Nghị quyết 68: Doanh nghiệp nông nghiệp mong "mưa chính sách" thấm sâu, chuyên gia hiến kế "cởi trói" toàn diện

Ngày 4/5/2025, thay mặt Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân. Nghị quyết khẳng định rõ: kinh tế tư nhân là "một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia", là "lực lượng tiên phong", đồng thời đặt ra yêu cầu cần thiết phải "khơi dậy niềm tin, khát vọng dân tộc, tạo xung lực mới, khí thế mới để phát triển kinh tế tư nhân".

Để cụ thể hóa chủ trương lớn này, ngày 17/5/2025, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết số 198/2025/QH15, xác lập một số cơ chế, chính sách đặc biệt dành cho phát triển kinh tế tư nhân. Ngay sau đó, Chính phủ cũng ban hành Nghị quyết số 139/NQ-CP nhằm triển khai kế hoạch thực hiện những cơ chế, chính sách nêu trên.

Những quyết sách mang tính bước ngoặt này được kỳ vọng sẽ đánh thức tiềm năng to lớn, mở ra một "kỷ nguyên vàng" cho khu vực kinh tế tư nhân Việt Nam – đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp, vốn là một trong ba trụ cột chính của nền kinh tế đất nước.

Đồng hành cùng chủ trương lớn và tinh thần đổi mới, Báo Nông thôn Ngày nay/Dân Việt đã tổ chức Diễn đàn trực tuyến với chủ đề: "Nghị quyết 68: Kiến tạo kỷ nguyên vàng cho doanh nghiệp nông nghiệp".

Diễn đàn sẽ tập trung vào ba nhóm nội dung chính:

Thứ nhất, phân tích những vướng mắc cốt lõi, những "rào cản vô hình" đang kìm hãm sự phát triển của doanh nghiệp nông nghiệp hiện nay. Làm sao để "cởi trói" cho doanh nghiệp tư nhân trong nông nghiệp, dù ở bất kỳ quy mô nào? Các chuyên gia, doanh nhân sẽ cùng chia sẻ những trăn trở, kinh nghiệm thực tiễn để từ đó đề xuất giải pháp tháo gỡ.

Thứ hai, bên cạnh hệ thống chính sách hiện hành, cần thêm những động lực mang tính đột phá nào để thúc đẩy đầu tư vào nông nghiệp? Diễn đàn sẽ giới thiệu những mô hình doanh nghiệp đi đầu trong đổi mới – từ ứng dụng khoa học công nghệ, xây dựng thương hiệu, đến phát triển chuỗi giá trị bền vững. Những câu chuyện thành công ấy sẽ là kim chỉ nam cho các doanh nghiệp khác trên hành trình phát triển.

Thứ ba, khi khu vực doanh nghiệp tư nhân trong nông nghiệp phát triển mạnh mẽ theo định hướng của Nghị quyết 68, làm thế nào để nông dân thực sự được hưởng lợi và làm giàu ngay trên chính mảnh đất quê hương? Diễn đàn bàn luận sâu về vai trò và trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc xây dựng mối liên kết bền vững với người nông dân – góp phần hiện thực hóa mục tiêu "ly nông bất ly hương", kiến tạo một nền nông nghiệp phát triển, có trách nhiệm và bền vững với cộng đồng.

Diễn đàn có sự tham gia của các khách mời:

1. Ông Hồ Xuân Hùng - Chủ tịch Tổng hội Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam, Nguyên Thứ trưởng Bộ NN & PTNT

2. Chuyên gia nông nghiệp Nguyễn Lân Hùng

3. Chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long

3. Anh hùng Lao động Phạm Thị Huân - Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Ba Huân.

4. Bà Nguyễn Thị Hằng - Tổng giám đốc Tập đoàn thủy sản Bồ Đề

5. Ông Đào Ngọc Nam - Chủ tịch An Việt Group

6. Ông Đỗ Quang Hưng - Phó Tổng Giám đốc thứ Nhất Khu công nghiệp Việt Nam - Nhật Bản (Hải Phòng)

7. Bà Bùi Thị Hạnh Hiếu - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Kinh doanh Chế biến Nông sản Bảo Minh

8. Luật sư Nguyễn Thị Sâm - Giám đốc Công ty Luật TNHH Ngọc Linh và Cộng sự

9. Bà Tống Thị Ngân - Giám đốc Công ty CP HAQ Hà Nội

14:36

Phát biểu khai mạc Diễn đàn, ông Nguyễn Văn Hoài - Tổng Biên tập Báo Nông thôn Ngày nay/ Điện tử Dân Việt nhấn mạnh:

Báo Dân Việt ngoài vai trò là một cơ quan báo chí còn là một đơn vị chuyên nghiệp trong việc tổ chức các sự kiện lớn nhỏ trên toàn quốc. Nhắc đến Dân Việt là nhắc đến những chương trình quy mô và uy tín như: Thủ tướng Chính phủ đối thoại với nông dân, Diễn đàn Nông dân Quốc gia, Tự hào Nông dân Việt Nam… Mỗi năm, chúng tôi tổ chức từ 40 - 50 diễn đàn, hội thảo, tọa đàm, với mục tiêu kết nối chuyên gia – doanh nghiệp – người dân, lắng nghe và phản ánh trung thực nhất tâm tư, nguyện vọng từ thực tiễn sản xuất nông nghiệp.

Nghị quyết 68 có ý nghĩa đặc biệt quan trọng khi lần đầu tiên Đảng và Nhà nước khẳng định vai trò trung tâm, là động lực then chốt của kinh tế tư nhân đối với tăng trưởng kinh tế quốc gia. Đồng thời, xóa bỏ định kiến, cách đối xử không bình đẳng giữa các khu vực kinh tế, thay đổi từ tư duy “quản lý” sang “kiến tạo và đồng hành” với doanh nghiệp.

Nghị quyết cũng nhấn mạnh đến việc hỗ trợ tối đa cho doanh nghiệp tư nhân về vốn, đất đai, khoa học công nghệ, nhân lực. Có thể ví Nghị quyết 68 như “cơn mưa rào” giữa vùng nắng hạn, giải tỏa cơn khát chính sách cho doanh nghiệp sau thời gian dài chờ đợi.

Chúng tôi kỳ vọng, qua diễn đàn hôm nay, những nội dung cốt lõi của Nghị quyết 68 sẽ được lan tỏa sâu rộng tới cộng đồng doanh nghiệp, người dân. Chúng tôi cũng mong muốn được lắng nghe các ý kiến thẳng thắn, xây dựng từ các chuyên gia, doanh nghiệp, các nhà khoa học – để cùng tháo gỡ những vướng mắc, rào cản trong quá trình triển khai nghị quyết.

Đặc biệt, chúng tôi rất trân trọng các chia sẻ từ thực tiễn sản xuất của các doanh nhân đang trực tiếp “làm nông”, như chị Ba Huân, chị Nguyễn Thị Hằng, anh Đào Ngọc Nam... – những người không chỉ là doanh nhân, mà còn là người truyền cảm hứng mạnh mẽ cho cộng đồng khởi nghiệp nông nghiệp.

Với tinh thần đó, tôi xin trân trọng tuyên bố khai mạc Diễn đàn “Nghị quyết 68: Kiến tạo kỷ nguyên vàng cho doanh nghiệp nông nghiệp”.

14:58

Chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long: Nghị quyết 68 là đột phá nhận thức, động lực mới cho tăng trưởng kinh tế

Có mặt tại Diễn đàn trực tuyến, chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long cho rằng, Nghị quyết 68 là đột phá lớn về mặt nhận thức, tạo một sự đổi mới, nó là một động lực chính trong tăng trưởng kinh tế. Kinh nghiệm các nước cho thấy, tư nhân đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế, những doanh nhân tư nhân đều có nền tảng phát triển tốt.

