Bình luận
0
Nguyễn Văn Điển, người ấp Trà Quế, làng Thanh Hà, tổng Phú Triêm Hạ, huyện Diên Phước, phủ Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam (nay là thôn Trà Quế, phường Hội An Tây, thành phố Đà Nẵng).
Thượng thư Bộ binh Nguyễn Văn Điển sinh năm Tân Hợi (1791), tự là Tam Lễ tiên sinh, thụy Trang Lượng đại nhân.
Cha là Nguyễn Văn Yến, tự Thanh Trai, là Thư ký Bắc hành, Hàn lâm viện Thị giảng học sĩ dưới triều vua Gia Long nhà Nguyễn, sau được phong là Triều liệt đại phu và được ban tên Thụy Đoàn Lạng. Mẹ là Văn Thị Tần, tước Tứ phẩm Cung nhân, quê ở làng Hà My (phường Điện Bàn Đông).
Thời thơ ấu, Nguyễn Văn Điển sống tại làng Thanh Hà, sau đó được mẹ đưa về định cư tại thôn Trà Quế. Ông nổi tiếng là đứa trẻ hiền lành, đĩnh ngộ, thông minh, hiếu học và có chí lớn. Khoa thi năm Kỷ Mão (1819) dưới triều Gia Long, ông đỗ cử nhân và ra làm quan.
Vào năm đầu triều Minh Mạng, ông được phái làm Hành tẩu Bộ Công, rồi sau đó được thăng Tư vụ và làm sơ khảo trường thi Sơn Nam.
Năm 1825, được bổ làm Tri huyện Từ Liêm rồi Tri huyện Quốc Oai. Năm 1826, ông làm Tri phủ Thiệu Hóa sau đó làm Viên ngoại lang thư Lang trung Bộ Binh.
Năm 1829, ông phụng mệnh tu chỉnh lại tôn phổ nhà vua và được bổ giữ chức Lang trung. Năm sau được bổ làm Hiệp lý Binh tào sự vụ ở thành Gia Định rồi quyền nhiếp Hiệp trấn Phan Rang.
Năm 1832, được thụ bổ Chánh sứ Khánh Hòa. Hai năm sau làm Khâm sai trường thi Phú Yên. Đến năm 1839, làm Biện lý ở Bộ Hộ và sau đó chuyển qua giữ chức Biện lý Bộ Công.
Sang đời vua Thiệu Trị, ông được bổ làm Thự tả Thị lang Bộ Công và làm Đổng lý phụ trách việc xây dựng lăng Hiếu Đông (lăng Tá Thiên Nhân hoàng hậu Hồ Thị Hoa), rồi phụng mệnh đến giới đạo Bắc Ninh để đón tiếp sứ thần nhà Thanh.
Năm 1846, làm Khâm sai đại thần đi thanh tra tỉnh Quảng Bình, rồi làm Hiệp lý Thủy sư sự vụ ở kinh đô. Năm sau được bổ làm Đổng lý, tham gia xây dựng Xương Lăng (lăng vua Thiệu Trị) ở kinh đô Phú Xuân.
Năm 1848 dưới triều Tự Đức, ông được sung làm Đổng lý thanh tra Bộ Hộ và Bộ Hình. Năm sau phụng mệnh vua đến Bắc Ninh để đón tiếp sứ thần nhà Thanh, rồi được bổ làm Quyền sự vụ Bộ Hình.
Năm 1850, ông được bổ làm Hộ lý Tuần phủ coi việc quan phòng, rồi giữ chức Tổng đốc An Tĩnh trước khi được sung làm Khâm sai đại thần thanh tra tỉnh Hải Dương.
Giờ Ngọ ngày 21/12/1852, ông đột ngột qua đời, thi hài được đưa về mai táng tại làng Thanh Hà. Ngày 13/7/1861, ngôi mộ của ông được cải táng đến thôn Trà Quế.
Tưởng xét những đóng góp to lớn của ông nên sau khi mất, vua Tự Đức nhà Nguyễn đã truy thăng cho ông chức Thượng thư Bộ Binh.
Sinh thời, Nguyễn Văn Điển là người đức độ, có nhân phẩm tốt, rất được lòng dân và bạn đồng liêu.
Phẩm hạnh của ông được Tiến sĩ Phạm Văn Nghị, lãnh tụ phong trào Cần Vương ở Nam Định ca tụng trong bài văn khắc tại bia mộ: “...Ngài chế đài Nguyễn Tướng công, ôn hòa độ lượng, mát mẻ như gió thoảng xa nên khoa thứ 3 quốc triều ta, đấng hiền tài sớm đạt, trải hoạn đồ hơn 30 năm.
