Ai đứng sau câu hát gây phẫn nộ "lúa chín không cúi đầu"?

Chỉ một câu hát sai lầm - "lúa chín không cúi đầu" - Châu Đăng Khoa tự mình xô ngã hình ảnh, những thành tựu mà nam nhạc sĩ cất công xây dựng trong nhiều năm. Ngay sau khi ca khúc Người Việt mình thương nhau lên sóng, đông đảo khán giả đã thấy sự bất thường từ câu hát ấy, góp ý Châu Đăng Khoa cân nhắc chỉnh sửa.

Tuy nhiên, Châu Đăng Khoa vẫn viết một bài dài để giải thích lựa chọn của anh là đúng. Để rồi, sự công kích từ khán giả nhân lên gấp 2, gấp 3 lần. Quyết định cuối cùng của chủ nhân bản hit Người lạ ơi là chỉnh sửa ca từ nhưng mọi thứ đã quá muộn. Châu Đăng Khoa lại có thêm một bài học đắt giá trên con đường hoạt động nghệ thuật, vốn đã đầy rẫy "vết xước".

Châu Đăng Khoa nổi danh trên thị trường nhạc Việt từ 10 năm trước. Chính xác là ở dấu mốc nhạc phim Tôi thấy hoa vàng trên cỏ xanh, nhạc sĩ quê Đắk Lắk bắt đầu là hiện tượng trong lớp nhạc sĩ trẻ vươn lên thời ấy. Sau đó, Châu Đăng Khoa gây bão nhạc Việt bằng ca khúc Người lạ ơi, kết hợp với rapper Karik, Orange và một producer khác trong tổ đội Superbrothers.

Châu Đăng Khoa bị một tác giả tố đạo thơ ở bài nhạc Người lạ ơi, sau đó là Tình nhân ơi. Trước áp lực dữ dội từ cộng đồng mạng, nam nhạc sĩ lên tiếng: "Xin lỗi bạn vì không tìm thấy bạn sớm hơn, vì đã chậm trễ trong việc tìm hiểu tác giả để thực hiện trả phí tác quyền, khiến bạn ấy buồn và giận".

Sau đó, tác giả tố Châu Đăng Khoa tiết lộ chỉ nhận được 6,2 triệu đồng/bài nhưng không được xin lỗi rõ ràng. Do đó, cô từ chối nhận tiền và lời xin lỗi. Sóng gió tiếp tục ập tới nam nhạc sĩ vì sự phẫn nộ của dư luận. Sau nhiều lần lời qua tiếng lại, cuối cùng vụ việc cũng trôi vào dĩ vãng. Các bản hit của Châu Đăng Khoa vẫn thu hút lượng người nghe/người xem rất lớn.

Từ 2 bản hit Người lạ ơi và Tình nhân ơi, Châu Đăng Khoa dìu dắt Orange - từ giọng ca trẻ từng loại sớm ở game show âm nhạc - thành hiện tượng nhạc Việt. Đứng sau hỗ trợ, làm nhạc và xây dựng hình ảnh cho Orange cũng chính là thành công lớn nhất của Châu Đăng Khoa trong hơn 10 năm phủ sóng tên tuổi ở thị trường nhạc Việt.

Nhưng chính sự kết hợp cùng Orange và cả LyLy một thời khiến Châu Đăng Khoa gặp rắc rối. Hai "gà nhà" của nam nhạc sĩ lên tiếng tố bị công ty ăn chặn cát-xê. Sau đó, Orange đơn phương rời công ty của Châu Đăng Khoa, kéo theo lùm xùm suốt vài năm, trước khi mọi chuyện chấm dứt. Trong cuộc phỏng vấn cùng Tiền Phong vào năm 2023, Orange xác nhận đã đền bù hợp đồng xong cho Châu Đăng Khoa. Sau đó, nữ ca sĩ xin lỗi công khai cộng sự cũ trên sóng truyền hình.

Gần đây, Châu Đăng Khoa lại gặp rắc rối với Sofia, cũng là câu chuyện "ăn chia" không thỏa đáng khi kết hợp với nhau trong công ty. Hai bên đấu tố qua lại liên tục, từ những bài đăng cho đến xuất hiện trên sóng live stream để vạch trần nhau. Sau Orange, Sofia là niềm hy vọng lớn nhất của Châu Đăng Khoa, sự kết hợp này từng có khoảng 2-3 năm thành công với các bản hit hàng chục triệu view, nhưng lại đứt gánh giữa đường.

