Hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, mở cửa thâm nhập thị trường Halal

Phát triển ngành Halal được xem là hướng đi mới, mang ý nghĩa quan trọng trong việc tạo thêm động lực tăng trưởng cho nền kinh tế Việt Nam. Halal không chỉ là tiêu chuẩn về sản phẩm, dịch vụ mà còn là “cầu nối mới, động lực mới” trong hợp tác thương mại và đầu tư giữa Việt Nam với các quốc gia và cộng đồng Hồi giáo trên thế giới.

Theo ông Nguyễn Nam Hải, Chủ tịch Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng (TCĐLCL) Quốc gia, việc phát triển lĩnh vực Halal hiện được triển khai dựa trên ba trụ cột chính gồm: hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, nâng cao năng lực hoạt động chứng nhận và tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước. Trong đó, công tác xây dựng hệ thống Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) được xem là nền tảng của mọi hoạt động quản lý chất lượng. Ủy ban TCĐLCL Quốc gia đã và đang tích cực hoàn thiện bộ tiêu chuẩn trong lĩnh vực Halal, nhằm tạo hành lang pháp lý vững chắc cho doanh nghiệp.

Ông Nguyễn Nam Hải, Chủ tịch Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng (TCĐLCL) Quốc gia.

Đến nay, Việt Nam đã ban hành sáu tiêu chuẩn quốc gia liên quan trực tiếp đến Halal, bao gồm bốn tiêu chuẩn cho chuỗi thực phẩm (yêu cầu chung, giết mổ, thực hành nông nghiệp tốt và thức ăn chăn nuôi), một tiêu chuẩn cho dịch vụ du lịch thân thiện với người Hồi giáo và một tiêu chuẩn quy định yêu cầu đối với tổ chức chứng nhận sản phẩm Halal.

“Hiện Ủy ban đang giao Viện Tiêu chuẩn Chất lượng Việt Nam phối hợp cùng các Ban kỹ thuật đề xuất xây dựng thêm 17 tiêu chuẩn mới, trong đó có ba tiêu chuẩn chung về sản phẩm, dịch vụ Halal và 14 tiêu chuẩn về thực phẩm Halal. Mục tiêu là xây dựng hệ thống tiêu chuẩn đồng bộ, hài hòa với quốc tế, đặc biệt là các tiêu chuẩn của OIC và SMIIC, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững của ngành”, ông Hải cho biết thêm.

Song song với công tác tiêu chuẩn hóa, Ủy ban TCĐLCL Quốc gia đã cấp giấy chứng nhận đăng ký hoạt động chứng nhận sản phẩm, dịch vụ Halal cho ba tổ chức gồm Trung tâm Chứng nhận Halal Quốc gia (HALCERT) trực thuộc QUACERT, Công ty TNHH Văn phòng Chứng nhận Halal và Công ty TNHH Chứng nhận Halal Toàn cầu (GHC). Các tổ chức này đã cấp chứng nhận Halal cho hơn 1.000 doanh nghiệp Việt Nam, phản ánh nhu cầu lớn và sự chủ động của doanh nghiệp trong việc tham gia chuỗi cung ứng Halal toàn cầu.

Ông Nguyễn Tuấn Anh, Giám đốc Trung tâm Chứng nhận sự phù hợp, Ủy ban TCĐLCL Quốc gia cho biết thêm, nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ vẫn chưa hiểu rõ lợi ích thương mại, chi phí cũng như quy trình đạt chứng nhận Halal. Công tác thông tin, đào tạo và hỗ trợ tại địa phương còn hạn chế, gây khó khăn cho doanh nghiệp trong tiếp cận thị trường này.

Do đó, trong thời gian tới, cần sớm ban hành Nghị định hoặc Quy phạm liên quan về Halal, quy định rõ nguyên tắc cấp phép, công nhận tổ chức chứng nhận, cơ chế giám sát, xử lý vi phạm và đặc biệt là cơ chế công nhận lẫn nhau với các nước Hồi giáo.

Cùng với đó, HALCERT hoặc cơ quan được giao cần xây dựng bộ tiêu chí công nhận tổ chức chứng nhận theo tiêu chuẩn ISO/IEC 17065/17021, tham chiếu hệ thống Halal quốc tế như JAKIM (Malaysia) và GSO (Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh) nhằm đảm bảo khả năng tương thích và được quốc tế công nhận. Đồng thời, cần triển khai chương trình đào tạo chuyên sâu cho auditor kỹ thuật, auditor Shariah và quản lý chuỗi lạnh Halal, đẩy mạnh hợp tác quốc tế với Malaysia, UAE, Indonesia để chuyển giao thực hành tốt và hỗ trợ cấp chứng chỉ auditor nội địa theo chuẩn quốc tế.

Việc ứng dụng truy xuất nguồn gốc điện tử, blockchain trong chuỗi cung ứng Halal cũng cần được khuyến khích nhằm tăng tính minh bạch và giảm rủi ro trong sản xuất – chế biến – lưu thông. Theo lộ trình, trong ba năm tới, ngành Halal Việt Nam sẽ tập trung vào ba giai đoạn chính. Năm thứ nhất: hoàn thiện khung pháp lý, ban hành nghị định và khởi động đào tạo chuyên gia; Năm thứ hai: công nhận 2–3 tổ chức chứng nhận nội địa đủ năng lực, triển khai chương trình thí điểm và ký kết công nhận với đối tác nước ngoài; Năm thứ ba: mở rộng mạng lưới auditor, đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc và thúc đẩy xuất khẩu sản phẩm Halal ra các thị trường trọng điểm.

×