Cần Giờ giờ cần được đánh thức mạnh mẽ, tạo đột phá chiến lược cho “siêu đô thị”

Việc TP.HCM đang bước vào giai đoạn mang tính bản lề để phát triển mạnh mẽ, củng cố vị thế “siêu đô thị” của cả nước và khu vực, đang thúc đẩy khu vực Cần Giờ “cất cánh” mạnh mẽ nhờ những phát triển đột phá về hạ tầng và kinh tế biển.

Trong bối cảnh TP.HCM mở rộng không gian phát triển sau khi Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu hợp nhất vào từ ngày 1/7/2025, nhu cầu kết nối giao thông liên vùng và phát triển đô thị ven biển đang trở nên cấp bách hơn bao giờ hết, buộc phải có những bước đi đột phá để tận dụng dư địa phát triển mới.

Kiến tạo trục kết nối siêu tốc tới Cần Giờ

Để phá vỡ thế độc đạo và khai thác tiềm năng của khu vực Cần Giờ, một loạt dự án hạ tầng liên kết quy mô lớn đang được ưu tiên đầu tư. Điều này tạo ra một trục kết nối siêu tốc trực tiếp tới Cần Giờ, là yếu tố quan trọng cho sự phát triển chiến lược của khu vực duyên hải này.

Theo kết luận mới nhất của Ban Thường vụ Thành ủy TP.HCM, tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ là 1 dự án quan trọng, góp phần hình thành trục giao thông chiến lược mới theo định hướng phát triển của Đảng, Nhà nước.

Theo đó, tuyến này sẽ dài hơn 54km, được xây dựng đường đôi, khổ 1435mm, với tốc độ thiết kế lên tới 350km/h. Công trình do Công ty cổ phần Đầu tư và Phát triển đường sắt cao tốc VinSpeed đề xuất, có điểm đầu tại công viên 23 Tháng 9 (phường Bến Thành), điểm cuối tại khu đất tiếp giáp dự án khu đô thị du lịch lấn biển Cần Giờ.

Ban Thường vụ Thành ủy đã thống nhất chủ trương đầu tư, khẳng định mục tiêu đáp ứng nhu cầu vận chuyển hành khách, tạo động lực phát triển đô thị và thúc đẩy kinh tế - xã hội, phù hợp với định hướng mở rộng không gian của TP.HCM. Trong quá trình triển khai, lãnh đạo UBND TP.HCM được giao nhiệm vụ rà soát quy trình, thủ tục đầu tư dự án đảm bảo chặt chẽ, đồng thời thực hiện nghiêm các giải pháp giảm tối đa tác động đến rừng phòng hộ, cảnh quan, sinh thái và các di tích của thành phố.

Sự cấp bách còn được thể hiện qua dự án cầu Cần Giờ. Với tổng mức đầu tư hơn 12.400 tỷ đồng, cầu sẽ thay thế phà Bình Khánh, mở tuyến giao thông mới nối Cần Giờ với khu vực phía Nam thành phố. Việc rút ngắn thời gian di chuyển từ trung tâm TP.HCM về Cần Giờ còn khoảng 1 giờ có ý nghĩa lớn đối với đời sống người dân và hoạt động du lịch, kinh tế, đặc biệt khi nhu cầu đi lại qua phà ngày càng tăng dẫn đến ùn tắc kéo dài.

Đáng chú ý, Sở Xây dựng TP.HCM đã đề xuất áp dụng cơ chế “dự án có yêu cầu cấp bách phải thực hiện ngay” đối với dự án cầu Cần Giờ để rút ngắn thời gian, dự kiến khởi công trong tháng 4/2026 và hoàn thành vào tháng 12/2028.

Hình phối cảnh cầu Cần Giờ. Nguồn: Sở Xây dựng TP.HCM

Cùng mục tiêu tạo đột phá, phương án xây cầu và đường vượt biển nối thẳng Cần Giờ - Vũng Tàu cũng đang được chú ý.

