Sử dụng hệ thống số hóa quản lý nghiên cứu khoa học ở Việt Nam

Phát biểu tại lễ công bố, Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh, muốn đổi mới khoa học và công nghệ thì phải đổi mới quản lý theo hướng tạo động lực. Điều này thể hiện ở việc chuyển từ kiểm soát hành chính sang vận hành bằng dữ liệu và minh bạch.

Hệ thống phần mềm mới sẽ nâng cao chất lượng thẩm định, rút ngắn thời gian xét duyệt, giảm sai sót, đánh giá đúng đóng góp của từng nhiệm vụ và hình thành thị trường nhiệm vụ khoa học chuyên nghiệp. Đây là cách tiếp cận quản lý theo hướng kiến tạo và công khai.

Bộ trưởng Bộ KH&CN Nguyễn Mạnh Hùng.

Bộ trưởng đề nghị các nhà khoa học, hội đồng và cơ quan chủ trì tích cực sử dụng hệ thống do đội ngũ Việt Nam phát triển. Hệ thống có tính năng tương đương với các nền tảng của Hàn Quốc và có thể kết nối hợp tác, đồng tài trợ với các quốc gia phát triển. Bộ trưởng cũng đề nghị người dùng phản hồi để tiếp tục hoàn thiện và coi đây là công cụ không thể thiếu trong nghiên cứu. Phần mềm sẽ được cải tiến thường xuyên, phù hợp chuẩn mực quốc tế và thực tiễn Việt Nam.

Tại lễ công bố, Quỹ NAFOSTED ký 309 đề tài khoa học – công nghệ đầu tiên triển khai theo tinh thần Luật Khoa học và Công nghệ mới. Mô hình quản lý chuyển từ chú trọng đầu vào sang đầu ra, từ theo dõi hóa đơn sang theo dõi kết quả nghiên cứu. Cách chi ngân sách cũng đổi từ dự toán sang khoán chi.

Kết quả nghiên cứu thuộc về tổ chức chủ trì để thương mại hóa; nhóm nghiên cứu được hưởng tối thiểu 30% giá trị thương mại hóa. Đề tài chỉ được công nhận hoàn thành khi kết quả được doanh nghiệp tiếp nhận và tạo ra sản phẩm có doanh thu, kỳ vọng cao gấp 5–10 lần chi phí nghiên cứu sau 3–5 năm.

Lễ công bố khai trương hệ thống quản lý trực tuyến các nhiệm vụ khoa học và công nghệ diễn ra trong ngày 27/11.

Theo Luật Khoa học và Công nghệ và Đổi mới sáng tạo 2025, việc đánh giá sẽ chuyển từ từng đề tài sang đánh giá tổng thể nhiệm vụ của một tổ chức – cách tiếp cận khuyến khích rủi ro và đổi mới. Quy mô nhiệm vụ tăng, giá trị trung bình gấp đôi; hơn 50% đề tài thuộc nhóm công nghệ chiến lược.

Danh mục nhiệm vụ được chia 3 lớp: 1. Nghiên cứu cơ bản chủ yếu cho viện, trường; 2. Nghiên cứu ứng dụng phân bổ đều giữa viện, trường, doanh nghiệp; 3. Phát triển công nghệ ưu tiên doanh nghiệp, hiện doanh nghiệp mới nhận 30% và cần tăng thêm để rút ngắn quá trình thương mại hóa.

Giám đốc Quỹ NAFOSTED Đào Ngọc Chiến cho biết, hệ thống sẽ được hoàn thiện theo hướng mở – chuẩn hóa, kết nối dữ liệu quốc gia, bảo đảm vận hành an toàn, minh bạch và giám sát vòng đời nhiệm vụ bằng dữ liệu thời gian thực. Quỹ sẽ tiếp tục hỗ trợ nhà khoa học, cơ quan quản lý và phối hợp các bộ, ngành, địa phương để chia sẻ kinh nghiệm, hướng tới bản đồ số nhiệm vụ khoa học toàn quốc.

×