Nhạc sĩ sinh năm 1995 hoạt động cầm chừng trên thị trường nhạc Việt trong 3 năm gần đây. Anh trở lại bùng nổ với sản phẩm Người Việt mình thương nhau, khi ca sĩ thể hiện là Hòa Minzy đang được đông đảo khán giả yêu mến và Cẩm Ly cũng gây chú ý vì từ rất lâu mới ra sản phẩm mới. Đây là bài nhạc dân gian đương đại, đi theo công thức dễ thành công nhất hiện tại. Tiếc là chỉ một vết xước, công sức của ê-kíp có thể "đổ sông, đổ biển".

Châu Đăng Khoa đã sáng tác hàng trăm bài nhạc, rất nhiều trong số đó chạm mốc triệu view hoặc hơn. Anh khẳng định sự mát tay qua các dòng nhạc phim, nhạc Tết ở giai đoạn đầu nổi tiếng. Sau đó, những ca khúc Ballad, Pop/Rn'B (kết hợp giữa rap - hát) được thực hiện hiệu quả, thậm chí là dẫn đầu xu hướng thị trường. Nhìn chung, màu sắc của Châu Đăng Khoa vẫn nghiêng nhiều về tính catchy (bắt tai), chịu khó cập nhật các xu hướng mới.

Châu Đăng Khoa không phải là nhạc sĩ mạnh về sự kết hợp giữa giá trị truyền thống văn hóa Việt với âm nhạc hiện đại, hay nói cách khác dễ hiểu hơn là nhạc dân gian đương đại. Người Việt mình thương nhau là cú đột phá của Châu Đăng Khoa, trên lý thuyết là sản phẩm đầy thú vị khi mời được Hòa Minzy và Cẩm Ly góp giọng.

Ở Người Việt mình thương nhau, Châu Đăng Khoa vẫn làm tốt về giai điệu, phân chia bố cục hợp lý để 2 giọng hát ở 2 thế hệ hòa quyện nhau. Tổng thể của bài nhạc đã đủ tốt để "viral", thực tế là đã lan tỏa mạnh trên các nền tảng mạng xã hội và cạnh tranh vào đường đua "trending". Tuy nhiên, câu hát "lúa chín không cúi đầu" như một vết mực loang vào trang giấy trắng. Khán giả chỉ tập trung vào đúng "vết xước" đó và đẩy lùm xùm đi rất xa.

Trong 5 năm gần đây, ngày càng nhiều ca sĩ/nhạc sĩ/nhà sản xuất chú tâm làm nhạc dân gian đương đại. Với kho tàng văn hóa đồ sộ của người Việt, những người làm nhạc tha hồ lựa chọn chất liệu để nhào nặn nên một ca khúc dân gian đương đại. Đây được xem là đặc trưng của nhạc Việt Nam, mang giá trị cao và được khán giả không mất nhiều thời gian để thưởng thức, thấm nhuần khi mọi thứ trong các ca khúc này đã quá quen với họ.

Nhạc dân gian đương đại luôn là con dao hai lưỡi - một “mỏ vàng” giàu bản sắc nhưng cũng là cái bẫy tinh vi có thể đánh gục bất kỳ ca sĩ, nhạc sĩ hay nhà sản xuất nào nếu thiếu đủ chiều sâu văn hóa để khai thác. Khi đó, việc vay mượn chất liệu truyền thống - từ một câu ca dao, một lối nói dân gian hay một hình tượng quen thuộc - rất dễ trượt khỏi ranh giới sáng tạo, trở thành sự biến tấu lệch chuẩn, xa rời tinh thần nguyên bản.

Châu Đăng Khoa trở thành một trong những trường hợp gây tranh cãi khi biến tấu câu nói dân gian quen thuộc thành “lúa chín nhưng không cúi đầu”. Câu chuyện này là lời nhắc rõ ràng cho những nghệ sĩ theo đuổi dòng nhạc dân gian đương đại: chất liệu truyền thống không chỉ để sáng tạo, mà còn đòi hỏi sự hiểu biết và tôn trọng. Bởi nếu mải mê làm mới mà đánh mất tinh thần cốt lõi, chính giá trị văn hóa ban đầu sẽ bị lệch chuẩn.

×