Trời cho dài nối, năm Canh Tuất đầu mùa thu theo ngọn cờ súy vào Nam, làm việc chánh không nhiễu phiền, ơn xuống đến kẻ thôn ở, người đều hưởng nhờ hòa khí, tình thâm đến kẻ hào thân.
Xử sự tròn mà thông suốt nên việc không ứ đọng, thận kính mà giản đơn nên người người đều thân mến. Chỉ vì bẩm sinh ngài đôn hậu mà thành dưỡng thì thuần phác, nên cư xử với người thì đều thuận và từng trải.
Trời cho đức tốt mà tuổi thọ cũng vẹn tròn nên con cái nối dòng khoa bảng. Lòng vua cũng dựa vào một người tuổi cao ở nhiều địa hạt mà điều tá một vị chăn dân quan mục tốt…
…Kiện thưa thì lấy tình mà thỏa xử, kiềm chế mà có pháp luật, không vì cớ gì mà để người dân phải bị nghiêm khắc. Có tật dịch thì phái người cho thuốc trị. Năm bị úng hạn thì tự mình cầu đảo và tâu xin phát chẩn, dân có thể hồi sinh sau cơn khát đói và tâu xin hoãn thuế khóa.
Kẻ hương lý không ai lo tay không. Việc công thong thả không quên Nho thuật, lấy văn chương mà làm thân với học giả, họ đều vui cười được vị Nho sư đầm ấm cái phong khí đại nhã.
Quan cai trị mà đến với dân để cổ lệ sĩ phu như nắng mùa đông và bóng mát mùa hạ. Khá mến, khá mộ vậy, duy lấy lòng thành mà đãi vật thì vật cũng trả lòng thành, không ác với người thì người không ác lại. Nếu không phải có đức độ chân thật thì làm sao được tốt như vậy...” (Nguyễn Bội Liên dịch).
Trải qua các đời vua Minh Mạng, Thiệu Trị, Tự Đức vương triều nhà Nguyễn, Thượng thư Bộ Binh Nguyễn Văn Điển đã có nhiều đóng góp cho đất nước trên các lĩnh vực chính trị và quân sự.
Là vị quan thanh liêm, cương trực, là tấm gương tiêu biểu về nhân cách đạo đức và tư tưởng thân dân. Ông đã góp phần vào công cuộc xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước dưới thời Nguyễn.
Từ quan niệm kiêng kỵ đến phút cao hứng quá đà, "chuyện ấy" ngày Tết khiến không ít gia đình rơi vào cảnh dở khóc dở cười.
Chia sẻ
Lực lượng Không quân Ukraine đã bác bỏ các báo cáo cho rằng một phi đội tiêm kích F-16 đa quốc gia “bí mật”, gồm phi công Ukraine, Mỹ và Hà Lan, đang hoạt động để bảo vệ không phận Kiev. Giới chức khẳng định thông tin này không chính xác và không có bằng chứng xác thực.
Chia sẻ
Tối Mùng 1 Tết Bính Ngọ (17/2), trao đổi với Dân Việt, đại diện UBND xã Hồng Sơn, tỉnh Lâm Đồng (khu vực huyện Hàm Thuận Bắc, tỉnh Bình Thuận cũ) cho biết lực lượng chức năng đang tìm kiếm 2 thanh niên mất tích dưới Đê Cà Giang khi xuống tắm.
Chia sẻ
Giữa tiết trời se lạnh của những ngày đầu năm mới, các bản làng xứ Mường của tỉnh Phú Thọ không chỉ níu chân du khách bởi sắc xuân tươi thắm mà còn bởi hương vị đậm đà của mâm cỗ lá và những nghi lễ cúng tổ tiên linh thiêng, thắt chặt tình thân.
Chia sẻ
Nhà họ Tiền ở Trường Lạc (tỉnh Chiết Giang) là một trong những gia tộc hiếm hoi sở hữu tấm "kim bài miễn tử" do hoàng đế ban, nó đã tồn tại hơn 1.000 năm.
Chia sẻ
HLV Polking thừa nhận sai sót của CLB CAHN dẫn đến án xử thua từ AFC, những đồng thời lên tiếng chỉ trích sự thiếu minh bạch trong giao tiếp của giải.
Chia sẻ
Beriev, công ty duy nhất sản xuất A-50 - máy máy bay cảnh báo sớm và chỉ huy trên không (AEW&C) chiến lược thường được mệnh danh là "mắt thần" của quân đội Nga đang chuyển từ có lãi sang thua lỗ nặng.