Nghị quyết 68 thúc đẩy kinh tế phát triển bền vững. Nếu nghị quyết được triển khai thì sẽ tạo động lực tốt cho tăng trưởng kinh tế với 5 điều sau: Thứ nhất, thay đổi về tái cơ cấu kinh tế. Thứ hai, tạo điều kiện cho giá trị gia tăng tăng thêm. Thứ ba, tạo điều kiện cho các ngành mũi nhọn phát triển, có khả năng cạnh tranh với thị trường quốc tế.

Thứ tư, chuyển dịch dần những ngành có năng suất lao động cao hơn. Thứ năm, chuyển đổi xanh bền vững.

Nếu Nghị quyết 68 được thực thi đúng, nhanh thì sẽ tạo sự dịch chuyển tốt, gia tăng hấp dẫn đầu tư trong nước và nguồn lực từ bên ngoài.

15:2

Anh hùng lao động Phạm Thị Huân: Mong Nghị quyết 68 đừng chậm trễ, doanh nghiệp nông nghiệp cần hành động ngay để thoát khó, vươn lên

Thực sự mà nói, tôi đã có trên 50 năm làm nông nghiệp, tôi rất mừng khi Nghị quyết số 68-NQ/TW được ban hành. Tôi tin rằng chúng ta sẽ thấy ngay sự thay đổi. Rất nhiều doanh nghiệp kinh tế tư nhân sẽ có cơ hội phát triển, mở rộng quy mô và đầu tư thêm. Thực tế, hiện nay có rất nhiều tập đoàn nước ngoài đầu tư vào Việt Nam, bao gồm cả ngành sản xuất tiêu dùng. Nhưng đối với các công ty tư nhân, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ, việc phát triển vẫn còn rất nhiều khó khăn, từ nguồn vốn, tiếp cận thị trường cho đến sự cạnh tranh khốc liệt.

Nếu Nghị quyết này được thực hiện, nền kinh tế tư nhân sẽ có những thay đổi lớn và phát triển mạnh mẽ. Tuy nhiên, để đạt được sự phát triển đó, chúng ta cần phải hành động ngay lập tức, đặc biệt là đối với các doanh nghiệp trong nước, các doanh nghiệp phát triển về ngành nông nghiệp.

Trước đây, các doanh nghiệp phải lo cơm áo gạo tiền và các chi phí như bảo hiểm công nhân. Họ chưa bao giờ thực sự sản xuất nhiều, và rất nhiều doanh nghiệp phải "giậm chân tại chỗ". Tôi nghĩ rằng, nếu chúng ta thực hiện ngay cơ chế mới này, chúng tôi sẽ rất biết ơn Đảng, Chính phủ, Bộ ban ngành đã giúp đỡ các doanh nghiệp làm nông nghiệp nói riêng và doanh nghiệp ngành khác nói chung.

Tôi năm nay cũng đã ngoài 70 tuổi, nhưng lòng đam mê với ngành nông nghiệp thì không bao giờ già. Tôi rất tâm huyết với ngành này. Tôi rất mừng khi trong 5 năm gần đây, Đảng, Chính phủ đã quan tâm trở lại ngành nông nghiệp.

Đặc biệt, việc Tổng Bí thư ban hành Nghị quyết 68 là một điều rất đáng mong muốn. Tôi đại diện cho các doanh nghiệp phía Nam muốn bày tỏ ý kiến hôm nay để giúp đỡ các doanh nghiệp trong nước, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ.

15:12

Ông Hồ Xuân Hùng - Chủ tịch Tổng Hội Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam, nguyên Thứ trưởng Bộ NN&PTNT: “Phải cầm tay chỉ việc” để Nghị quyết 68 đi vào cuộc sống

Khi Nghị quyết 68 ra đời, đây là diễn đàn đầu tiên bàn riêng chuyên đề về tác động của Nghị quyết 68 đối với doanh nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp.

Khi đưa Nghị quyết 68 vào cuộc sống, chúng ta phải nhìn nhận rõ những khó khăn đặc thù của lĩnh vực nông nghiệp, vốn luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro và thách thức, từ thời tiết, dịch bệnh đến biến động thị trường. Một thực tế đáng lưu tâm là bảo hiểm nông nghiệp hiện mới chỉ thu hút được khoảng 9% nông dân và doanh nghiệp nông nghiệp tham gia. Rõ ràng, nếu không có một hành lang bảo hiểm đủ mạnh, thì việc kêu gọi đầu tư quy mô lớn vào nông nghiệp sẽ vô cùng khó khăn.

Chúng ta đã bàn về phát triển kinh tế tư nhân từ Đại hội VII, song phải đến bây giờ mới có một Nghị quyết mang tính bước ngoặt như thế này. Nghị quyết 68-NQ/TW đã khẳng định kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia.

Chính phủ đã giao nhiệm vụ cụ thể cho các Bộ, ngành và địa phương trong việc triển khai Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị, với những mục tiêu và lộ trình rõ ràng. Điều này cho thấy quyết tâm rất cao của Đảng và Nhà nước ta. Nghị quyết 68 không chỉ nhấn mạnh vai trò của kinh tế tư nhân như một động lực then chốt, mà còn thúc đẩy mạnh mẽ tinh thần đổi mới sáng tạo và quá trình chuyển đổi số trong khu vực này.

Để Nghị quyết 68 thực sự đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả, chúng ta cần thẳng thắn nhìn nhận và tập trung tháo gỡ những "nút thắt" còn tồn tại trong lĩnh vực nông nghiệp. Một trong những khó khăn lớn nhất hiện nay là vấn đề đất đai, cụ thể là những vướng mắc trong việc tập trung, tích tụ ruộng đất và những quy định về hạn điền vẫn chưa được giải quyết triệt để.

Bên cạnh đó, việc thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ vào nông nghiệp cũng còn nhiều rào cản. Ở khu vực nông thôn, tình trạng thanh niên có trình độ, sức lực đi làm ở các lĩnh vực khác là phổ biến, trong khi đó, thanh niên nông thôn muốn khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp lại đối mặt với không ít khó khăn. Vậy, làm thế nào để đưa khoa học công nghệ thực sự bén rễ và phát triển trong nông nghiệp một cách hiệu quả?

Ở đây, vai trò của các doanh nghiệp nông nghiệp là vô cùng quan trọng. Lần đầu tiên, chúng ta có một "bộ tứ trụ cột nghị quyết" (ám chỉ NQ68 của Bộ Chính trị, cùng các Nghị quyết cụ thể hóa của Quốc hội, Chính phủ), đây chính là động lực mạnh mẽ để phát triển cũng như tháo gỡ những khó khăn đang tồn tại.

Tôi cho rằng có hai vấn đề lớn cần tập trung giải quyết:

Thứ nhất, cần tháo gỡ các "nút thắt" từ cấp quản lý nhà nước, đồng thời các doanh nghiệp cũng phải chủ động, đồng hành. Chúng ta có khoảng 5 triệu hộ kinh tế cá thể, đây là một lực lượng tiềm năng rất lớn để phát triển thành các doanh nghiệp quy mô hơn. Tuy nhiên, nhiều hộ kinh doanh vẫn còn tâm lý e ngại, phân tâm và lo lắng khi muốn mở rộng quy mô. Các doanh nghiệp lớn, có kinh nghiệm trong lĩnh vực nông nghiệp cần phát huy vai trò dẫn dắt, hỗ trợ các hộ kinh doanh này.

