Nghệ sĩ Nhân dân nguyên là Thứ trưởng Bộ VHTTDL: Việc sáp nhập 3 Nhà hát nghệ thuật truyền thống sẽ tạo nên cuộc cách mạng

Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ: Việc sáp nhập 3 Nhà hát cần phải có giải pháp khả thi

Mới đây, Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ - nguyên Thứ trưởng Bộ VHTTDL, nguyên Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam đã bày tỏ suy nghĩ của mình trước việc sáp nhập Nhà hát Chèo Việt Nam, Nhà hát Tuồng Việt Nam với Nhà hát Cải lương Việt Nam thành Nhà hát Nghệ thuật Truyền thống Quốc gia.

Theo Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ, văn học nghệ thuật là lĩnh vực rất quan trọng, đặc biệt tinh tế của văn hóa và là nhu cầu thiết yếu, thể hiện khát vọng chân - thiện - mỹ của con người; là một trong những động lực trực tiếp góp phần xây dựng nền tảng tinh thần của xã hội và sự phát triển toàn diện của con người Việt Nam.

“Việc sáp nhập 3 Nhà hát Nhà hát Chèo Việt Nam, Nhà hát Tuồng Việt Nam với Nhà hát Cải lương Việt Nam thành một Nhà hát sẽ xóa tên đặc trưng của 3 loai hình nghệ thuật. Trước đây, 3 loại hình nghệ thuật này gắn với 3 Nhà hát có tên riêng, thuộc sự quản lý của Bộ VHTTDL nhưng nay không còn tên riêng nữa.

Rồi đây, khán giả trẻ, người nước ngoài đến với sân khấu truyền thống sẽ không nhận ra tên “cúng cơm” của các cụ đặt cho đó là Tuồng, Chèo, Cải lương. Những loại hình này, có loại hình nghệ thuật đã có tuổi đời hàng nghìn năm. Thiết nghĩ cần phải tôn vinh, bảo vệ và giữ gìn bản sắc, coi là di sản cần bảo vệ khẩn cấp, không được để thất truyền.

Được biết, nghệ thuật Chèo nhà nước đang xây dựng hồ sơ trình UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại. Nghệ thuật Tuồng đã được nhà nước công nhận là di sản quốc gia”, Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ bày tỏ.

Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ cũng cho rằng, sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói: “Nghệ thuật Tuồng hay đấy, phải cải tiến nhưng chớ có gieo vừng ra ngô”. Nhà thơ Cù Huy Cận cũng từng nhận xét: “Tuồng, Chèo là quốc phả của văn hóa Việt Nam”. Năm 2011, Ban Bí thư, Thủ tướng Chính phủ đã cho lấy ngày giỗ Tổ sân khấu (12 tháng 8 âm lịch hàng năm) là Ngày Sân khấu Việt Nam...

Trong các cuộc giao lưu quốc tế, các nhà nghiên cứu sân khấu thế giới đều đánh giá rất cao những tác phẩm nghệ thuật Tuồng, Chèo, Cải lương của Việt Nam.

“Bảo vệ bản sắc nghệ thuật là việc làm cực kỳ khó khăn trong trong sự bùng nổ thông tin. Thời gian qua Đảng đã có Nghị quyết: “Xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc”.

Trao đổi riêng với Dân Việt, Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ cho rằng: Là một người nghệ sĩ gắn bó với sân khấu truyền thống, từng đảm nhận nhiều vai trò quản lý, điều ông cũng như giới nghệ sĩ nói chung mong chờ nhất là 3 loại hình nghệ thuật truyền thống gồm Chèo, Tuồng, Cải lương sẽ có cơ hội được phát triển. Phát triển trên cơ sở giữ được hồn cốt, bản sắc của từng loại hình nghệ thuật truyền thống.
Và việc sáp nhập 3 Nhà hát: Nhà hát Chèo Việt Nam, Nhà hát Tuồng Việt Nam với Nhà hát Cải lương Việt Nam lần này cần phải xác định lại tất cả yếu tố tác động đến sân khấu truyền thống, từ cơ chế quản lý, đầu tư đến nghệ sĩ.
"Tôi hy vọng việc hợp nhất 3 Nhà hát sẽ tạo nên một cuộc cách mạng để bảo tồn văn hóa truyền thống, để nghệ sĩ yên tâm sống được bằng nghề", Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ nói.

