Mênh mang câu hát Páo Dung giữa núi rừng Việt Bắc

Radio online: Mênh mang câu hát Páo Dung giữa núi rừng Việt Bắc

Niềm tự hào của người Dao Tiền

Cách trung tâm tỉnh Thái Nguyên chừng 160 km về phía Bắc có những bản người Dao Tiền nằm giữa lưng chừng núi, với những nếp nhà gỗ truyền thống cùng thể hát Páo Dung đã được đồng bào truyền thừa hàng ngàn đời. Đó là những bản người Dao của xã Nghĩa Tá, tỉnh Thái Nguyên.

Được biết đến nhiều nhất là thôn Bản Bẳng và Bản Ca, nơi hơn 90% đồng bào Dao sinh sống. Những đứa trẻ nơi đây lớn lên cùng từng câu hát. Những câu Páo Dung ngọt ngào, tình tứ trở thành điểm tựa, giúp nguôi ngoai nỗi nhớ mỗi lúc xa nhà, là sợi dây gắn kết bản làng và là niềm tự hào của biết bao thế hệ người Dao Tiền giữa núi rừng Việt Bắc.

Bà Triệu Thị Chức, Bí thư Chi bộ thôn Bản Bẳng, xã Nghĩa Tá, tỉnh Thái Nguyên, người am hiểu sâu sắc về thể hát Páo Dung của người Dao Tiền, chia sẻ: hát Páo Dung không chỉ được cất lên ở không gian ngoài trời mà còn trong nhà. Không gian diễn xướng khá linh hoạt.

“Nội dung của những câu Páo Dung thường là những lời tâm tình, những câu chuyện, lời nhắn nhủ, hỏi han, kinh nghiệm cuộc sống, lao động sản xuất và cả những lời giao duyên tình tứ. Tùy hoàn cảnh và đối tượng giao tiếp mà người hát lựa chọn nội dung phù hợp. Chính vì vậy, Páo Dung của người Dao Tiền ở thôn Bản Bẳng nói riêng và xã Nghĩa Tá nói chung phổ biến ở nhiều lứa tuổi”, bà Chức cho biết thêm.

Theo các cụ cao niên, Páo Dung của người Dao Tiền còn được hát trong các dịp như lễ Cấp Sắc – nghi lễ xác nhận sự trưởng thành của người đàn ông, lễ cầu mùa, mở đất, tạ mùa… ở một số thôn, điển hình như Bản Ca của xã Nghĩa Tá.

Bảo tồn thể hát Páo Dung gắn với phát triển du lịch

Gắn bó là vậy, thế nhưng giống như nhiều giá trị văn hóa đặc sắc của các tộc người khác, thể hát Páo Dung của người Dao Tiền ở thôn Bản Bẳng, xã Nghĩa Tá (tỉnh Thái Nguyên) cũng đang đứng trước nguy cơ mai một.

Theo bà Chức: “Giới trẻ hiện nay ít quan tâm hơn, họ chú ý nhiều hơn đến văn hóa của các dân tộc đa số. Người già như chúng tôi rất lo lắng. Vì vậy, chúng tôi đã quyết định thành lập Câu lạc bộ để truyền dạy cho thế hệ trẻ, giúp kế tục và phát huy giá trị, không để mai một”.

Trước thực trạng đó, Đảng bộ và chính quyền xã Nghĩa Tá đã kịp thời lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng kế hoạch; giao Phòng Văn hóa – Xã hội xã tuyên truyền, vận động để bảo tồn và phát huy giá trị của thể hát Páo Dung của người Dao Tiền nơi đây.

Bằng những việc làm thiết thực, khoa học và nỗ lực của cả hệ thống chính trị, Câu lạc bộ hát Páo Dung của người Dao Tiền thôn Bản Bẳng đã được thành lập, ra mắt và nhận được sự ủng hộ của đồng bào.

Là một trong những thành viên trẻ của Câu lạc bộ, chị Dương Khánh Ly chia sẻ: “Thôn chúng tôi hơn 90% là người Dao. Bản sắc nổi bật nhất của chúng tôi là thể hát Páo Dung và nghề thêu trang phục truyền thống”.

Sau nhiều nỗ lực, cùng nguồn lực hỗ trợ từ Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch” thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế – xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 – 2030, Câu lạc bộ hát Páo Dung của người Dao Tiền thôn Bản Bẳng đã chính thức được thành lập. Nhờ đó, nỗi lo mai một của người già trong bản cũng phần nào vơi bớt.

Ông Trần Trung Hiếu, Phó Chủ tịch UBND xã Nghĩa Tá, cho biết: xã Nghĩa Tá mới sau sáp nhập có rất nhiều dân tộc cùng sinh sống, trong đó dân tộc Dao là một trong những dân tộc có nhiều nét văn hóa đặc sắc. “Sau sáp nhập, chúng tôi đã triển khai các kế hoạch và đẩy mạnh việc thực hiện những nội dung liên quan đến giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc”, ông Hiếu nói

Thính giả có thể nghe thêm các sản phẩm Radio Nông dân hấp dẫn khác tại đây.
Mọi thông tin góp ý, cộng tác bài vở xin gửi về địa chỉ e-mail: radionongdan@gmail.com

×