Thứ hai, vai trò của khoa học công nghệ là vô cùng quan trọng. Các doanh nghiệp cần hỗ trợ bà con nông dân tiếp cận với khoa học công nghệ bằng cách "cầm tay chỉ việc", chuyển giao một cách cụ thể, thiết thực. Chưa bao giờ chúng ta có một hệ thống gồm 4 Nghị quyết quan trọng và đồng bộ như thế, khẳng định rất rõ vai trò, vị thế của doanh nghiệp, doanh nhân trong giai đoạn phát triển mới của đất nước.

15:27

Chuyên gia nông nghiệp Nguyễn Lân Hùng: Nghị quyết 68 mở lối cho nông dân khởi nghiệp, làm chủ tri thức

Tôi xin được thay mặt bà con nông dân bày tỏ quan điểm của mình. Trước hết tôi phải khẳng định rằng Nghị quyết 68 thực sự rất có ý nghĩa với bà con nông dân. Nghị quyết này rất quan trọng giúp bà con nông dân mạnh dạn đi vào vấn đề mới, phải chuyển đổi sản xuất để làm giàu, làm thế nào để bà con nông dân thu nhập 100 triệu/ha, thay trồng lúa bằng trồng sả, trồng macca, hồ tiêu, nuôi hàu, nuôi rong biển…

Nghị quyết này giúp nông dân chuyển đổi hướng đi, phấn đấu mỗi ha thu nhập ít nhất 100 triệu trở lên.

Hãy nhìn vào Sơn La, Điện Biên,.. Trước đó nhìn đâu cũng chỉ thấy ngô, sắn nhưng hiện tại, nơi đây đã phủ kín macca cho thu nhập cao hơn rất nhiều so với hai loại nông sản trên.

Nghị quyết 68 hay ở chỗ tạo điều kiện cho người nông dân mạnh dạn thay đổi, chọn đối tượng phù hợp và lựa chọn khoa học kỹ thuật vào để sản xuất nông nghiệp cho năng suất và thu nhập cao, giúp nông dân mạnh dạn thành lập những doanh nghiệp, khơi dậy cho bà con tìm hiểu khoa học kỹ thuật. Đồng thời, huy động các nhà khoa học giúp cho bà con tìm ngành nghề phù hợp nhất để đời sống bà con đi lên.

Qua đây tôi rất mong sắp tới báo Dân Việt có chuyên mục mới để thường xuyên đưa thông tin, giới thiệu những mô hình mới. Chúng tôi hy vọng sẽ được hợp tác dài với báo để giúp bà con nông dân.

15:33

Bà Nguyễn Thị Hằng - Tổng giám đốc Tập đoàn thủy sản Bồ Đề: Từ đề tài quốc gia tôm lúa hữu cơ đến khát vọng 1 tỷ đồng/ha - "Nghị quyết 68 tiếp lửa cho chúng tôi"

Trước hết, tôi xin bày tỏ niềm vinh dự khi được tham gia Diễn đàn ý nghĩa này, nơi chúng ta cùng nhau thảo luận về những cơ hội và động lực mới từ Nghị quyết 68.

Trong nhiều năm qua, Tập đoàn Thủy sản Bồ Đề chúng tôi đã luôn tâm huyết và gắn bó mật thiết với người nông dân thông qua đề án “Chuyên nghiệp hóa người nông dân”. Đề án này không chỉ dừng lại ở ngành thủy sản mà đã lan tỏa sang cả lĩnh vực cây trồng, với mong muốn mang đến những thay đổi thực chất và bền vững cho bà con.

Nghị quyết 68 của Bộ Chính trị đã đặt ra mục tiêu đến năm 2030, kinh tế tư nhân sẽ là "lực lượng tiên phong trong phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu của Nghị quyết số 57-NQ/TW". Tôi rất tự hào báo cáo với quý vị rằng, Tập đoàn Thủy sản Bồ Đề là đơn vị duy nhất trong lĩnh vực bảo vệ thành công đề tài cấp quốc gia về chuỗi tôm lúa hữu cơ tại Đồng bằng sông Cửu Long.

Đây là một đề tài mà chúng tôi đã dày công nghiên cứu và xây dựng trong nhiều năm. Đến nay, mô hình chuỗi tôm lúa hữu cơ của Bồ Đề đã được nhân rộng và lan tỏa khắp các tỉnh thành vùng Đồng bằng sông Cửu Long, và đặc biệt, sản phẩm của chúng tôi đã chinh phục được những thị trường xuất khẩu "khó tính" nhất.

Thành công này đến từ việc chúng tôi không chỉ cung cấp công nghệ, mà còn tập trung vào việc thay đổi tư duy sản xuất của người nông dân, giúp họ tự tin đứng vững trên đôi chân của mình. Chúng tôi hướng tới mục tiêu phát triển bền vững, làm sao để mỗi héc-ta đất nông nghiệp có thể mang lại thu hoạch trên 100 triệu đồng, thậm chí là 1 tỷ đồng mỗi năm. Và tôi tin tưởng chắc chắn rằng, với sự đồng lòng và những chính sách hỗ trợ mạnh mẽ, mục tiêu này hoàn toàn có thể đạt được trong tương lai không xa.

Trở lại với vấn đề “cởi trói” cho nông nghiệp, nông dân, tôi thực sự cảm thấy phấn khởi và mừng vui khi Nghị quyết 68 được ban hành. Đây thực sự là một Nghị quyết mang tính cách mạng, mở ra một chương mới cho lĩnh vực nông nghiệp. Tôi tin rằng, chỉ có những đột phá về tư duy và chính sách như vậy mới có thể tạo ra một môi trường thuận lợi cho các doanh nghiệp phát triển, đồng thời giúp người nông dân làm chủ được khoa học công nghệ, từ đó hình thành nên những chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững và hiện đại. Đây chính là vấn đề cốt lõi, là đòn bẩy tạo nên sự đột phá cho nông nghiệp Việt Nam trong thời gian tới."

15:46

Mình chúng tôi như cánh én không thể làm vui nổi mùa xuân, Nghị quyết 68 gieo hy vọng cho chúng tôi

Bà Phạm Thị Huân (bà Ba Huân)

Nghe về Nghị quyết 68, về những cơ chế, chính sách mới, thực sự trong lòng những người làm doanh nghiệp như chúng tôi có nhiều cảm xúc. Về phía Công ty Ba Huân, chúng tôi cũng đã có những cuộc họp Hội đồng quản trị để bàn luận, đánh giá và đưa ra các định hướng cho chặng đường sắp tới.

Thực ra, con đường mà Ba Huân đã chọn và đang đi là con đường tự lực, tự cường. Chúng tôi đã và đang đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ cao, ứng dụng các giải pháp quản trị hiện đại như phần mềm của FPT vào quy trình sản xuất từ nhiều năm nay. Đó là hành trình tự thân vận động, tự chủ suốt mấy chục năm qua, không hề ngồi chờ đợi hay phụ thuộc vào một nghị quyết cụ thể nào.

Tuy nhiên, chúng tôi vô cùng thấu hiểu rằng, "một con én không thể làm nên cả mùa xuân". Ba Huân có thể đã đi trước một bước, đã vững vàng, nhưng để cả ngành nông nghiệp, cả nền kinh tế tư nhân cùng cất cánh thì cần sự chung tay của rất nhiều doanh nghiệp.

