Nuôi con động vật "tự làm tự ăn", dân nơi này ở Quảng Trị chăm nhàn lại rủng rỉnh tiền tiêu

Tạo thu nhập nhờ nuôi ong lấy mật

5 năm nay, tận dụng bóng mát dưới vườn ổi quanh nhà, bà Hồ Thị Minh Hiền, 58 tuổi, trú ở thôn Hiền Dũng, xã Vĩnh Hoà, huyện Vĩnh Linh (cũ), nay là xã Vĩnh Hoàng, tỉnh Quảng Trị nuôi ong lấy mật.

Bà Hiền cho biết, năm 2020, xét hoàn cảnh bà sống đơn thân, thuộc diện khó khăn, chính quyền địa phương và Hội Chữ Thập đỏ Thành phố Hồ Chí Minh hỗ trợ bà 4 tổ ong nuôi lấy mật. Đây là giống ong nội, còn gọi là ong mật nội địa.

Dưới tán vườn ổi rộng khoảng 50m2, bà Hiền đặt 15 thùng nuôi ong, bên trên thùng được che chắn bằng tôn, bạt để tránh mưa.

Để thuận lợi cho việc nuôi ong, bà Hiền tham gia làm thành viên liên kết sản xuất với Hợp tác xã nông sản xanh Vĩnh Hoà. Nhờ vậy, bà Hiền được chính quyền và hợp tác xã tạo điều kiện tập huấn kỹ thuật nuôi, chăm sóc ong, thu hoạch mật ong. Từ 4 đàn ong ban đầu, qua nhiều năm, dù đã bán bớt ong giống nhưng hiện nay bà Hiền vẫn có 15 tổ ong lấy mật. Không cần quá kỳ công, mỗi năm, một đàn ong mang lại 10 lít mật. Với giá bán hiện nay, mỗi năm bà Hiền thu nhập khoảng 50 triệu đồng.

“Nói là mình nuôi ong nhưng thực tế là ong nuôi mình. Bởi lẽ, ong thả trong vườn, tự bay đi lấy mật hoa rừng ở Rú Lịnh. Đến kỳ thu hoạch có hợp tác xã hỗ trợ. Mật ong Rú Lịnh đã có thương hiệu nên được khách hàng tin tưởng, đầu ra khá ổn định. Nhờ nuôi ong lấy mật nên tôi có thu nhập ổn định, cuộc sống bớt khó khăn” – bà Hiền chia sẻ.

Ở thôn Đơn Duệ, xã Vĩnh Hoàng, nhắc đến nghề nuôi ong, nhiều người nhắc đến ông Lê Thanh Hùng ở xóm 4.

Ông Hùng cho biết, gia đình có truyền thống nuôi ong lấy mật từ lâu. Trước đây, ông Hùng nuôi ong trong thùng gỗ truyền thống, không có khung cầu. Khi thu hoạch mật ong, ông Hùng phải dùng dao cắt tầng mật ong rồi vắt mật bằng tay. Cách làm này khiến đàn ong mất thời gian xây lại các tầng mật mới. Nếu không chú ý, đàn ong dễ bỏ đi.

Sau khi học hỏi kỹ thuật, năm 2019, ông Hùng áp dụng cách nuôi bằng thùng ong cải tiến, có khung cầu. Khi thu hoạch, ông Hùng lấy các khung cầu ong đã đầy mật đưa vào thùng inox chuyên dụng quay ly tâm để vắt. Cách làm này giúp tăng năng suất lấy mật.

Hiện nay, ông Hùng đang nuôi gần 30 thùng ong, mang lại thu nhập trên 70 triệu đồng mỗi năm. Nhờ nuôi ong lấy mật, gia đình ông Hùng có thu nhập tăng thêm đáng kể.

Hội Nông dân đồng hành

Nhận thấy lợi thế, hiệu quả từ việc nuôi ong lấy mật, Đảng ủy, chính quyền, đặc biệt là sự vào cuộc sát sao của Hội nông dân xã Vĩnh Hoà cũ và Hội Nông dân tỉnh Quảng Trị đã tuyên truyền, vận động các hộ nuôi thành lập Hợp tác xã nông sản xanh Vĩnh Hòa.

Mục đích của hợp tác xã là phát triển hoạt động sản xuất và kinh doanh sản phẩm mật ong của xã Vĩnh Hòa một cách bền vững thông qua việc xây dựng, quản lý và phát triển thương hiệu “Mật ong nguyên chất Rú Lịnh” có đủ sức và tầm để cạnh tranh trên thị trường, góp phần duy trì danh tiếng sản phẩm, phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, nâng cao đời sống người dân sản xuất và kinh doanh sản phẩm mật ong của địa phương.

