Hà Nội sẽ thực hiện di dời trụ sở làm việc của các Bộ, ngành, cơ quan Trung ương ra ngoài khu vực nội đô lịch sử

Thông tin được nêu rõ trong Quyết định phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm vừa được Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng ký ban hành.

Theo đó, đối với hệ thống trụ sở làm việc và cơ quan hành chính, TP Hà Nội sắp xếp và tổ chức không gian hệ thống trụ sở làm việc bảo đảm phù hợp với tính chất đặc thù của Thủ đô, ưu tiên giảm tải hạ tầng khu vực nội đô và nâng cao hiệu quả quản trị.

Cụ thể, đối với trụ sở cơ quan Trung ương, quy hoạch xác lập khu vực Ba Đình và Hoàn Kiếm giữ vai trò là Trung tâm chính trị - hành chính đầu não của Đảng, Quốc hội, Nhà nước và Chính phủ.

“Thực hiện lộ trình di dời trụ sở làm việc của các Bộ, ngành, cơ quan Trung ương ra ngoài khu vực nội đô lịch sử, tập trung tại các khu vực quy hoạch mới tại Mễ Trì và Tây Hồ Tây nhằm giảm tải áp lực lên hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội khu vực trung tâm”, quy hoạch nêu rõ.

Các quỹ đất sau khi thực hiện di dời các trụ sở Trung ương được ưu tiên chuyển đổi chức năng để xây dựng các không gian công cộng, công viên cây xanh, bãi đỗ xe ngầm và hệ thống trường học phổ thông nhằm bổ sung hạ tầng dịch vụ còn thiếu cho cư dân nội thành.

Đối với hệ thống trụ sở cơ quan của TP Hà Nội, thực hiện phương án sắp xếp, quy tụ hợp lý xung quanh khu vực hồ Hoàn Kiếm. Việc bố trí bảo đảm sự tập trung đồng bộ, tăng cường tính kết nối hành chính, hiệu quả quản trị và xác lập giá trị biểu tượng của cơ quan hành chính Thủ đô trong không gian trung tâm...

Cũng theo Quy hoạch, việc di dời trụ sở bệnh viện và các trường đại học ra khỏi khu vực nội đô lịch sử tiếp tục được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm.

Quy hoạch nêu rõ, khu vực Vành đai 1, Vành đai 2 và Vành đai 3 sẽ được cải tạo, tái thiết cấu trúc theo hướng giảm mật độ xây dựng, giảm áp lực dân số, ưu tiên dành không gian cho cây xanh, công viên, tiện ích công cộng và các không gian văn hóa đặc thù.

Đáng chú ý, Quy hoạch xác định chiến lược “giãn dân khỏi khu vực phía trong vành đai 3”, đồng thời phát triển các trung tâm hạ tầng xã hội cấp vùng như y tế, giáo dục, thương mại tại khu vực Vành đai 3.5 và các cực tăng trưởng mới. Điều này đồng nghĩa với việc các cơ sở đào tạo đại học, bệnh viện tuyến cuối và nhiều cơ quan hành chính sẽ từng bước được dịch chuyển khỏi lõi đô thị trung tâm.

Nội đô lịch sử sẽ ưu tiên cho di sản, không gian công cộng

Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm nhấn mạnh nhiệm vụ bảo tồn các không gian có giá trị đặc thù của Hà Nội như khu Ba Đình, hồ Gươm và phụ cận, phố cổ, phố cũ, hồ Tây, Văn Miếu – Quốc Tử Giám, trục sông Hồng…

Để thực hiện mục tiêu đó, TP Hà Nội định hướng cải tạo không gian các trường đại học, bệnh viện trong khu vực nội đô... từng bước chuyển đổi chức năng thành các trung tâm nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo, không gian văn hóa, không gian công cộng,...

Cùng với đó, hình thành cơ sở thứ hai tại các đô thị bên ngoài nhằm giảm tải cho khu vực nội đô, đồng thời làm tiền đề, động lực hình thành, phát triển đô thị khu vực bên ngoài. Từng bước di dời, chuyển đổi chức năng theo quy hoạch đối với các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm, cơ sở điều trị bệnh truyền nhiễm và các trường đại học, cao đẳng quy mô nhỏ, không đáp ứng tiêu chuẩn.

Quỹ đất sau khi di dời, ưu tiên phát triển các công trình hạ tầng xã hội, hạ tầng kỹ thuật, công viên cây xanh, bãi đỗ xe, tiện ích công cộng chất lượng cao, hạn chế phát triển xây dựng nhà ở mới.

