Tổng Bí thư Tô Lâm kể về cuộc gặp lãnh đạo Cuba Raúl Castro, bàn chuyện phát triển nông nghiệp

Chiều 4/11, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự thảo Văn kiện trình Đại hội Đảng XIV.

Phát biểu tại tổ, Tổng Bí thư Tô Lâm bày tỏ rất phấn khởi khi qua ý kiến các đại biểu, về cơ bản, các đại biểu đều đồng tình và đánh giá cao dự thảo văn kiện, từ cách đổi mới, tinh gọn, tích hợp, thống nhất, dễ hiểu cho đến việc làm rõ các mục tiêu, định hướng.

Các ý kiến cũng đánh giá văn kiện đã kết hợp chương trình hành động, phân rõ bước đi, cách tổ chức thực hiện, thời hạn, thời điểm và trách nhiệm. Tổng Bí thư khẳng định sẽ tiếp thu những ý kiến hay và mới mẻ của các đại biểu vào trong Văn kiện Đại hội 14.

Trao đổi thêm về ý kiến của đại biểu liên quan tới vấn đề quản trị xã hội, theo Tổng Bí thư, mô hình quản trị quốc gia trong giai đoạn tới phải dựa trên pháp luật minh bạch và dữ liệu tin cậy.

“Nếu không có dữ liệu, đừng nói đến chuyển đổi số hay trí tuệ nhân tạo. Không có dữ liệu thì trí tuệ nhân tạo đến đâu cũng không thể hoạt động, giống như không có nguyên liệu đầu vào”, Tổng Bí thư nói.

Cùng với đó, phải có hạ tầng số hiện đại, bộ máy tinh gọn và cán bộ đáp ứng yêu cầu. Đó là nền tảng của quản trị hiện đại và là cuộc cách mạng toàn diện mà tất cả các ngành, các cấp đều phải thực hiện chứ không riêng ngành nào.

Đặc biệt, Tổng Bí thư dành nhiều thời gian phân tích sâu về dư địa phát triển và tư duy mới trong lĩnh vực nông nghiệp. Ông cho rằng, dù tự hào về việc xuất khẩu 8 triệu tấn gạo, nhưng cần phải hạch toán kỹ lưỡng vì có thể đang thua lỗ.

"Nếu mà hạch toán kỹ, có khi lỗ vốn", ông nói và phân tích các chi phí mà Nhà nước phải đầu tư như thủy lợi, kỹ sư, giống, phân bón để đảm bảo an sinh lương thực và giải quyết việc làm cho nông dân.

Tổng Bí thư đặt vấn đề về hiệu quả kinh tế: "Một hecta đất mà trồng lúa thì một năm thu được bao nhiêu tiền? 1-2 trăm triệu. Không được. Thậm chí người ta trồng cây khác còn năng suất hơn". Theo ông, giá trị đất đai dành cho công nghiệp, chuyển đổi số có thể cao hơn rất nhiều, do đó "chúng ta phải hạch toán được những chuyện như vậy".

Từ đó, Tổng Bí thư gợi mở về việc thay đổi tư duy xuất khẩu, không chỉ xuất khẩu sức lao động hay các sản phẩm thô với giá trị gia tăng thấp. Ông dẫn chứng việc nhập khẩu hạt điều thô, bóc vỏ, chế biến rồi xuất khẩu đi rất vất vả và cho rằng cần tính toán giá trị thực thu được là bao nhiêu để "không say sưa với những con số đó mà phải đi vào rất thực chất".

Tổng Bí thư đề xuất một hướng đi mới là "xuất khẩu cả ngành nông nghiệp", tức là xuất khẩu công nghệ, kinh nghiệm và mô hình tổ chức sản xuất. Ông kể lại câu chuyện khi gặp lãnh đạo Cuba Raúl Castro, ông đã tính toán và khẳng định đến năm 2027, Cuba có thể tự chủ lương thực và xuất khẩu nếu áp dụng mô hình của Việt Nam.