Ngoài ra, Đảng cũng ban hành nhiều Nghị quyết liên quan đến việc bảo vệ và phát triển văn hóa. Mỗi Nghị quyết phát triển văn hóa của Đảng ra đời, Chính phủ đã ban hành nhiều chiến lược, trong đó có “Chiến lược phát triển văn hóa”, “Chiến lược văn hóa đối ngoại”, “Chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa”…

Vì vậy, việc sắp xếp 3 loại hình nghệ thuật truyền thống vào thành một đơn vị cần phải có giải pháp khả thi để bảo vệ bản sắc nghệ thuật truyền thống. Bộ VHTTDL đã xây dựng đề án trình Chính phủ phê duyệt.

Theo tôi nghĩ vấn đề hệ trọng như: đầu tư cơ sở vật chất, đào tạo đội ngũ, sáng tạo tác phẩm mới, xây dựng chế độ đặc thù bảo vệ bản sắc nghệ thuật, ghi âm - ghi hình những tác phẩm cổ điển có giá trị, quảng bá nghệ thuật trong nước và quốc tế… phải được Bộ hết sức quan tâm, chỉ đạo quyết liệt để Nhà hát nghệ thuật truyền thống phát triển.

Bảo vệ bản sắc nghệ thuật truyền thống một cách khoa học có trách nhiệm, không máy móc, cơ học là việc làm gian khó. Làm sao để tránh “gieo vừng ra ngô” như lời Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ dạy.

Mong các nhà quản lý và các nghệ sĩ sân khấu quan tâm hơn để bảo vệ bản sắc nghệ thuật truyền thống, không sẽ có tội với Tổ nghề đã có hàng nghìn năm để lại”, Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ chia sẻ.

Ý kiến của Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ nhận được rất nhiều sự đồng tình của các chuyên gia, nhà nghiên cứu lĩnh vực văn học – nghệ thuật như: PGS.TS Nguyễn Thế Kỷ, PGS.TS Phạm Quang Long, Nghệ sĩ Nhân dân Quốc Anh, tác giả Hoàng Thanh Du, nhà thơ Hồng Thanh Quang…

Nhà hát Chèo Việt Nam gửi lời chào tạm biệt

Cách đây không lâu, Nhà hát Chèo Việt Nam cũng đã biểu diễn vở chèo Xúy Vân và gửi lời chào tạm biệt đến khán giả của mình.

"Đây không đơn thuần là một buổi diễn, mà còn là một lời chào trân trọng, một lời tri ân sâu sắc mà Nhà hát Chèo Việt Nam muốn gửi tới tất cả những khán giả thân yêu – những người đã luôn yêu thương, dõi theo và đồng hành cùng Nhà hát trong suốt thời gian qua.

Hai đêm diễn Xúy Vân cũng đánh dấu chặng cuối cùng, khép lại hành trình của tên gọi “Nhà hát Chèo Việt Nam” để mở ra 1 chặng đường mới. Dù với danh xưng nào hay ở cương vị nào, các nghệ sĩ vẫn sẽ không ngừng nỗ lực, hết lòng cống hiến để mang đến những vở diễn thăng hoa, đầy cảm xúc. Bởi chỉ cần còn một người yêu Chèo, muốn xem Chèo, thì sân khấu Chèo vẫn sẽ sáng đèn.

Sau ánh đèn ấy, vẫn là những con người ngày ngày trau dồi, hoàn thiện bản thân để giữ gìn và tiếp nối mạch nguồn nghệ thuật dân tộc.

Chèo là loại hình nghệ thuật sinh ra từ vòng tay nhân dân, lớn lên bằng trí tuệ, tình cảm của nhân dân và rồi lại quay về phục vụ nhân dân. Chèo là bản sắc, là kết tinh ngàn đời, là cái nhân tình thuần hậu rất Việt.

Bởi lẽ ấy, Chèo có sức sống mạnh mẽ, là một trong những tấm "căn cước" nhận diện bản sắc, con người Việt Nam. Một lần nữa, Nhà hát Chèo Việt Nam xin gửi lời cảm ơn chân thành và lời chào trân trọng đến quý vị khán giả. Cảm ơn vì đã đến, đã lắng nghe, ủng hộ, yêu thương và quan trọng nhất đã không lãng quên Chèo".

×