Nhờ có sự đồng hành của Hội Nông dân các cấp, năm 2022, Hợp tác xã nông sản xanh Vĩnh Hoà được thành lập do anh Trần Văn Hưng làm giám đốc. Hiện nay, hợp tác xã có 9 thành viên và 52 hộ nông dân liên kết sản xuất.

Sau khi được thành lập và đăng ký nhãn hiệu “Mật ong Rú Lịnh”, có tem nhãn, tem truy xuất nguồn gốc, không chỉ bà Hiền, ông Hùng mà nhiều nông dân ở xã Vĩnh Hoàng được hưởng lợi.

Anh Trần Văn Hưng – Giám đốc Hợp tác xã nông sản xanh Vĩnh Hoà, cho biết hợp tác xã đã xây dựng hệ thống nhà xưởng theo quy trình hiện đại, đảm bảo quy trình vệ sinh an toàn thực phẩm, đầu tư máy móc thiết bị hiện đại để sản xuất mật ong nguyên chất. Hợp tác xã cho ra đời dòng sản phẩm mật ong nguyên chất Rú Lịnh có thể dùng cho mọi đối tượng khách hàng.

Sản phẩm Mật ong nguyên chất Rú Lịnh được chứng nhận OCOP 3 sao năm 2023, đang dần mở rộng thị trường tiêu thụ, có mặt tại các kênh phân phối trong và ngoài tỉnh Quảng Trị.

“Nhờ các sở, ban, ngành, chính quyền địa phương, đặc biệt là sự đồng hành của hội nông dân các cấp, sản phẩm mật ong nguyên chất Rú Lịnh đã có thương hiệu, được khách hàng tin dùng, từ đó mở rộng đầu ra, giúp hộ nuôi tăng thu nhập” – anh Hưng cho hay.

Chia sẻ về quá trình nuôi ong lấy mật, anh Hưng cho biết, ở xã Vĩnh Hoàng có 2 cánh rừng lớn là Rú Lịnh và Rú Vĩnh Trung. Ở 2 cánh rừng này có nhiều loại cây, hoa cho chất lượng mật rất tốt.

Muốn nuôi ong lấy mật thành công, người nuôi cần nắm bắt khoa học kỹ thuật, đặc biệt là phải biết đặc tính, quy luật của con ong nhằm có biện pháp nhằm hạn chế ong tách đàn, bỏ đi.

Hiện nay, mỗi năm Hợp tác xã nông sản xanh Vĩnh Hoà nuôi gần 1.000 thùng ong, cho thu hoạch khoảng 10.000 lít mật.

Để tăng khả năng tiếp cận khách hàng, bên cạnh phương pháp quảng bá truyền thống như tham dự hội chợ, tiếp thị trực tiếp, hợp tác xã và các thành viên tận dụng mạng xã hội, các kênh bán qua mạng. Đây là kênh bán hàng có chi phí thấp nhưng tính lan toả cao, tiếp cận nhanh nhất với khách hàng.

Ông Phan Ngọc Khoa – Chủ tịch UBND xã Vĩnh Hoàng, cho biết nhờ phát triển các mô hình mới, hiệu quả như nuôi ong lấy mật, nuôi cá lóc, ếch…, người dân địa phương đã tăng thu nhập, giảm nghèo rõ rệt. Với những tín hiệu tích cực từ sản xuất nông nghiệp, xã Vĩnh Hoàng phấn đấu đến cuối năm 2025 giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 1,5%.

Ông Nguyễn Quốc Tuấn – Phó Chi cục trưởng Chi cục Kinh tế hợp tác và Quản lý chất lượng, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị, cho biết trên địa bàn có nhiều hợp tác xã liên kết hàng trăm hộ dân nuôi ong lấy mật, trong đó có nhiều sản phẩm được chứng nhận OCOP.

Theo ông Tuấn, nuôi ong lấy mật không chỉ tận dụng được lợi thế tự nhiên từ những cánh rừng mà còn góp phần gia tăng thu nhập, góp phần giảm nghèo, làm giàu cho người dân. Đặc biệt, nghề nuôi ong có mức đầu tư ban đầu thấp, phù hợp với các hộ dân có tài chính eo hẹp.

×