Chính vì vậy, khi Nghị quyết 68 này ra đời, với những cơ chế, chính sách đặc biệt, chúng tôi tin rằng nó sẽ mang lại lợi ích to lớn cho cả một cộng đồng doanh nghiệp, chứ không riêng gì Ba Huân. Chúng tôi đã tiên phong đi vào công nghệ cao từ rất lâu, ngay cả trong những giai đoạn ngành gia cầm phải đối mặt với muôn vàn khó khăn, thử thách. Đến hôm nay, Ba Huân đã có một nền tảng vững chắc trong toàn bộ chuỗi giá trị, từ chăn nuôi, sản xuất thức ăn chăn nuôi, đến nhà máy xử lý trứng và chế biến thực phẩm.

Với nền tảng đó, và trước vận hội mới mà Nghị quyết 68 mở ra, Ba Huân chúng tôi không có mong muốn gì hơn là nhìn thấy các doanh nghiệp bạn, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, có thể vững tin tiếp bước, nắm bắt cơ hội để cùng nhau phát triển mạnh mẽ trong ngành nông nghiệp. Còn với Ba Huân, chúng tôi đã như những "cây đa, cây đề" trong ngành, sẽ tiếp tục sứ mệnh của mình, không ngừng đổi mới, nhưng sẽ không chờ đợi gì thêm từ chính sách để làm những điều mình đã và đang theo đuổi. Điều chúng tôi mong mỏi nhất là Nghị quyết sẽ tạo ra một môi trường thực sự thuận lợi, một sân chơi công bằng để tất cả cùng phát triển."

15:47

Cởi trói đất đai cho doanh nghiệp nhỏ: Cần hướng dẫn sớm để nghị quyết đi vào thực tế

Ông Đỗ Quang Hưng, Phó Tổng Giám đốc thứ Nhất KCN Việt Nam - Nhật Bản (Hải Phòng): Doanh nghiệp nhỏ mong chờ cơ chế ưu đãi đặc biệt

Khi vận hành Khu công nghiệp Việt Nam - Nhật Bản, chúng tôi nhận thấy rất nhiều doanh nghiệp hồ hởi, phấn khởi đón nhận Nghị quyết 68 và coi đây như một sự “cởi trói” hoàn toàn. Tương tự ý kiến của các diễn giả đã chia sẻ, qua tiếp xúc, chúng tôi biết rằng các doanh nghiệp đều rất mong đợi những hướng dẫn cụ thể hơn về chính sách đất đai. Thực tế, hiện nay, nhiều doanh nghiệp tư nhân vừa và nhỏ không đủ điều kiện tài chính để mua hoặc thuê đất trong các khu công nghiệp, thậm chí cả cụm công nghiệp.

Một thực trạng đáng lo ngại là giá đất trong các khu công nghiệp đã tăng hơn gấp đôi trong vòng 5 năm qua, bám sát mặt bằng giá đất chung. Nếu cách đây 5 hoặc 6 năm, giá thuê đất cho một chu kỳ dự án chỉ khoảng 70-80 USD/m2, thì đến nay, nhiều khu công nghiệp đã đưa ra mức giá 200 USD/m2, chưa bao gồm thuế sử dụng đất hàng năm. Do đó, việc doanh nghiệp sở hữu đất để xây dựng nhà máy trong các khu công nghiệp ngày càng trở nên khó khăn.

Chúng tôi đã chứng kiến không ít doanh nghiệp vừa và nhỏ, dù có đơn hàng, nhưng đành phải thuê những nhà xưởng tạm bợ, ở các địa bàn xa xôi, thiếu đồng bộ. Vì vậy, họ rất mong có cơ hội tiếp cận đất đai với các điều kiện thuận lợi hơn về thủ tục và đặc biệt là về giá. Từ tinh thần của Nghị quyết 68, các doanh nghiệp kỳ vọng rằng các khu công nghiệp, cụm công nghiệp sẽ có cơ chế dành ra một tỷ lệ đất nhất định (ví dụ 20ha hoặc 20% quỹ đất, tương tự như quy định dành đất cho nhà ở xã hội tại các khu đô thị) với mức giá cho thuê ưu đãi, có thể chỉ bằng 30% giá thị trường, hoặc thậm chí được hỗ trợ miễn giảm trong giai đoạn đầu. Điều này sẽ giúp các doanh nghiệp nhỏ có được mặt bằng sản xuất ổn định, dù chỉ là vài nghìn mét vuông xưởng hay dưới 1ha.

Tại Khu công nghiệp Việt Nam - Nhật Bản, chúng tôi có nhiều nhà máy lớn, kéo theo nhu cầu lớn về các nhà máy phụ trợ. Tuy nhiên, các doanh nghiệp phụ trợ này cũng đối mặt với bài toán khó khăn về mặt bằng, về việc tiếp cận đất đai. Nếu những vướng mắc này được "cởi trói", họ có thể thuê hoặc mua được mặt bằng sản xuất, khi đó tỷ lệ nội địa hóa trong các chuỗi cung ứng chắc chắn sẽ tăng cao, và năng lực sản xuất chung của chúng ta cũng sẽ được nâng lên đáng kể.

Việc có mặt bằng sản xuất ổn định và chi phí hợp lý sẽ giúp doanh nghiệp tăng năng suất, tạo ra sản phẩm chất lượng. Điều này càng có ý nghĩa khi gần đây, Chính phủ đang quyết liệt trong việc kiểm soát hàng giả, hàng nhái. Tôi cho rằng đây là cơ hội để các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nước tự nâng cao năng lực sản xuất, khẳng định chất lượng để chiếm lĩnh những khoảng trống thị trường mà hàng giả, hàng nhái để lại. Ví dụ, các ngành hàng như mỹ phẩm, thực phẩm, thực phẩm chức năng có sản lượng tiêu thụ rất lớn; khi hàng giả bị loại bỏ, nhu cầu chính đáng của thị trường sẽ là cơ hội cho các nhà sản xuất chân chính.

Riêng trong lĩnh vực đất đai khu công nghiệp, tôi rất mong rằng Nghị quyết 68 sẽ sớm có những hướng dẫn chi tiết, cụ thể để các doanh nghiệp có thể nhanh chóng di dời hoặc đầu tư mới vào những khu vực sản xuất tập trung, đảm bảo các tiêu chuẩn về an toàn vệ sinh môi trường, không gây ô nhiễm, đồng thời có quy mô mặt bằng phù hợp với nhu cầu và năng lực sản xuất của họ.

Ông Đào Ngọc Nam - Chủ tịch An Việt Group: Xây dựng văn hóa trân trọng người nông dân chân chính

Tôi cho rằng, dù ở bất cứ đâu, dù là cá nhân hay doanh nghiệp hoạt động trong bất kỳ lĩnh vực nào, thì văn hoá doanh nghiệp và trách nhiệm xã hội luôn là những yếu tố nền tảng và vô cùng cần thiết. Đặc biệt, trong lĩnh vực nông nghiệp, một ngành gắn bó mật thiết với đời sống của hàng triệu nông dân, gắn với những vùng quê, nông thôn Việt Nam, chúng ta càng phải đề cao sự trân trọng đối với cuộc sống và công sức của người nông dân – những người trực tiếp làm ra những sản phẩm nông nghiệp, những thực phẩm sạch cho toàn xã hội.

Theo tôi, không chỉ các doanh nghiệp, mà cả các cơ quan truyền thông và mỗi người tiêu dùng chúng ta đều cần thể hiện sự trân trọng đặc biệt đối với những người nông dân, những doanh nghiệp đang ngày đêm nỗ lực sản xuất nông nghiệp sạch, nông nghiệp hữu cơ. Sự trân trọng đó chính là nguồn động lực to lớn, là cơ hội để họ tiếp tục cống hiến, mạnh dạn đầu tư và góp phần đẩy nhanh sự phát triển bền vững của nền nông nghiệp nước nhà.

