Nhà Trắng: Can thiệp quân sự 'luôn là một lựa chọn' để có được Greenland

“Tổng thống Trump đã nhiều lần nói rõ rằng việc giành được Greenland là ưu tiên an ninh quốc gia của Mỹ, và điều này có ý nghĩa sống còn trong việc răn đe các đối thủ của chúng ta tại khu vực Bắc Cực” - Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt nói trong một tuyên bố hôm thứ Ba 6/1.

“ Tổng thống và ê-kíp của ông đang thảo luận một loạt lựa chọn để theo đuổi mục tiêu đối ngoại quan trọng này, và dĩ nhiên, việc sử dụng quân đội Mỹ luôn là một lựa chọn nằm trong thẩm quyền của Tổng tư lệnh”.

Tuyên bố này được đưa ra trong bối cảnh Ngoại trưởng Marco Rubio nói với các nghị sĩ trong tuần này rằng chính quyền Trump đang cân nhắc việc mua Greenland, đồng thời giảm nhẹ những lo ngại về khả năng Mỹ can thiệp quân sự trong ngắn hạn, theo một nguồn thạo tin.

Thảo luận hậu trường

Trong những tháng gần đây, tham vọng của chính quyền liên quan tới vùng lãnh thổ tự trị giàu tài nguyên thuộc Đan Mạch này không được công khai nhắc tới, song các quan chức vẫn tiếp tục thảo luận phía sau hậu trường.

Theo một nguồn am hiểu vấn đề, theo đề nghị của nhóm ông Rubio, Bộ Ngoại giao Mỹ trong thời gian gần đây đã tiến hành một bản phân tích về các nguồn tài nguyên chưa được khai thác ở Greenland, bao gồm đất hiếm.

Một kết luận của bản đánh giá cho rằng hiện không có nghiên cứu đáng tin cậy nào xác định quy mô thực sự của các nguồn tài nguyên này. Bản phân tích cũng cho biết chi phí khai thác sẽ rất lớn do điều kiện khí hậu lạnh giá và thiếu hạ tầng.

Những ngày sau khi Mỹ bắt giữ lãnh đạo Venezuela Nicolás Maduro, ông Trump ngày càng thể hiện rõ hơn đường lối đối ngoại mang tính mở rộng, trong đó có việc khơi lại mối quan tâm tới việc giành quyền kiểm soát lãnh thổ thuộc Đan Mạch này.

“ Chúng ta cần Greenland từ góc độ an ninh quốc gia, và Đan Mạch sẽ không thể làm được điều đó” - ông Trump nói với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One hôm Chủ nhật.

Cố vấn cấp cao Nhà Trắng Stephen Miller hôm thứ Hai tiếp tục nhấn mạnh lập trường này, nói với CNN rằng sẽ không ai đối đầu quân sự với Mỹ “vì tương lai của Greenland”, đồng thời đặt câu hỏi về quyền của Đan Mạch - một quốc gia NATO - đối với lãnh thổ này.

Châu Âu lo ngại

Các nhà lãnh đạo châu Âu hôm thứ Ba 6/1 đã ra tuyên bố ủng hộ Đan Mạch, khẳng định rằng hòn đảo Bắc Cực này thuộc về người dân của nó. Lãnh đạo Pháp, Đức, Italy, Ba Lan, Tây Ban Nha, Anh và Đan Mạch nhấn mạnh rằng an ninh ở Bắc Cực phải được bảo đảm một cách tập thể với các đồng minh NATO, trong đó có Mỹ.

Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen hôm thứ Hai nói rằng mong muốn của ông Trump cần được “nhìn nhận một cách nghiêm túc”, đồng thời cảnh báo rằng một cuộc tấn công quân sự của Mỹ vào Greenland có thể trên thực tế chấm dứt NATO.

Greenland cho biết hôm thứ Ba rằng họ đã đề nghị một cuộc gặp với Ngoại trưởng Rubio sau những phát biểu gần đây của chính quyền Trump.

Tổng thống Trump từ lâu đã để mắt tới Greenland, hòn đảo rộng khoảng 836.000 dặm vuông, nằm ở vị trí chiến lược giữa Mỹ, châu Âu và Nga. Trữ lượng tài nguyên thiên nhiên dồi dào, bao gồm dầu mỏ, khí đốt và đất hiếm, càng khiến Greenland trở nên quan trọng về mặt chiến lược.

Nghị sĩ Mỹ lên tiếng

Việc chính quyền tập trung vào Greenland đã vấp phải chỉ trích từ phe Dân chủ và một số nghị sĩ Cộng hòa.

Thượng nghị sĩ Dân chủ Ruben Gallego, bang Arizona, cho biết ông đang đưa ra một nghị quyết nhằm ngăn Mỹ xâm lược Greenland. “Trump đang nói rất rõ ông ấy muốn làm gì. Chúng ta phải ngăn ông ấy trước khi ông ấy xâm lược một quốc gia khác chỉ theo cảm hứng” - Gallego viết trên mạng xã hội X.

Hạ nghị sĩ Cộng hòa Don Bacon, thành viên Ủy ban Quân vụ Hạ viện, kêu gọi chính quyền “chấm dứt những điều ngớ ngẩn kiểu ‘chúng ta muốn Greenland’”, đồng thời kêu gọi các nghị sĩ Cộng hòa khác “đồng loạt phản đối” bất kỳ hành động quân sự nào nhằm vào Greenland.

“ Điều này thật đáng phẫn nộ. Greenland là một đồng minh NATO. Chúng ta có một căn cứ ở Greenland. Chúng ta thậm chí có thể đặt 4 hay 5 căn cứ ở đó; họ cũng không phản đối” - ông Bacon nói với CNN. Nhắc tới Đan Mạch, ông nói thêm: “Họ là một đồng minh đã được kiểm chứng, nên cách chúng ta đối xử với họ thực sự là hạ thấp họ và hoàn toàn không mang lại lợi ích gì”.

Thượng nghị sĩ Dân chủ Jeanne Shaheen và Thượng nghị sĩ Cộng hòa Thom Tillis, đồng chủ tịch Nhóm Quan sát NATO lưỡng đảng tại Thượng viện, trong tuyên bố hôm thứ Ba đã tái khẳng định mối quan hệ đối tác lâu dài giữa Mỹ và Đan Mạch, một đồng minh mà theo họ đã “xứng đáng với sự tôn trọng không lay chuyển” của Washington. Hai thượng nghị sĩ cũng nhấn mạnh rằng Đan Mạch đang “tăng đáng kể chi tiêu quốc phòng và vẫn là đối tác then chốt trong an ninh Bắc Cực”.

“ Bất kỳ gợi ý nào cho rằng quốc gia chúng ta sẽ áp đặt sự ép buộc hay gây sức ép từ bên ngoài đối với một đồng minh NATO đều làm xói mòn chính những nguyên tắc về quyền tự quyết mà Liên minh này tồn tại để bảo vệ” - tuyên bố nêu rõ.

×