"Tôi nói ba mô hình. Một, mô hình là doanh nghiệp Việt Nam tự làm. Hai là Việt Nam với Cuba cùng làm. Mô hình thứ ba là Cuba tự làm. Qua thực hiện một vụ mùa rồi đánh giá xem là mô hình nào hay thì áp dụng vào mô hình ấy", Tổng Bí thư kể lại và cho biết kết quả thực tế cho thấy năng suất cao gấp nhiều lần, chứng tỏ tiềm năng to lớn của hướng đi này.

Ông cũng nêu ví dụ về việc thay vì vận chuyển phân bón sang Cuba rất tốn kém, tại sao không xây nhà máy ngay tại đó để phục vụ nông dân địa phương.

Trong nội dung phát biểu, Tổng Bí thư thông tin, sắp tới Bộ Chính trị có kế hoạch sớm ra nghị quyết về kinh tế Nhà nước, trong đó kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo, không chỉ là doanh nghiệp nhà nước.

“Chúng ta không quên vai trò kinh tế Nhà nước nhưng cần đánh giá lại. Các cơ quan phải khẩn trương thực hiện việc này”, Tổng Bí thư nhấn mạnh.

Thứ hai, Bộ Chính trị, Trung ương đang soạn thảo nghị quyết về văn hóa trong đó sẽ có rất nhiều yêu cầu được đặt ra đòi hỏi tập trung trí tuệ, sức lực để thực hiện. Dự kiến đến cuối năm phải ban hành Nghị quyết này không chờ đến Đại hội XIV.

Sang năm tới, sau khi thực hiện xong vấn đề nhân sự, ngay Hội nghị Trung ương 2 của nhiệm kỳ Đại hội XIV, Trung ương sẽ bàn đến các nghị quyết cụ thể như nghị quyết về mô hình phát triển của đất nước.

“Trước đây, chúng ta hay nói về mô hình tăng trưởng nhưng nay phải thay đổi tư duy theo mô hình phát triển đất nước tổng thể, toàn diện, có sự phối hợp chặt chẽ với yêu cầu cao”, ông nói và nhấn mạnh mô hình phát triển này phải dựa trên nền tảng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số.

Một nghị quyết khác là về giải pháp thúc đẩy tăng trưởng hai con số trong đó tăng trưởng phải ổn định và bền vững, dựa vào khoa học công nghệ, không đánh đổi môi trường.

Tổng Bí thư khẳng định cơ hội để đầu tư tăng trưởng hai con số còn rất nhiều, đòi hỏi cần phải tìm ra giải pháp đột phá, nhìn ra được điểm khác biệt.

Một vấn đề khác được Tổng Bí thư nêu ra đó là vấn đề quy hoạch. Theo ông, cần có quy hoạch rõ ràng cụ thể theo thời gian 5 năm, 10 năm để người dân có thể nhìn rõ và góp ý.

Khi đã có quy hoạch, phải có tiêu chuẩn kỹ thuật đồng bộ, thống nhất, kết nối, từ đó lựa chọn doanh nghiệp đủ năng lực tham gia; không thể mỗi dự án, mỗi đoạn đường làm một kiểu dẫn đến không thể kết nối.

Ông lấy ví dụ trong phát triển đường sắt đô thị, cần vẽ ra quy hoạch, nếu ở nội thành có thể làm ngầm, ngoại thành làm đường sắt trên cao với những quy chuẩn, tiêu chuẩn rõ ràng để áp dụng đồng bộ.

Bên cạnh kinh tế, Tổng Bí thư cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của "tự chủ chiến lược".

Ông chia sẻ câu chuyện mới đây khi gặp Bộ trưởng Bộ Chiến tranh Hoa Kỳ, lãnh đạo nước bạn đã bày tỏ sự quý trọng đối với Việt Nam vì "Việt Nam độc lập tự chủ, không bị phụ thuộc vào ai. Việt Nam đã làm được việc đó, một điều mà ít quốc gia nào trên thế giới làm được".

Từ câu chuyện trên, Tổng Bí thư khẳng định, tự chủ chiến lược không phải là một khái niệm suông mà phải dựa trên vị thế, tiềm lực và sự đoàn kết thống nhất. Nếu không, đất nước sẽ dễ bị lôi kéo, phụ thuộc, làm mất đi đường lối độc lập của mình.

×