×