Doanh nghiệp tư nhân muốn làm đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, chuyên gia nói gì?

Đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam sẽ lan toả kinh tế

Việc đầu tư xây dựng dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đang được nhiều doanh nghiệp trong nước quan tâm đề xuất đầu tư dự án này đang được các chuyên gia, nhà quản lý đánh giá cao tinh thần của các doanh nghiệp tư nhân.

Đối với đề xuất của THACO, trao đổi với PV Dân Việt, PGS.TS Hoàng Văn Cường, ĐB Quốc hội khóa 15, nguyên Phó Hiệu trưởng trường ĐH Kinh tế Quốc dân đánh giá, đề xuất hợp lý khả thi, thể hiện rõ tinh thần hợp tác, khai thác sức mạnh tổng thể, tổng hợp sẽ tạo ra tính khả thi cao. Đây là phương án rất đáng hoan nghênh, cần xem xét.

PGS.TS Hoàng Văn Cường cho biết, dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam được Quốc hội phê duyệt đã đặt ra hai mục tiêu:

Thứ nhất là phát triển hệ thống hạ tầng giao thông huyết mạch, xương sống của Đất nước tạo ra kết nối giao thông, đi lại. Cùng đó là động lực phát triển kinh tế cho các địa phương nơi có đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam đi qua.

Thứ hai, thông qua dự án này, sẽ thúc đẩy nội địa hoá các ngành công nghiệp phục vụ cho ngành đường sắt, tạo ra lan toả cho các ngành công nghiệp có liên quan như: Công nghiệp luyện kim, cơ khí (chế tạo ra nhiều thiết bị, máy móc khác)...

Theo PGS.TS Hoàng Văn Cường, dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam sẽ lan toả kinh tế cho rất nhiều các lĩnh vực khác, tạo ra ngành công nghiệp đường sắt với tinh thần là cần phải chuyển giao công nghệ, làm chủ công nghệ, nội địa hoá trong sản xuất các thiết bị, hệ thống dự án đường sắt tốc độ cao. Đây là mục tiêu xuyên suốt trong việc phát triển đường sắt.

"Muốn làm được việc này, cần phải có các doanh nghiệp trong nước đứng lên làm chủ, có thể hợp tác liên kết với các nhà đầu tư nước ngoài", PGS.TS Hoàng Văn Cường cho hay.

PGS.TS Hoàng Văn Cường cho biết, hiện nay, đã có một số Tập đoàn mong muốn được làm dự án này và trở thành nhà đầu tư tư nhân kết hợp với Nhà nước. Điều này, thể hiện rõ tính hấp dẫn, hiệu quả, lan toả của dự án là có cơ sở. Việc các doanh nghiệp tư nhân như Thaco muốn đầu tư dự án đường sắt tốc độ cao là điều đáng mừng.

Mở đường cho các nhà đầu tư tư nhân

Về khuôn khổ pháp lý để doanh nghiệp tư nhân tham gia vào dự án này, PGS.TS Hoàng Văn Cường cho rằng, Hiện, đã có Nghị quyết 68 của Trung ương về phát triển kinh tế tư nhân, Nghị quyết 98 của Quốc hội về các cơ chế để thu hút các doanh nghiệp tư nhân tham gia vào dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam.

Đây là cơ sở pháp lý mở đường cho các nhà đầu tư tư nhân, điển hình như các cơ chế đặt hàng, cơ chế huy động nhà đầu tư, đối tác trong nước với nhiều hình thức khác nhau.

Tới đây, Quốc hội cũng đang xem xét sửa Luật đường sắt để đồng bộ các quy định pháp luật, mở cửa cho các nhà đầu tư có thể đầu tư vào các dự án đường sắt Quốc gia. Các tiêu chuẩn, kỹ thuật, quy trình đầu tư để đảm bảo mở rộng cho các nhà đầu tư tham gia.

Nói về cơ hội của các doanh nghiệp, PGS.TS Hoàng Văn Cường cho rằng: "Các quy định pháp luật đang khá mở để tạo cơ hội cho doanh nghiệp tư nhân tham gia dự án. Vấn đề là phải lựa chọn phương pháp làm thế nào để các doanh nghiệp tư nhân phát huy được thế mạnh của mình".

“Có thể một doanh nghiệp đứng ra làm chủ đầu tư, nhưng không có nghĩa doanh nghiệp đó làm được trọn gói từ đầu đến cuối. Thay vào đó có thể phải huy động rất nhiều Tập đoàn, doanh nghiệp khác cùng tham gia vào đảm nhận từng khâu theo đúng thế mạnh của mình”, PGS.TS Hoàng Văn Cường phân tích.

Ở góc độ quản lý, khi nói về đào tào, phát triển nguồn nhân lực, ông Chu Văn Tuân - Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án đường sắt (Bộ Xây dựng) đánh giá cao khả năng các doanh nghiệp Việt Nam phối hợp với đối tác nước ngoài để phát triển nhân lực ngành đường sắt – một lĩnh vực đang rất thiếu hụt chuyên môn trong nước.

Ông Tuân cho biết, theo định hướng của Quốc hội, Chính phủ sẽ ban hành các cơ chế đặc thù – trong đó có nghị định về nội địa hóa danh mục hàng hóa và dịch vụ trong các gói thầu. Các nhà thầu trong nước sẽ được hỗ trợ bằng chính sách cụ thể để tham gia các lĩnh vực liên quan.

Trong thời gian tới, cùng với việc hoàn thiện báo cáo nghiên cứu khả thi, Chính phủ cũng đang chỉ đạo hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nội địa, tạo điều kiện để doanh nghiệp có năng lực thực sự được tham gia, phát triển trong một lĩnh vực công nghệ – kỹ thuật cao, có tầm ảnh hưởng lớn và mang tính dẫn dắt như đường sắt tốc độ cao.

Tập đoàn Trường Hải (THACO) đã đề xuất với Thủ tướng Chính phủ được tham gia đầu tư xây dựng đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam bằng nguồn vốn tự có và nguồn vốn huy động hợp pháp khác.

Theo đó, phần vốn tương ứng 20% tổng mức đầu tư, tương đương khoảng 12,27 tỷ USD là vốn góp của THACO (gồm vốn chủ sở hữu và vốn huy động hợp pháp khác) thông qua phát hành cổ phần tăng vốn cho THACO và các Tập đoàn thành viên nhưng vẫn đảm bảo ông Trần Bá Dương và gia đình nắm cổ phần chi phối của THACO.

×