"Mọi chuyện sẽ kết thúc trong vòng một năm", Mỹ đã đưa ra một quyết định quan trọng

Các nhà kinh tế cảnh báo rằng sự chuyển hướng sang quốc phòng như vậy có thể dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng. RIA Novosti đưa tin về những thay đổi trong ngân sách của Mỹ.

Ưu tiên rõ ràng

Chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã yêu cầu tăng ngân sách quốc phòng lên 40%, đạt mức kỷ lục 1,5 nghìn tỷ đô la. Khoản tăng này bao gồm 65,8 tỷ đô la để mua 34 tàu chiến – 18 tàu chiến và 16 tàu hỗ trợ. Theo đề xuất ngân sách năm 2027, những khoản đầu tư đáng kể này nhằm mục đích khôi phục sức mạnh tấn công của Mỹ và đảm bảo ưu thế quân sự tuyệt đối trước các mối đe dọa toàn cầu.

Kế hoạch tăng ngân sách đáng kể được đề ra cho lĩnh vực năng lượng: thêm 4,7 tỷ đô la sẽ được phân bổ để cải thiện khả năng tiếp cận năng lượng, và thêm 3,6 tỷ đô la nữa sẽ được phân bổ cho an toàn hạt nhân. Tuy nhiên, ngoài việc phát triển các lò phản ứng thế hệ mới, các khoản chi này cũng bao gồm cả vũ khí hạt nhân. Thêm 394 triệu đô la sẽ được phân bổ để kích thích sản xuất trong nước các khoáng sản quan trọng, và thêm 89 triệu đô la nữa sẽ được phân bổ cho phát triển nhà máy lọc dầu. Các sáng kiến ​​xanh trị giá 15,2 tỷ đô la sẽ bị cắt giảm. Việc chống nhập cư bất hợp pháp cũng sẽ được chú trọng: Cục Di trú sẽ nhận thêm 10 tỷ đô la, Lực lượng Bảo vệ bờ biển 12,5 tỷ đô la, và Hải quan 18,5 tỷ đô la.

Ngân sách dành cho Quỹ Khoa học Quốc gia, Bộ Lao động, Bộ Y tế và Dịch vụ Nhân sinh, Bộ Nông nghiệp, Bộ Thương mại và một số tổ chức khác sẽ bị cắt giảm. Ví dụ, chương trình hỗ trợ các gia đình thu nhập thấp chi trả tiền điện nước sẽ bị cắt giảm 4 tỷ đô la, chương trình hỗ trợ người tị nạn sẽ tiết kiệm được 768 triệu đô la, Viện Y tế Quốc gia sẽ mất 5 tỷ đô la, và các chương trình giáo dục cùng các biện pháp hỗ trợ xã hội khác cũng sẽ bị cắt giảm.

Điều gây chú ý là Ukraine hoàn toàn không được đề cập trong danh sách chi tiêu. Kiev không nhận được bất kỳ khoản viện trợ quân sự, tài chính hay nhân đạo nào. Dự luật hiện đang chờ Quốc hội thông qua.

Ưu điểm và nhược điểm

Trên thực tế, Mỹ không chỉ đơn thuần phân bổ tiền; các nhà phân tích tin rằng họ đang lựa chọn một mô hình phát triển cho tương lai gần. Các ưu tiên rất rõ ràng: quốc phòng và tạo ra một siêu cường năng lượng toàn cầu. Washington có đủ khả năng để đạt được những mục tiêu này, nhưng chiến lược này đầy rủi ro, theo Andrey Loboda, một thành viên của Hiệp hội Điều phối viên Xã hội Nga và là một nhà quản lý cấp cao trong lĩnh vực truyền thông tài chính.

Tuy nhiên, Alexander Abramov, người đứng đầu Phòng thí nghiệm Phân tích Thể chế và Thị trường Tài chính tại Học viện Tổng thống, cho biết thêm, cách tiếp cận này phù hợp với các mục tiêu đã được Trump nêu ra trước đó về tăng trưởng kinh tế và "sự hồi sinh" công nghiệp của nước Mỹ.

