Mỹ "mở cửa" chip bán dẫn cho Việt Nam: Cơ hội nâng hạng từ lắp ráp lên đối tác sản xuất

Theo tờ Rest of World, chính quyền của Tổng thống Donald Trump đang phát đi tín hiệu nới lỏng kiểm soát xuất khẩu công nghệ đối với Việt Nam, trong đó có các công nghệ bán dẫn tiên tiến.

Nếu cơ chế được dỡ bỏ, động thái này có thể giúp Việt Nam vượt qua vai trò truyền thống là trung tâm lắp ráp, đóng gói chip để tiến tới sản xuất và thiết kế.

Ngày 20/2, Tổng thống Trump cho biết sẽ chỉ đạo các cơ quan liên quan sớm đưa Việt Nam ra khỏi danh sách kiểm soát xuất khẩu chiến lược D1-D3 (phân loại các quốc gia theo mức độ hạn chế khi doanh nghiệp Mỹ xuất khẩu hàng hóa, phần mềm và công nghệ nhạy cảm).

Ước tính, đến 2030 Việt Nam cần khoảng 15.000 kỹ sư thiết kế, 35.000 kỹ sư làm việc trong các nhà máy sản xuất chip bán dẫn - Ảnh: VGP/HM

Quyết định này đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp Việt Nam có thể tiếp cận thiết bị, phần mềm và công nghệ cao từ Mỹ, yếu tố then chốt để phát triển ngành bán dẫn.

Theo giới chuyên gia, đây là tín hiệu cho thấy Việt Nam đang được định vị lại trong chuỗi cung ứng chip toàn cầu.

Ông Sujai Shivakumar, chuyên gia tại Center for Strategic and International Studies, nhận định động thái này mở đường để Việt Nam chuyển từ “công xưởng phía sau” sang đối tác sản xuất và thiết kế ở các khâu giá trị cao hơn.

Thực tế, nền tảng hợp tác đã được thúc đẩy từ trước đó, khi chính quyền Joe Biden nâng cấp quan hệ Việt – Mỹ lên Đối tác chiến lược toàn diện năm 2023. Các tập đoàn lớn như Intel, Samsung, Qualcomm, Amkor hay Marvell đã hiện diện tại Việt Nam, đặt nền móng cho hệ sinh thái bán dẫn.

Ở trong nước, Việt Nam cũng đang tăng tốc xây dựng năng lực nội tại. Dự án nhà máy sản xuất chip đầu tiên do Viettel triển khai dự kiến sản xuất thử từ năm 2027 với công nghệ 32nm phục vụ các lĩnh vực như ô tô, viễn thông và công nghiệp. Thay vì chạy đua công nghệ tiên tiến nhất, Việt Nam chọn cách đi từng bước, xây dựng nền tảng từ các phân khúc phù hợp.

Song song, Chính phủ Việt Nam cũng tích cực làm việc với các đối tác công nghệ toàn cầu như ASML – nhà sản xuất máy quang khắc hàng đầu thế giới, nhằm phát triển nhân lực và hạ tầng kỹ thuật.

Theo kế hoạch, Việt Nam đặt mục tiêu nâng số lượng kỹ sư bán dẫn từ khoảng 7.000 hiện nay lên 50.000 vào năm 2030. Các khoản đầu tư lớn như nhà máy đóng gói 1,6 tỷ USD của Amkor hay trung tâm R&D của Qualcomm đang góp phần hiện thực hóa tham vọng này.

Dù vậy, các chuyên gia cho rằng xây dựng ngành công nghiệp bán dẫn là cuộc chơi dài hạn, đòi hỏi hàng thập kỷ đầu tư vào công nghệ, nhân lực và hệ sinh thái.

Với Mỹ, việc hỗ trợ Việt Nam không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn là bước đi chiến lược nhằm đa dạng hóa chuỗi cung ứng và giảm phụ thuộc vào Trung Quốc.

Dưới góc nhìn quốc tế, trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ toàn cầu ngày càng gay gắt, Việt Nam đang đứng trước cơ hội hiếm có để “chen chân” vào một trong những ngành công nghiệp giá trị nhất thế giới nếu tận dụng tốt thời cơ.

×