Chia sẻ
Hướng và giờ xuất hành tuổi Ngọ dịp Tết Bính Ngọ 2026 được nhiều người quan tâm với kỳ vọng khởi đầu năm mới thuận lợi, hanh thông. Vậy người tuổi Ngọ nên xuất hành ngày nào, giờ nào, theo hướng nào để tăng thêm may mắn, tài lộc trong năm? Dưới đây là một số thông tin tham khảo dành cho người tuổi Ngọ.
Chia sẻ
Văn hóa truyền thống Việt Nam, nhất là trong dịp Tết đến Xuân về có một sức hút đặc biệt với các đại sứ nước ngoài. Tết Bính Ngọ năm nay, hàng loạt các đại sứ nước ngoài, đại sứ quán nước ngoài đã có những lời chúc Tết đẹp đẽ dành cho người dân Việt Nam qua các video clip công phu, thú vị.
Chia sẻ
Nước Mân là 1 trong 10 nước tồn tại trong khoảng thời gian từ năm 909 tới năm 945. Vương quốc này tồn tại trong khu vực miền núi tỉnh Phúc Kiến ngày nay và có lịch sử cai trị gần như độc lập. Kinh đô nhà nước này đặt tại Phúc Châu và do Vương Thẩm Tri (862-925) thành lập.
Chia sẻ
Phạm Lý Đức có giá 3,9 tỷ đồng, được CLB Hàn Quốc hỏi mua? 2 trọng tài bị gạch khỏi danh sách bắt ở Premier League; HLV Polking thừa nhận sai lầm khiến CLB CAHN bị xử thua 0-3; HLV Enrique tức giận phản bác chỉ trích của Dembele; Cựu ngôi sao Liverpool bị bắt tại sân bay Luton.
Chia sẻ
Gắn bó với con người hàng ngàn năm, ngựa không chỉ là biểu tượng của sức bền và thành công. Phía sau hình ảnh quen thuộc ấy là trí nhớ phi thường, bản năng sinh tồn đặc biệt và những câu chuyện xúc động ít người từng nghe.
Chia sẻ
Hướng tới vai trò trung tâm dịch vụ tầm khu vực, TP.HCM lựa chọn phát triển trung tâm tài chính và trung tâm đổi mới sáng tạo như 2 động lực chiến lược. Đây được xem là bước đi thực tiễn nhằm tăng sức cạnh tranh và tạo dư địa tăng trưởng mới cho thành phố.
Chia sẻ
Nằm vắt vẻo trên triền núi Sam (phường Vĩnh Tế, tỉnh An Giang), Phước Điền tự (thường gọi là chùa Hang) từ lâu đã trở thành điểm đến không thể bỏ qua của du khách thập phương mỗi dịp Xuân về. Với bề dày lịch sử gần 200 năm, ngôi cổ tự này không chỉ là một di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia mà còn là một tuyệt tác kiến trúc hài hòa giữa đá núi và bàn tay con người.
Chia sẻ
Theo tử vi ngày mai, năm mới Bính Ngọ 2026 mở ra vận trình hanh thông và nhiều khởi sắc bất ngờ. 3 con giáp được dự báo đắc tài đắc lộc.
Chia sẻ
Cho rằng bạn trai cũ có lỗi, Tiên mua sơn đỏ và vàng tạt loang lổ khắp cửa nhà anh này rồi bỏ trốn về quê ngay trong đêm, gây thiệt hại hơn 22 triệu đồng.
Chia sẻ
Rạng sáng thứ Ba, 17/2, hàng loạt vụ nổ đã được ghi nhận tại bán đảo Crimea do Nga kiểm soát. Ngoài ra máy bay không người lái của Ukraine cũng tấn công nhà máy lọc dầu Ilsky ở vùng Krasnodar Krai của Nga, theo Militarnyi.
Chia sẻ
Đối mặt án phạt xử thua hy hữu, CLB CAHN buộc phải thắng đậm tại Singapore để giành vé đi tiếp. Với dàn sao vượt trội, lật ngược thế cờ không phải nhiệm vụ bất khả thi với thầy trò HLV Polking.
Chia sẻ
Tết Bính Ngọ đang đến rất gần, TP Cần Thơ (gồm địa phận tỉnh Hậu Giang, tỉnh Sóc Trăng trước đây) rộn ràng không khí đón Xuân với nhiều hoạt động đậm phong vị truyền thống. Vậy, cách nay hơn 100 năm, người Cần Thơ ăn Tết ra sao? Bài viết sau đây góp phần giải đáp câu hỏi này.