Trong nhiều năm qua, việc các bệnh viện lớn, trường đại học và cơ quan bộ, ngành tập trung dày đặc trong khu vực lõi đô thị đã tạo áp lực rất lớn lên giao thông và hạ tầng kỹ thuật. Các tuyến đường quanh những khu vực như Giải Phóng, Tôn Thất Tùng, Chùa Bộc, Nguyễn Trãi, Cầu Giấy hay Kim Mã thường xuyên ùn tắc do tập trung lượng lớn sinh viên, bệnh nhân và cán bộ công chức.

Vì vậy, việc di dời các cơ sở này không chỉ là bài toán quy hoạch đơn thuần mà còn là giải pháp trực tiếp để giảm ùn tắc, giảm ô nhiễm và nâng chất lượng sống trong khu vực trung tâm.

Hình thành các “cực” y tế, giáo dục mới ngoài nội đô

Một trong những điểm mới đáng chú ý của Quy hoạch lần này là Hà Nội không phát triển theo mô hình “một trung tâm duy nhất”, mà hình thành các cực phát triển chuyên biệt.

Trong đó, khu vực phía Tây và Tây Nam được xác định là không gian phát triển mạnh về giáo dục, đào tạo, y tế và đổi mới sáng tạo.

Quy hoạch nêu rõ Cực phía Tây Nam (Xuân Mai – Chương Mỹ cũ) sẽ phát triển thành “Đô thị Giáo dục, Đào tạo, Y tế gắn với nghỉ dưỡng sinh thái”. Phát triển không gian các khu, cụm đại học tập trung nhằm cụ thể hóa chương trình di dời trường đại học từ trong nội đô ra ngoại thành với khu vực Xuân Mai là hạt nhân phát triển.

Trong khi đó, Hòa Lạc được xác định là đô thị khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, giáo dục đào tạo và y tế chất lượng cao, lấy Khu Công nghệ cao Hòa Lạc và Đại học Quốc gia Hà Nội làm hạt nhân.

Đây được xem là cơ sở quan trọng để tiếp tục đẩy nhanh quá trình di dời các trường đại học ra khỏi nội đô – chủ trương đã được đặt ra nhiều năm nhưng triển khai còn chậm.

Không chỉ giáo dục, hệ thống y tế cũng được định hướng tái phân bố mạnh mẽ. Quy hoạch xác định khu vực Phú Xuyên sẽ trở thành trung tâm logistics – y tế – công nghiệp công nghệ cao cấp vùng.

Ở quy mô liên kết vùng, đô thị Phủ Lý được xác định là trung tâm y tế cấp vùng với cơ sở 2 của Bệnh viện Bạch Mai và Việt Đức nhằm giảm tải trực tiếp cho các bệnh viện tuyến cuối tại Hà Nội.

Điều này cho thấy định hướng quy hoạch không chỉ dừng ở việc “đưa ra ngoài nội đô”, mà còn xây dựng các cực y tế – giáo dục mới đồng bộ hơn, hiện đại hơn và có khả năng chia sẻ chức năng với khu vực trung tâm.

Di dời để tái thiết đô thị

Theo Quy hoạch, Hà Nội sẽ thực hiện chiến lược “cải tạo tích cực - tái thiết thích ứng”, trong đó ưu tiên tái thiết các khu vực trung tâm, chung cư cũ, các ô phố xuống cấp và các khu vực quanh ga đường sắt đô thị theo mô hình TOD.

Việc di dời các cơ sở sử dụng nhiều đất nhưng hiệu quả không gian thấp như bệnh viện, trường đại học, trụ sở cơ quan khỏi lõi đô thị sẽ tạo ra quỹ đất rất lớn để Hà Nội tái thiết không gian công cộng, bổ sung cây xanh, bãi đỗ xe, hạ tầng giao thông và các công trình văn hóa.

Đây cũng là điều kiện để Hà Nội từng bước hiện thực hóa mô hình đô thị “nén – xanh”, phát triển theo định hướng giao thông công cộng và giảm phụ thuộc vào phương tiện cá nhân.

Đặc biệt, Quy hoạch nhấn mạnh việc “hạn chế phương tiện cá nhân tiến vào trung tâm” tại khu vực Vành đai 3. Nếu các trường đại học, bệnh viện và trụ sở bộ ngành vẫn tiếp tục tập trung trong lõi đô thị, mục tiêu này rất khó đạt được.

Giới chuyên gia quy hoạch nhiều lần cho rằng, di dời khỏi nội đô sẽ không hiệu quả nếu chỉ chuyển vị trí địa lý mà thiếu hệ sinh thái đi kèm.

×