Như chị Ba Huân vừa chia sẻ về vấn đề ứng dụng công nghệ trong làm nông nghiệp sạch, tôi lại nhớ đến một kỷ niệm. Cách đây hơn 10 năm, tôi cũng có dịp đồng hành cùng chị Ba Huân trong một số hoạt động. Tôi đã rất ngạc nhiên và ấn tượng khi một người "chân đất" như chị Ba Huân lại là một trong những người tiên phong, mạnh dạn nhập khẩu những máy móc, thiết bị kỹ thuật hiện đại bậc nhất thế giới về để xử lý trứng gia cầm. Điều đó cho thấy tinh thần đổi mới sáng tạo và tầm nhìn xa của chị, và thực tế đã chứng minh, những đầu tư đó mang lại kết quả vượt trội, tạo nên thương hiệu Ba Huân uy tín như ngày hôm nay.

Tôi cũng rất mong rằng, trong thời đại này, từ mỗi người nông dân cho đến các doanh nghiệp nông nghiệp, chúng ta cần có một cái nhìn sâu sắc hơn, một sự đầu tư bài bản hơn nữa cho việc xây dựng văn hoá doanh nghiệp, xác định rõ những giá trị cốt lõi mà chúng ta muốn mang lại cho xã hội. Những giá trị đó, những câu chuyện làm nông nghiệp chân chính, những nỗ lực để tạo ra sản phẩm tốt cần phải được truyền thông một cách hiệu quả, được nêu gương, để toàn xã hội và đặc biệt là người tiêu dùng thấu hiểu và cảm nhận được. Khi đó, tôi tin rằng người tiêu dùng sẽ có sự ưu ái đặc biệt và lựa chọn những sản phẩm nông nghiệp sạch, những sản phẩm được làm ra từ tâm huyết của những người nông dân, những doanh nghiệp chân chính. Đó chính là sự ủng hộ thiết thực nhất để nông nghiệp sạch Việt Nam phát triển.

Luật sư Nguyễn Thị Sâm – Giám đốc Công ty Luật TNHH Ngọc Linh và cộng sự: Không hình sự hóa quan hệ dân sự, kinh tế: Lá chắn pháp lý cho doanh nghiệp nông nghiệp

Luật sư Nguyễn Thị Sâm - Giám đốc Công ty Luật TNHH Ngọc Linh và Cộng sự: "Lá chắn cho doanh nghiệp trước nguy cơ hình sự hóa quan hệ kinh tế"

Nguyên tắc “không hình sự hóa các quan hệ kinh tế, dân sự” là một chủ trương quan trọng, được khẳng định trong Nghị quyết 68-NQ/TW của Bộ Chính trị và được cụ thể hóa sâu sắc hơn tại Nghị quyết 198/2025/QH15 của Quốc hội. Đây là một định hướng pháp lý mang tính đột phá, thể hiện sự thay đổi trong tư duy tiếp cận và xử lý các vi phạm trong lĩnh vực kinh tế, dân sự, nhằm tạo một môi trường đầu tư, kinh doanh an toàn, minh bạch và khuyến khích sự chủ động, sáng tạo của doanh nghiệp.

Để hiểu rõ hơn, chúng ta có thể xem xét quy định tại Nghị quyết 198/2025/QH15, ví dụ như tại Khoản 2 và Khoản 3 Điều 5 (nếu Nghị quyết có cấu trúc điều khoản như vậy, hoặc chúng ta có thể diễn đạt là "theo một trong những nội dung cốt lõi của Nghị quyết 198"): “Đối với các vi phạm, vụ việc về kinh tế, dân sự thì ưu tiên áp dụng biện pháp kinh tế, dân sự, hành chính trước. Các doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh được chủ động khắc phục vi phạm, thiệt hại. Trường hợp thực tiễn áp dụng pháp luật có thể dẫn đến xử lý hình sự hoặc không xử lý hình sự thì không áp dụng xử lý hình sự. Đối với vi phạm đến mức xử lý hình sự thì ưu tiên áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả kinh tế chủ động, kịp thời, toàn diện trước và là căn cứ quan trọng để cơ quan tiến hành tố tụng xem xét khi quyết định khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử và các biện pháp xử lý tiếp theo”.

Từ quy định này, có thể thấy, khi các chủ thể như doanh nghiệp, cá nhân, tổ chức tham gia vào các quan hệ kinh tế, dân sự và phát sinh tranh chấp hoặc có hành vi vi phạm nghĩa vụ hợp đồng, thì hướng xử lý sẽ được ưu tiên như sau:

Tuy nhiên, việc xác định ranh giới giữa một vi phạm dân sự, kinh tế đơn thuần với một hành vi có đủ yếu tố cấu thành tội phạm hình sự (như Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản) trên thực tế là vô cùng phức tạp và là một thách thức lớn đối với các cơ quan tiến hành tố tụng. Mấu chốt thường nằm ở việc chứng minh ý chí chủ quan của người thực hiện hành vi: liệu họ có ý định gian dối, chiếm đoạt tài sản ngay từ đầu hay không, hay việc không thực hiện được nghĩa vụ là do các rủi ro khách quan trong kinh doanh.

Việc cụ thể hóa nguyên tắc "không hình sự hóa" có ý nghĩa to lớn trong việc bảo vệ môi trường kinh doanh. Thực tiễn đã ghi nhận không ít trường hợp các tranh chấp hợp đồng dân sự, kinh tế bị đẩy lên thành các vụ án hình sự, gây ra những hệ lụy tiêu cực, làm đình trệ hoạt động sản xuất kinh doanh và tạo tâm lý bất an cho cộng đồng doanh nghiệp. Tinh thần của Nghị quyết 68 và Nghị quyết 198 là yêu cầu các cơ quan tiến hành tố tụng phải hết sức thận trọng, phân tích kỹ lưỡng bản chất của từng vụ việc, tránh việc khởi tố, điều tra hình sự một cách vội vàng, thiếu căn cứ đối với các giao dịch dân sự, kinh tế.

Điều này mang lại sự an tâm đáng kể cho các doanh nghiệp, đặc biệt là trong lĩnh vực nông nghiệp – một ngành vốn tiềm ẩn nhiều rủi ro do phụ thuộc vào yếu tố tự nhiên, thị trường. Khi xảy ra tranh chấp hợp đồng, doanh nghiệp có cơ sở để tin rằng Nhà nước sẽ ưu tiên các cơ chế giải quyết dân sự, kinh tế, tạo điều kiện cho các bên thương lượng, khắc phục hậu quả.

Ngay cả đối với những trường hợp hành vi vi phạm có dấu hiệu rõ ràng của tội phạm hình sự, Nghị quyết 198 vẫn nhấn mạnh việc ưu tiên các biện pháp khắc phục hậu quả kinh tế một cách chủ động, kịp thời và toàn diện từ phía người vi phạm. Việc tự nguyện khắc phục này sẽ là một tình tiết giảm nhẹ quan trọng, được cơ quan tiến hành tố tụng cân nhắc kỹ lưỡng trong suốt quá trình tố tụng, từ giai đoạn khởi tố, điều tra, truy tố cho đến khi xét xử và quyết định các biện pháp xử lý cuối cùng.

Cần phải khẳng định rằng, nguyên tắc này không hề dung túng hay cổ xúy cho các hành vi lợi dụng hợp đồng kinh tế để thực hiện ý đồ gian lận, lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Pháp luật hình sự vẫn sẽ được áp dụng nghiêm minh đối với những trường hợp có đầy đủ bằng chứng chứng minh ý chí chiếm đoạt và các yếu tố cấu thành tội phạm. Tuy nhiên, sự ra đời của nguyên tắc này là một "lá chắn" pháp lý cần thiết, giúp bảo vệ những doanh nghiệp làm ăn chân chính, giảm thiểu rủi ro bị hình sự hóa oan sai, từ đó thúc đẩy một môi trường đầu tư, kinh doanh lành mạnh, ổn định và phát triển bền vững.