Chia sẻ
Từ thực trạng “được mùa mất giá” và sản xuất còn manh mún, nông nghiệp Hưng Yên đang đẩy mạnh liên kết theo chuỗi giá trị, ứng dụng khoa học – công nghệ và xác định nông dân là trung tâm. Những giải pháp đồng bộ được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến bền vững, nâng cao giá trị nông sản địa phương.
Chia sẻ
Trong chuỗi hoạt động “Chào năm mới 2026” tại Làng Văn hóa – Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội), đoàn nghệ nhân xã Huổi Một (tỉnh Sơn La) đã giới thiệu tới công chúng nghi thức nông nghiệp giàu chiều sâu tín ngưỡng và bản sắc tái hiện nghi thức thu thóc cầu mùa bội thu của đồng bào Khơ Mú bản Nậm Pù.
Chia sẻ
Cá lăng đuôi đỏ sông Sêrêpốk ví như loài "thủy quái" to dài đã nuôi thành công dưới ao tại xã Hòa Phú, tỉnh Đắk Lắk (địa phận thành phố Buôn Ma Thuột trước đây). Tết đến thương lái cứ giục nông dân nuôi cá đặc sản kéo lưới bắt bán đi thôi. Nhờ đưa cá sông về ao nuôi, đầu ra thuận lợi, nhiều nông dân Đắk Lắk phấn khởi khi thu lãi hàng trăm triệu đồng mỗi năm.
Chia sẻ
Xuân 2026 đánh dấu bước khởi đầu mới của xã Lục Nam, tỉnh Bắc Ninh mới (địa phận huyện Lục Nam, tỉnh Bắc Giang trước đây) trên hành trình hướng tới đô thị văn minh. Năm đầu vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp khép lại, xã nông thôn mới-xã Lục Nam có nhiều chuyển biến tích cực trên các lĩnh vực, tạo nền tảng cho phát triển bền vững trong thời gian tới.
Chia sẻ
Bối cảnh trong truyện "Ông cá hô" là cồn nhỏ nằm bên bờ sông Hậu chảy qua tỉnh An Giang, nơi có những ngư dân mải mê sông hồ “đánh bắt những con cá lớn bằng tấm ván ngựa, hai mắt tròn vo bằng hai cái chén” với ước mong đổi đời. Cá hô thuộc họ cá chép, sống ở các vùng sông lớn và sâu như sông Tiền, sông Hậu chảy qua các tỉnh An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long, thành phố Cần Thơ
Chia sẻ
Sau sáp nhập, thị trường bất động sản TP.HCM đứng trước yêu cầu tái định vị vai trò trong hệ sinh thái dịch vụ. Hướng phát triển mới tập trung vào tính bền vững, đồng bộ quy hoạch và hỗ trợ các ngành kinh tế giá trị cao.
Chia sẻ
Nhìn lại một đời của Quách Gia, ông đã luôn không ngừng phấn đấu, dùng mưu lược và trí tuệ để hóa nguy thành an. Quách Gia chính là hiện thân của chân lý có táo bạo, có sáng tạo thì mới có được thành công.
Chia sẻ
Bước vào năm 2026, Việt Nam không chỉ đơn thuần bắt đầu một nhiệm kỳ kinh tế mới mà đang đứng trước một "vận hội tăng trưởng" hội tụ đủ các yếu tố Thiên thời - Địa lợi - Nhân hòa.
Chia sẻ
Các đòn phản công của Ukraine đã đẩy lùi lực lượng Nga khỏi hơn một chục khu dân cư và làm gián đoạn tiến độ của chiến dịch tiến công theo trục Orikhiv-Zaporizhzhia của Moscow. Tuy nhiên, nhà quan sát Kostyantyn Mashovets cảnh báo, Ukraine hiện tại chỉ đủ lực lượng để chặn đà tiến của Nga và ổn định mặt trận, chứ không đủ để mở một chiến dịch phản công lớn nhằm tiến sâu, mở rộng lãnh thổ hoặc thay đổi cục diện chiến lược.
Chia sẻ
So với mùng 1 Tết Ất Tỵ, mùng 1 Tết Bính Ngọ 2026, giảm 21 vụ tai nạn giao thông (46,65%), giảm 8 người chết (33,33%), giảm 10 người bị thương (24,39%).
Chia sẻ
Không chỉ tài năng trên sân cỏ, tiền vệ Võ Hoàng Minh Khoa còn thu hút sự chú ý khi kết hôn với "cô chủ tiệm vàng".
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Hà Nội hôm nay 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Vũ Hoài An