Dự án này, do Vingroup đề xuất với tổng mức đầu tư dự kiến 104.410 tỷ đồng, sẽ hình thành trục kết nối duy nhất và trực tiếp giữa Cần Giờ và Vũng Tàu theo hướng ven biển. Tuyến vượt biển này không chỉ giúp rút ngắn thời gian di chuyển xuống chỉ còn 10 phút, mà còn hỗ trợ phát triển Khu du lịch biển Cần Giờ và tăng năng lực khai thác cụm cảng quốc tế Cái Mép – Thị Vải, là nơi đã được nhiều hãng tàu container quốc tế lớn đưa vào hải trình, từ đó giảm áp lực giao thông lên Quốc lộ 51 vốn đã quá tải nhiều năm nay.

Nếu được thông qua sớm, dự án cầu và đường vượt biển Cần Giờ tới Vũng Tàu dự kiến khởi công trong năm 2026 và hoàn thành, đưa vào vận hành vào năm 2029.

Sở Xây dựng TP.HCM đánh giá: Khi cầu Cần Giờ, đường ven biển TP.HCM, tuyến vượt biển Cần Giờ - Vũng Tàu, đường Vành đai 3 TP.HCM - cao tốc Bến Lức - Long Thành... được hoàn thành, khu vực này sẽ có một mạng lưới giao thông liên hoàn, giúp việc đi lại thuận tiện hơn và tạo động lực phát triển kinh tế, xã hội của TP.HCM cũng như toàn vùng.

Tầm nhìn chiến lược cho Cần Giờ: Trung tâm logistics

Các công trình hạ tầng nói trên không những giúp thúc đẩy phát triển kinh tế, xã hội khu vực Cần Giờ mà còn phù hợp với định hướng phát triển Cần Giờ trở thành một trung tâm logistics, cảng biển và đô thị sinh thái tầm cỡ quốc tế, mở rộng không gian phát triển ra biển lớn.

Trong đó, dự án quan trọng là Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, đã được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương đầu tư vào tháng 1/2025. “Siêu dự án” này có tổng vốn đầu tư dự kiến lên đến 113.531,7 tỷ đồng và tiến độ thực hiện kéo dài 22 năm, dự kiến hoàn thành vào năm 2045. Cảng trung chuyển này được kỳ vọng sẽ giúp hàng hóa Việt Nam giảm sự phụ thuộc vào trung chuyển qua Singapore, mở ra cơ hội lớn cho Việt Nam trong việc tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu, và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế.

Theo PGS.TS Trần Đình Thiên, thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách của Thủ tướng, dự án cảng biển Cần Giờ, nếu được phát triển đúng tầm, có thể tạo sức bật lớn cho logistics và kinh tế hàng hải Việt Nam.

Cùng với đó là Khu đô thị du lịch lấn biển Cần Giờ với quy mô hơn 2.870 ha, tổng vốn đầu tư hơn 217.050 tỷ đồng (tương đương gần 9 tỷ USD). Hiện đang được triển khai, dự án này nhằm tạo ra một trung tâm đô thị - du lịch - thương mại tầm cỡ quốc tế, phát triển thành khu đô thị biển, nghỉ dưỡng, đô thị thông minh và dịch vụ công nghệ cao, với khả năng đón 8-9 triệu lượt du khách mỗi năm.

Hướng tuyến dự kiến của tuyến đường vượt biển nối Cần Giờ với Vũng Tàu. Ảnh TL

Tại Diễn đàn Bất động sản Vùng Động lực phía Nam diễn ra tại TP.HCM ngày 3/12, các chuyên gia nhận định TP.HCM mới (gồm Bình Dương và Bà Rịa – Vũng Tàu) đã đạt quy mô “megacity” (siêu đô thị) khi xét về dân số và diện tích, gần tương đồng với Tokyo (Nhật Bản) và chỉ thấp hơn Thượng Hải (Trung Quốc), nhưng còn dư địa lớn để tăng trưởng về GRDP. Cụ thể, xét về GRDP, khoảng cách vẫn còn rất lớn: Các đô thị quốc tế đạt quy mô khoảng 1.000 tỷ USD, và TP.HCM chỉ vào khoảng 120 tỷ USD.

Ngoài ra, các chuyên gia cũng đồng quan điểm rằng việc phát triển TP.HCM trong giai đoạn mới cần gắn với tư duy đô thị, giải quyết các vấn đề liên quan đến không gian sống, kết nối và lan tỏa. Đặc biệt, cần chú trọng tiềm năng từ không gian biển mà Cần Giờ và khu vực Bà Rịa – Vũng Tàu sở hữu.

×