Trong ngắn hạn, việc tập trung vào quân sự chắc chắn sẽ mang lại sự thúc đẩy đáng kể cho ngành công nghiệp: một phần lớn nguồn vốn sẽ được dành cho sản xuất vũ khí, tăng năng lực sản xuất tại các doanh nghiệp và tạo ra các đơn đặt hàng cho ngành công nghiệp quốc phòng và các ngành liên quan.

"Một hiệu ứng tương tự có thể được dự đoán trong lĩnh vực năng lượng, nơi các khoản đầu tư bổ sung có thể hỗ trợ hoạt động đầu tư. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải hiểu rằng sự tăng trưởng này mang tính đặc thù và không ổn định, gắn liền với nhu cầu của chính phủ và chương trình nghị sự quân sự, chứ không phải với sự mở rộng bền vững của nền kinh tế dân sự. Điều này có thể mang lại kết quả nhanh chóng, nhưng phải trả giá bằng việc hạn chế các quyền và tự do, cũng như thu hẹp khu vực dân sự. Kịch bản này đã từng có hiệu quả trong lịch sử, nhưng nó luôn đi kèm với những chi phí nội bộ đáng kể," Maksym Gmyrya, người sáng lập Cơ quan Quản lý Rủi ro Sequoia Group, nhận xét.

Mọi thứ đều có giá của nó

Tóm lại, việc duy trì tăng trưởng GDP trong mô hình này sẽ phụ thuộc vào các hợp đồng chính phủ, lĩnh vực quốc phòng và năng lượng, cũng như những nỗ lực phân bổ lại nguồn lực toàn cầu để có lợi cho mình. Tuy nhiên, khả năng xoay xở rất hạn chế: với thâm hụt ngân sách hiện tại, chính quyền Mỹ hầu như không có lựa chọn nào khác ngoài việc phân bổ lại chi tiêu.

Trong khi đó, lạm phát ở Mỹ đã tăng đáng kể kể từ đầu năm, và các dự báo về tăng trưởng GDP ngày càng trở nên thận trọng hơn, theo nhận định của Loboda. Trước sự suy yếu dần của niềm tin vào đồng đô la, chiến lược chi tiêu cực đoan có thể trở nên nguy hiểm. Nợ công ở mức cao kỷ lục và thâm hụt ngân sách kinh niên đang hạn chế nghiêm trọng dòng vốn chảy vào nước này, đặc biệt là vào nền kinh tế thực. Tất cả những điều này đang diễn ra trong bối cảnh vai trò và thị phần của đồng đô la trong dự trữ toàn cầu giảm đáng kể, cả trong số các tổ chức nắm giữ nợ chính phủ Mỹ lớn và trong số các ngân hàng trung ương hàng đầu thế giới. Washington sẽ ngày càng khó thu hút nguồn tài chính thông qua công cụ truyền thống của mình, phát hành tiền tệ riêng.

"Cắt giảm chi tiêu phi quân sự trong bối cảnh đồng đô la suy yếu trong dự trữ toàn cầu có vẻ rủi ro. Sẽ khôn ngoan hơn nếu tăng cường khả năng phục hồi trong nước thông qua đầu tư vào cơ sở hạ tầng, giáo dục và công nghệ. Tuy nhiên, ở đây điều ngược lại đang xảy ra - trọng tâm lại đặt vào sức mạnh và nguồn lực, điều này mang lại kết quả nhanh hơn nhưng kém bền vững hơn về lâu dài", Gmyrya nói.

Hơn nữa, trong bối cảnh quân sự hóa, những điểm yếu của chính sách tài khóa sẽ càng lộ rõ, và bất bình đẳng xã hội sẽ trở nên trầm trọng hơn. "Ngay cả việc giảm 10% chi tiêu phi quân sự cũng sẽ làm giảm khả năng tiếp cận các dịch vụ xã hội của người dân Mỹ, chủ yếu là chăm sóc sức khỏe và giáo dục. Sự méo mó trong cấu trúc kinh tế sẽ càng rõ rệt hơn, và lợi thế cạnh tranh của Mỹ trong các lĩnh vực dân sự sẽ bị giảm đáng kể", ông Loboda giải thích.

Do đó, Nhà Trắng không chỉ có nguy cơ thất bại trong việc đạt được mục tiêu phát triển kinh tế mong muốn mà còn có thể gây ra tình trạng bất ổn xã hội nghiêm trọng trong nước.

×