15:50

Chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long: 3 điểm nghẽn, 4 giải pháp khơi thông nguồn lực

Trước hết, tôi đánh giá rất cao ý nghĩa và tầm vóc của Nghị quyết 68. Tuy nhiên, để Nghị quyết thực sự đi vào cuộc sống và phát huy hiệu quả, chúng ta cần thẳng thắn nhìn vào những "điều băn khoăn", những "nút thắt" đang cản trở sự phát triển của kinh tế tư nhân, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp.

Điều tôi băn khoăn nhất hiện nay, thứ nhất, chính là vấn đề tiếp cận vốn. Khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp tư nhân, nhất là doanh nghiệp nông nghiệp, hiện vẫn còn cực kỳ khó khăn. Chúng ta đặt mục tiêu đến năm 2030 sẽ có khoảng 2 triệu doanh nghiệp tư nhân, đóng góp khoảng 55-58% GDP và tạo ra trên 84% lực lượng lao động. Đây là những con số đầy tham vọng. Tuy nhiên, thực tế là các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, đang gặp rất nhiều hạn chế về tài sản đảm bảo, không có đủ tài sản thế chấp để vay vốn ngân hàng.

Điều thứ hai là tình trạng thiếu minh bạch về tài chính của một bộ phận không nhỏ doanh nghiệp, khiến các tổ chức tín dụng khó có cơ sở để thẩm định và tin tưởng cho vay. Và điều thứ ba, đó là sự thiếu vắng các chuỗi kết nối giá trị mạnh mẽ, bền vững giữa các doanh nghiệp, giữa sản xuất và thị trường.

Nếu chúng ta thực thi tốt cả ba điều kiện trên – giải quyết vấn đề tài sản đảm bảo, tăng cường minh bạch tài chính và thúc đẩy chuỗi giá trị – thì việc doanh nghiệp tiếp cận các nguồn lực tài chính sẽ dễ dàng hơn rất nhiều.

Bên cạnh nguồn lực tài chính, nguồn lực đất đai cũng vô cùng quan trọng. Một trong những bất cập hiện nay chính là sự không công bằng và những khó khăn trong việc tiếp cận đất đai của doanh nghiệp tư nhân. Nếu cả hai nguồn lực cốt yếu này – vốn và đất đai – thực sự được "cởi trói", tôi tin rằng kinh tế tư nhân, đặc biệt là doanh nghiệp nông nghiệp, sẽ có những bước phát triển vượt bậc.

Ngoài ra, qua tiếp xúc, nhiều doanh nghiệp đã có những tâm tư, cho rằng chủ trương, chính sách thì rất đúng, rất trúng, nhưng điều họ quan ngại nhất vẫn là khâu thực thi. Theo tôi, một chính sách đúng thì phải được thực thi nhanh chóng, quyết liệt. Cần phải sớm ban hành các văn bản pháp quy hướng dẫn cụ thể, trong đó quy định rõ ràng trách nhiệm của từng cơ quan, từng cá nhân, và phải có cơ chế giám sát chặt chẽ, hiệu quả. Một vấn đề quan trọng nữa là cần xây dựng và áp dụng các điều kiện, tiêu chuẩn cụ thể, minh bạch.

Ví dụ, chúng ta cần có những cơ chế, chính sách tài chính thực sự đặc thù cho lĩnh vực nông nghiệp, từ chính sách thuế, chính sách tín dụng, chứ không thể áp dụng một cách "cào bằng" như hiện nay. Việc phát triển các quỹ bảo hiểm rủi ro đầu tư chuyên biệt cho nông nghiệp cũng là một giải pháp cần được tính đến.

Bên cạnh đó, cần mở rộng các quỹ chuyên biệt cho tín dụng xanh và cải cách mạnh mẽ hơn nữa chính sách tín dụng cho nông nghiệp, nông dân. Để hiện thực hóa những vấn đề trên, tôi xin đề xuất bốn giải pháp trọng tâm:

Thứ nhất, phải phát triển mạnh mẽ và đa dạng hóa các quỹ đầu tư, bao gồm cả quỹ đầu tư mạo hiểm cho nông nghiệp.

Thứ hai, cần có chính sách ưu đãi rõ ràng và cơ chế thuận lợi để mở rộng dòng vốn tín dụng xanh, khuyến khích các dự án nông nghiệp bền vững.

Thứ ba, phải có cuộc cải cách thực chất và toàn diện về chính sách tín dụng cho nông nghiệp, nông thôn, đảm bảo nông dân và doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận hơn.

Thứ tư, cần nghiên cứu, hình thành các quỹ đồng đầu tư, nơi có sự chung tay góp vốn giữa Nhà nước và doanh nghiệp, để triển khai các dự án nông nghiệp quy mô lớn, có sức lan tỏa.

16:25

Bà Bùi Thị Hạnh Hiếu - Tổng Giám đốc Công ty CP Kinh doanh Chế biến Nông sản Bảo Minh: "Doanh nghiệp chúng tôi ở tiền tuyến, hãy lắng nghe, tiếp sức chúng tôi"

Với Bảo Minh – một doanh nghiệp tâm huyết xây dựng chuỗi giá trị khép kín từ vùng nguyên liệu đến bàn ăn của người tiêu dùng – chúng tôi nhận thấy tiềm năng lớn nhất mà Nghị quyết 68 có thể "đánh thức" chính là cơ hội tạo ra những sản phẩm nông nghiệp có giá trị gia tăng vượt trội, đạt tiêu chuẩn quốc tế nhưng vẫn thấm đẫm bản sắc và tinh túy Việt. Điều này đặc biệt có ý nghĩa với các giống lúa đặc sản quý như Séng Cù, ST25 rươi, hay Japonica hữu cơ. Khi được đầu tư bài bản, những nông sản này sẽ không chỉ là thực phẩm đơn thuần mà còn trở thành những biểu tượng văn hóa, những thương hiệu quốc gia đầy tự hào.

Đối với một thương hiệu nông sản tư nhân như Bảo Minh, cơ hội lớn nhất mà Nghị quyết 68 mang lại chính là việc lần đầu tiên các chính sách đã xác lập một vị thế chiến lược quốc gia cho doanh nghiệp tư nhân nông nghiệp. Đây là một sự ghi nhận và động viên vô cùng to lớn.

Tuy nhiên, thách thức cũng không hề nhỏ – bởi hành trình xây dựng thương hiệu nông sản Việt vươn tầm quốc tế đòi hỏi cả thời gian, trí tuệ, tâm huyết và nguồn lực tài chính khổng lồ. Dù vậy, với hơn 30 năm kiên trì phát triển các dòng gạo đặc sản, hiện diện tại hơn 6.000 điểm bán lẻ và sở hữu những vùng nguyên liệu hữu cơ đạt chuẩn quốc tế như JAS (Nhật Bản) và USDA (Hoa Kỳ), Bảo Minh tin tưởng rằng khối doanh nghiệp tư nhân hoàn toàn có thể tiên phong nếu được trao đúng cơ chế, đúng thời điểm.

