Diễn đàn Lắng nghe nông dân nói: HTX lớn ở TP.HCM trăn trở về vốn, nông nghiệp công nghệ cao và lao động trẻ

Trước thềm diễn ra Diễn đàn Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam – Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lắng nghe nông dân nói, nhiều nông dân của TP.HCM đã có kiến nghị gửi về báo Dân Việt.

Họ là những Nông dân Việt Nam xuất sắc qua các năm, hiện đang vận hành những hợp tác xã (HTX) nông nghiệp lớn, có tiếng ở thành phố.

Để vốn, chính sách "gần hơn" với nông dân

Anh Nguyễn Viết Tự - Giám đốc HTX sản xuất nông nghiệp và dịch vụ Châu Pha cho biết, hiện nay việc tiếp cận nguồn vốn và chính sách tín dụng vẫn là trở ngại lớn nhất của nông dân và các HTX. Thủ tục vay vốn còn rườm rà, yêu cầu thế chấp cao, trong khi nhiều HTX chưa đủ tài sản bảo đảm.

Các chính sách hỗ trợ tín dụng dù đã được ban hành nhưng hiệu quả chưa cao, chưa thật sự đến được với người sản xuất. Anh kiến nghị Nhà nước và các ngân hàng cần có cơ chế linh hoạt hơn, tạo điều kiện để HTX dễ vay vốn đầu tư mở rộng sản xuất và ứng dụng công nghệ mới.

“Về công tác quản lý và nhân sự, nhiều HTX hiện thiếu nhân lực trẻ, trình độ quản lý còn hạn chế, chưa kịp thời ứng dụng chuyển đổi số trong sản xuất và tiêu thụ nông sản. Nông dân đề xuất cần có chính sách khuyến khích sinh viên ngành nông nghiệp, công nghệ, quản trị về làm việc tại HTX; đồng thời mở các lớp đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng quản trị, marketing, tài chính, giúp cán bộ HTX điều hành hiệu quả hơn”, anh Tự chia sẻ.

Đối với thị trường và liên kết sản xuất – tiêu thụ, nhiều lúc HTX gặp khó trong khâu tìm đầu ra, xây dựng thương hiệu và phát triển mối liên kết ổn định với doanh nghiệp. Sản phẩm làm ra vẫn phụ thuộc vào thương lái, thiếu kênh phân phối bền vững.

Do đó, anh Tự kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường có giải pháp hỗ trợ kết nối HTX với các doanh nghiệp, siêu thị, sàn thương mại điện tử; hỗ trợ xây dựng thương hiệu và mã truy xuất nguồn gốc; thúc đẩy các mô hình liên kết chuỗi giá trị để sản phẩm nông dân làm ra được tiêu thụ ổn định, nâng cao giá trị.

Lắng nghe nông dân nói về khó khăn trong làm nông nghiệp công nghệ cao

Trong khi đó, ông Lâm Ngọc Tuấn - Giám đốc HTX rau thủy canh Tuấn Ngọc (phường Long Trường, TP.HCM) gửi đến diễn đàn kiến nghị xoay quanh hướng đi, khó khăn và kỳ vọng của mô hình nông nghiệp công nghệ cao.

Những năm qua, HTX Tuấn Ngọc đã tập trung phát triển mô hình trồng rau thủy canh công nghệ cao trong nhà màng, ứng dụng IoT và tự động hóa trong chăm sóc, điều khiển môi trường trồng. HTX cũng chú trọng chuyển đổi xanh, tiết kiệm nước, giảm phát thải, phù hợp định hướng nông nghiệp bền vững.

Tuy nhiên, đơn vị vẫn đối mặt với nhiều khó khăn. Vấn đề lớn nhất là quỹ đất và quy hoạch nhà màng tại đô thị chưa rõ ràng, khiến HTX phải đầu tư vùng trồng xa TP.HCM, làm tăng chi phí vận chuyển và quản lý.

Bên cạnh đó, thủ tục vay vốn ưu đãi còn rườm rà, trong khi đầu tư công nghệ cao cần vốn lớn, thời gian thu hồi dài. HTX cũng thiếu chính sách hỗ trợ truyền thông và kết nối tiêu thụ, sản phẩm sạch chưa được người tiêu dùng hiểu rõ, khó cạnh tranh về giá.

Ngoài ra, chưa có khung pháp lý riêng cho nông nghiệp công nghệ cao trong đô thị, gây vướng mắc khi cấp phép và chứng nhận sản xuất.

“HTX kiến nghị sớm ban hành cơ chế cho phép xây dựng nhà màng trong khu vực đô thị, đơn giản hóa thủ tục vay vốn, mở rộng hỗ trợ đầu tư công nghệ xanh và đẩy mạnh truyền thông, kết nối tiêu thụ sản phẩm OCOP. Giai đoạn 2026–2030, HTX định hướng mở rộng mô hình rau thủy canh tuần hoàn, ứng dụng AI, IoT, hình thành chuỗi cung ứng nông sản sạch TP.HCM – Bình Thuận – Đông Nam bộ, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng xanh của ngành nông nghiệp”, ông Tuấn mong muốn.

Thiếu người trẻ đam mê nông nghiệp

Trong khi đó, anh Hồ Hoàng Kha - Giám đốc Hợp tác xã Bưởi da xanh Sông Xoài (xã Tân Thành, TP.HCM) cho biết, dù sản xuất ổn định và sản phẩm đạt chuẩn VietGAP, OCOP 4 sao, nhưng HTX vẫn gặp nhiều khó khăn về khí hậu, vốn và nhân lực.

Biến đổi khí hậu khiến cây bưởi ra hoa không đồng đều, sâu bệnh tăng, chi phí sản xuất cao trong khi đầu ra bấp bênh. Đáng lo ngại hơn là tình trạng thiếu lao động trẻ, khiến việc ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong nông nghiệp còn rất hạn chế.

Từ thực tế đó, HTX kiến nghị các cơ quan chức năng cần tăng cường hỗ trợ đào tạo và tập huấn kỹ năng chuyển đổi số, marketing trực tuyến cho nông dân. Đồng thời đơn giản hóa thủ tục vay vốn, mở rộng chính sách tín dụng ưu đãi cho các mô hình nông nghiệp công nghệ cao. Cần có chương trình thu hút thanh niên về quê khởi nghiệp, hỗ trợ đầu tư thiết bị, phần mềm, cơ sở hạ tầng số hóa để giúp HTX nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất.

Về phía mình, anh Kha khẳng định: "HTX Bưởi da xanh Sông Xoài cam kết tiếp tục đổi mới, phát triển sản phẩm chế biến sâu như tinh dầu, mứt, bưởi sấy… nhằm đa dạng hóa đầu ra, nâng giá trị nông sản địa phương và góp phần thực hiện mục tiêu nông nghiệp xanh, hiện đại và bền vững".

Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam – Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lắng nghe nông dân

Tiếp nối thành công của 3 Diễn đàn "Lắng nghe nông dân" đã được tổ chức thành công trước, gần nhất là Diễn đàn Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam - Bộ trưởng Bộ Công Thương Lắng nghe nông dân nói được tổ chức ngày 1/10 vừa qua, Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tiếp tục chủ trì phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Diễn đàn Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam – Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Lắng nghe nông dân nói năm 2025 tổ chức vào ngày 2/11/2025.
Diễn đàn sẽ có sự tham gia của trên 300 đại biểu với hình thức trực tiếp tại Hà Nội và trực tuyến tại các điểm cầu của UBND 34 tỉnh, thành phố (thành phần, gồm đại diện lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường, Hội Nông dân).

×