Về các chính sách hỗ trợ cụ thể về vốn – công nghệ – thị trường mà chúng tôi vô cùng mong đợi từ Nghị quyết 68 và các văn bản hướng dẫn, Bảo Minh xin đề xuất:

Trong những năm qua, chúng tôi đã nỗ lực không ngừng để phát triển các chuỗi liên kết bền vững, điển hình như vùng lúa ST25 rươi hữu cơ hơn 500 ha tại Tứ Kỳ - Hải Dương, vùng nguyên liệu đạt chuẩn USDA tại Đồng Phú – Chương Mỹ, Hà Nội, và các vùng đặc sản tại Lào Cai – Điện Biên. Bảo Minh không chỉ dừng lại ở việc thu mua mà còn đồng hành, đào tạo người nông dân quy trình canh tác hữu cơ, bao tiêu sản phẩm với giá cao và ổn định, chia sẻ lợi ích một cách hài hòa.

Nghị quyết 68 có thể tạo thêm "động lực mới" mạnh mẽ cho các mô hình liên kết này bằng việc cụ thể hóa các chính sách hỗ trợ về kỹ thuật canh tác tiên tiến, về vốn giống chất lượng cao, và đặc biệt là các cơ chế ưu đãi về đất đai, thuế cho các doanh nghiệp tham gia liên kết xây dựng vùng nguyên liệu.

Với Bảo Minh, đạo đức kinh doanh và trách nhiệm xã hội luôn là nền tảng cho mọi hoạt động. Chúng tôi tin rằng: một bát cơm ngon không chỉ đơn thuần là dinh dưỡng – mà đó phải là sự an tâm, sự minh bạch về nguồn gốc và chất lượng. Một “kỷ nguyên vàng" cho doanh nghiệp nông nghiệp chỉ thực sự có ý nghĩa và bền vững nếu người nông dân được đảm bảo cuộc sống tử tế, được làm giàu trên chính mảnh đất của mình – và người tiêu dùng được tiếp cận những sản phẩm tử tế, an toàn.

Để hiện thực hóa những điều này, chúng tôi xin tha thiết kiến nghị Chính phủ và các Bộ, ngành xem xét:

Chúng tôi – những doanh nghiệp tư nhân đang ngày đêm tâm huyết với nông sản đặc sản, với những vùng đất khó khăn – đang ở chính "tiền tuyến", đối mặt trực tiếp với muôn vàn thách thức về vốn, thị trường, tiêu chuẩn và sự khốc liệt của quá trình chuyển đổi mô hình sản xuất. Chúng tôi có tiếng nói thực tế, có những bài học được đúc kết từ chính những cánh đồng, những vùng nguyên liệu, nhưng lại chưa có đủ nguồn lực và cơ chế để tiếp cận các cấp hoạch định chính sách một cách hệ thống và hiệu quả.

Do đó, chúng tôi vô cùng trân trọng và tha thiết đề nghị Báo Nông thôn Ngày nay/Dân Việt, với vai trò cầu nối quan trọng của mình, sẽ tổng hợp toàn bộ những ý kiến, kinh nghiệm và đề xuất tâm huyết tại Diễn đàn ngày hôm nay, từ đó xây dựng một báo cáo chính thức, một bản kiến nghị có trọng lượng gửi tới Chính phủ và các Bộ, ngành liên quan. Đặc biệt, chúng tôi mong muốn báo cáo sẽ tập trung sâu vào ba nhóm vấn đề cốt lõi:

Đây không chỉ là những kiến nghị đơn thuần – mà đó còn là kỳ vọng, là niềm tin của hàng ngàn doanh nghiệp và hàng triệu bà con nông dân vào một “kỷ nguyên vàng" thật sự, một tương lai tươi sáng hơn dành cho nông nghiệp Việt Nam.

Xin trân trọng cảm ơn Báo Nông thôn Ngày nay/Dân Việt đã khởi xướng một Diễn đàn có chiều sâu và tính hành động cao như thế này. Chúng tôi tin tưởng rằng, Báo sẽ tiếp tục là cầu nối hiệu quả, tin cậy giữa người dân – doanh nghiệp – và Chính phủ trong hành trình vĩ đại chuyển hóa nền nông nghiệp nước nhà.

16:27

Ông Đỗ Quang Hưng, Phó Tổng Giám đốc thứ Nhất KCN Việt Nam - Nhật Bản: "Cởi trói cho nguồn cung đất sạch"

Trước hết, tôi xin chia sẻ một thực tế từ quá trình vận hành Khu công nghiệp Việt Nam - Nhật Bản: khi Nghị quyết 68 ra đời, rất nhiều doanh nghiệp mà chúng tôi tiếp xúc đều bày tỏ sự hồ hởi, phấn khởi và xem đây như một sự “cởi trói” thực sự. Tuy nhiên, cũng như ý kiến của các diễn giả đã chia sẻ, điều mà các doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp tư nhân vừa và nhỏ, mong đợi nhất chính là những hướng dẫn cụ thể và sự đột phá trong chính sách đất đai. Hiện nay, việc tiếp cận đất đai trong các khu công nghiệp (KCN), thậm chí là cụm công nghiệp (CCN), vẫn là một rào cản lớn đối với họ do không đủ điều kiện tài chính để mua hoặc thuê.

Một trong những nguyên nhân chính là giá đất trong các KCN đã tăng hơn gấp đôi chỉ trong vòng 5 năm qua, bám sát, thậm chí có nơi còn vượt mặt bằng giá đất chung. Nếu cách đây 5-6 năm, giá thuê đất cho một chu kỳ dự án chỉ khoảng 70-80 USD/m2, thì đến nay, nhiều KCN đã chào giá ở mức 200 USD/m2, và đó còn chưa bao gồm thuế sử dụng đất hàng năm. Điều này khiến việc doanh nghiệp sở hữu mặt bằng để xây dựng nhà máy trong KCN ngày càng trở nên vô cùng khó khăn.

Chúng tôi đã chứng kiến không ít doanh nghiệp vừa và nhỏ, dù có đơn hàng, có tiềm năng phát triển, nhưng đành phải thuê những nhà xưởng tạm bợ, nằm ngoài các khu quy hoạch, xa xôi và thiếu đồng bộ về hạ tầng. Vì vậy, họ rất mong mỏi có cơ hội tiếp cận đất đai với các điều kiện thuận lợi hơn về thủ tục và đặc biệt là về giá cả. Từ tinh thần của Nghị quyết 68, các doanh nghiệp kỳ vọng rằng các KCN, CCN sẽ có cơ chế bắt buộc dành ra một tỷ lệ đất nhất định, ví dụ 20ha hoặc 20% tổng quỹ đất (tương tự như quy định dành 20% quỹ đất cho nhà ở xã hội tại các khu đô thị), với mức giá cho thuê ưu đãi, có thể chỉ bằng 30% giá thị trường, hoặc thậm chí được hỗ trợ miễn giảm trong giai đoạn đầu. Điều này sẽ giúp các doanh nghiệp nhỏ có được mặt bằng sản xuất ổn định, dù chỉ là vài nghìn mét vuông xưởng hay dưới 1ha.

Tại Khu công nghiệp Việt Nam - Nhật Bản chúng tôi, việc có nhiều nhà máy lớn, các nhà đầu tư FDI quy mô, kéo theo nhu cầu rất lớn về các nhà máy phụ trợ, các doanh nghiệp cung ứng trong chuỗi. Tuy nhiên, chính các doanh nghiệp phụ trợ này cũng đối mặt với bài toán nan giải về mặt bằng, họ không có đất để mở rộng hoặc đầu tư mới. Nếu những vướng mắc này được "cởi trói", nếu họ có thể dễ dàng thuê hoặc mua được mặt bằng sản xuất phù hợp, tôi tin chắc rằng tỷ lệ nội địa hóa trong các chuỗi cung ứng sẽ tăng cao, và năng lực sản xuất chung của nền kinh tế cũng sẽ được nâng lên đáng kể.

Vậy tại sao giá đất lại tăng cao, và đất sạch trong KCN lại trở nên khan hiếm? Bởi vì để hình thành được một khu hoặc cụm công nghiệp, nhà đầu tư phải trải qua quá nhiều tầng lớp xét duyệt, mất quá nhiều thời gian. Cho dù nhà đầu tư có năng lực tài chính rất lớn, cũng phải mất đến 2 năm, thậm chí hơn, mới hoàn tất được giấy phép đầu tư. Sau đó, quá trình đền bù, giải phóng mặt bằng lại mất thêm ít nhất 1 năm nữa, rồi mới đến giai đoạn xây dựng hạ tầng. Như vậy, phải mất từ 4 đến 5 năm mới có thể đưa một KCN vào hoạt động, điều này tất yếu dẫn đến chi phí đầu vào tăng cao, và giá cho thuê đất cũng vì thế mà tăng theo.

Do đó, chúng ta cần đi sâu hơn nữa vào việc cải cách thủ tục. Nếu trong quy hoạch tổng thể, một khu vực đã được xác định rõ là đất nông nghiệp, đất công nghiệp, hay đất dịch vụ rồi, thì khi có nhà đầu tư đủ năng lực, chúng ta nên đơn giản hóa tối đa các quy trình, làm sao để họ có thể nhanh chóng đưa đất vào sử dụng, triển khai dự án.

Trước đây, dù đã có quy hoạch, nhưng việc phân bổ chỉ tiêu sử dụng đất hàng năm của Hội đồng Nhân dân cấp tỉnh thường rất hạn chế, mỗi năm chỉ đưa thêm vào một diện tích nhất định. Chính việc "bó cung" này đã tạo ra tình trạng thiếu nguồn cung đất sạch cho các doanh nghiệp có nhu cầu thực sự. Tôi cho rằng, khi chúng ta thực sự "cởi mở" cho phát triển kinh tế tư nhân theo tinh thần Nghị quyết 68, làn sóng đầu tư sẽ tăng đột biến, và điều này bắt buộc chúng ta phải sửa đổi, cải cách mạnh mẽ các quy định hiện hành.

Việc này có thể sẽ ảnh hưởng đến một phần quyền lợi của các nhà đầu tư hạ tầng KCN hay các chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại, bởi trước đây, khi họ "cầm được tờ giấy chứng nhận đầu tư thì như cầm được vàng", giá trị đất đai có thể tăng gấp nhiều lần. Nhưng nếu chúng ta xóa bỏ được rào cản đó, không "bó cung" nữa, và thay vào đó tăng cường kiểm soát bằng cơ chế hậu kiểm hiệu quả, ví dụ như cương quyết thu hồi các dự án chậm tiến độ, các dự án "ôm đất" không triển khai, thì thị trường sẽ minh bạch và công bằng hơn. Thực tế hiện nay, vẫn còn tình trạng doanh nghiệp "ôm đất" nhưng không làm gì, dẫn đến tỷ lệ lấp đầy KCN theo báo cáo thì thấp, trong khi những doanh nghiệp thực sự cần đất thì lại phải chờ đợi, thậm chí phải "lách luật" để tìm kiếm mặt bằng, ví dụ như phát triển các khu công nghiệp sinh thái mà quy trình ban đầu có thể chưa hoàn toàn chuẩn mực. Vậy tại sao chúng ta không "cởi trói" ngay từ đầu bằng những quy định rõ ràng, thông thoáng và cương quyết thu hồi đất của những đơn vị chậm trễ, "ôm đất"?

Vấn đề thứ ba tôi muốn đề cập là đào tạo nguồn nhân lực. Công nghệ suy cho cùng phụ thuộc vào con người. Ví dụ tại KCN của chúng tôi, có những nhà máy cần tuyển dụng tới 22.000 kỹ sư điện tử. Đào tạo ở đâu để có thể đáp ứng nhanh chóng và đủ số lượng như vậy? Điều này dẫn đến tình trạng họ phải thu hút nhân lực từ các doanh nghiệp khác, tạo ra sự cạnh tranh không cần thiết về lao động. Vì vậy, nếu chúng ta muốn thực sự bước vào kỷ nguyên chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo, thì công tác đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao là vô cùng quan trọng và cấp bách.

Nhiều chuyên gia có nói rằng người học nông nghiệp xong lại không muốn làm nông nghiệp. Nhưng tôi tin rằng, nếu chúng ta làm nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hiện đại, với lợi nhuận có thể đạt hàng tỷ đồng trên mỗi héc-ta, thì sẽ có rất nhiều người trẻ tài năng "bỏ phố về quê" để khởi nghiệp và làm giàu trên chính mảnh đất của mình.

Tóm lại, riêng trong lĩnh vực đất đai khu công nghiệp, tôi rất mong rằng Nghị quyết 68 sẽ sớm có những hướng dẫn chi tiết, cụ thể để các doanh nghiệp có thể nhanh chóng tiếp cận mặt bằng, di dời hoặc đầu tư mới vào những khu vực sản xuất tập trung, đảm bảo các tiêu chuẩn về an toàn vệ sinh môi trường, không gây ô nhiễm, đồng thời có quy mô phù hợp với nhu vực và năng lực sản xuất của họ.

16:32

Bà Tống Thị Ngân, Giám đốc Công ty CP HAQ Hà Nội: Cần vốn xây kho lạnh, cần cơ chế vận chuyển linh hoạt

Bà Tống Thị Ngân.

Công ty Cổ phần HAQ Hà Nội chúng tôi là một doanh nghiệp thương mại quy mô nhỏ, chuyên cung cấp các mặt hàng thực phẩm cho các chuỗi hệ thống siêu thị. Khi Nghị quyết 68 ra đời, với những định hướng và chính sách hỗ trợ được mở rộng cho khối kinh tế tư nhân, chúng tôi thực sự coi đây là một bước ngoặt lớn. Doanh nghiệp thương mại nhỏ như chúng tôi kỳ vọng rằng, từ Nghị quyết này, chúng tôi sẽ có thêm cơ hội được hỗ trợ, từ nguồn vốn cho đến mặt bằng, kho bãi.

Về những "khúc mắc" hay "vướng mắc nổi cộm" mà chúng tôi mong muốn được giải quyết nhất, đó chính là khâu vận chuyển và khâu bảo quản sản phẩm. Đây là hai khâu then chốt trong chuỗi cung ứng thực phẩm, nhưng hiện tại vẫn còn tồn tại rất nhiều trục trặc, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng nông sản và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.

Lấy một ví dụ cụ thể, khi doanh nghiệp chúng tôi phát triển một sản phẩm mới, chẳng hạn như bánh đậu xanh tươi – một sản phẩm có hương vị đặc trưng nhưng hạn sử dụng rất ngắn. Quá trình vận chuyển từ xưởng sản xuất đến các điểm bán và cuối cùng là đến tay người tiêu dùng đòi hỏi những điều kiện bảo quản rất nghiêm ngặt. Tuy nhiên, do nguồn vốn còn hạn chế, doanh nghiệp chúng tôi chưa có đủ điều kiện để đầu tư xây dựng hệ thống kho lạnh, xe lạnh chuyên dụng, đảm bảo nhiệt độ tối ưu trong suốt quá trình lưu thông. Điều này dẫn đến việc sản phẩm khó có thể đến tay người tiêu dùng một cách hoàn hảo nhất, giữ trọn vẹn hương vị và chất lượng, cũng như khó có được m

×