Mở rộng mô hình hợp tác công tư trong sản xuất lúa gạo chất lượng cao, phát thải thấp tại ĐBSCL

Thành công "ngoài con số" đến từ Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao

Tọa đàm có sự tham dự của đại diện các cơ quan trực thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Viện Lúa ĐBSCL; Hiệp hội Ngành hàng Lúa gạo Việt Nam; Trung tâm Khuyến nông các tỉnh, thành vùng ĐBSCL; các doanh nghiệp trong chuỗi giá trị: Bayer Việt Nam, Bình Điền, Tập đoàn Lộc Trời, Vinarice, A-An, Sài Gòn Kim Hồng,...và đại diện hợp tác xã, nông dân tiêu biểu.

Tại đây, các đại biểu đã tập trung đánh giá hiệu quả Đề án “Phát triển bền vững 1 triệu héc ta chuyên canh lúa chất lượng cao và phát thải thấp gắn với tăng trưởng xanh vùng ĐBSCL đến năm 2030 ” (Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao) và thảo luận các giải pháp nhân rộng mô hình trong giai đoạn tiếp theo.

Đại diện Trung tâm Khuyến nông Quốc gia cho biết, thời gian qua đã phối hợp với các đơn vị liên quan triển khai 7 mô hình thí điểm Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao tại một số địa phương vùng ĐBSCL.

Các mô hình đã cho một số kết quả rất khả quan. Cụ thể, giảm chi phí sản xuất từ 8,2 - 24,2% so với mô hình đối chứng thông qua việc giảm 30 - 50% lượng giống, giảm 30 - 70 kg phân bón/ha, giảm 30 - 40% lượng nước tưới, giảm 1 - 4 lần phun thuốc bảo vệ thực vật. Đồng thời, tăng năng suất từ 2,4 - 7,0%, thu nhập của nông dân tăng từ 12 - 50%, tương ứng 4,0 - 7,6 triệu đồng/ha so với đối chứng.

Đặc biệt, các mô hình giúp giảm từ 2 - 12 tấn CO2/ha so với phương pháp truyền thống. Khắc phục tối đa tình trạng đốt rơm rạ sau thu hoạch lúa, góp phần giảm thiểu ô nhiễm và bảo vệ môi trường.

Ông Lê Quốc Thanh – Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia cho biết, ngoài những con số ấn tượng nói trên, đề án có thêm thành công bước đầu là được cộng đồng hưởng ứng tham gia, trong đó có cả người dân trực tiếp sản xuất, doanh nghiệp, các tổ chức trong và ngoài nước.

Cũng nhờ vậy, theo ông Thanh, đến thời điểm này, Việt Nam đã có gạo giảm phát thải xuất khẩu được vào được thị trường khó tính, trong đó có Nhật Bản.

"Cũng từ thành công trên, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia đã mời gọi được hơn 100 chuyên gia (phần lớn là các chuyên gia đến từ các trường, cán bộ nghiên cứu, kỹ sư, chuyên gia doanh nghiệp, tổ chức trong và ngoài nước,...) tham gia vào câu lạc bộ chuyên gia nông nghiệp vùng ĐBSCL" - ông Thanh nói.

Mở rộng hợp tác công tư trong sản xuất lúa gạo chất lượng cao, phát thải thấp

Một trong những vấn đề mà các đại biểu quan tâm tại tọa đàm là những thành công của mô hình hợp tác công tư trong sản xuất lúa gạo chất lượng cao, phát thải thấp. Mô hình này được đề xuất mở rộng trong thời gian tới, để góp phần gia tăng tính hiệu quả trong việc phát triển Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao.

Theo Công ty TNHH Bayer Việt Nam (Công ty Bayer Việt Nam), hợp tác công tư là rất cần thiết để thúc đẩy Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao được mở rộng, phát triển. Điều này đã được chứng minh cụ thể khi công ty triển khai triển khai mô hình Bayer ForwardFarming trong thời gian qua.

Mô hình Bayer ForwardFarming được triển khai trên cơ sở hợp tác đối tác công tư, với sự tham gia đa bên như Công ty Bayer Việt Nam, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và hệ thống khuyến nông các cấp, chính quyền địa phương, các doanh nghiệp, hợp tác xã.

Trong đó, chủ trì và điều phối chung là Trung tâm Khuyến nông Quốc gia; chính quyền địa phương tích hợp mô hình vào quy hoạch nông nghiệp; Công ty Bayer Việt Nam và đối tác tư nhân xây dựng và chuyển giao mô hình giải pháp kỹ thuật canh tác lúa bền vững, cung cấp giống lúa chất lượng, cơ giới hóa, quản lý dinh dưỡng và tiêu thụ sản phẩm; hợp tác xã trực tiếp liên kết nông dân sản xuất.

Kết quả từ mô hình đã triển khai cho thấy, giảm chi phí sản xuất (giảm giống gieo sạ, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, nước tưới) từ 10-25%, năng suất bằng hoặc tăng từ 0,6-13,5%, tăng lợi nhuận từ hơn 13,1-74,16%, giảm phát thải khí nhà kính từ 13,7-24,7%...

Mô hình Bayer ForwardFarming nói chung và giải pháp bội thu cây lúa - Bayer Much More Rice của Công ty Bayer Việt Nam thời gian qua cũng đã khuyến khích lựa chọn để thử nghiệm và áp dụng trong các mô hình của Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao.

Cũng như Công ty Bayer Việt Nam, đại diện các doanh nghiệp khác cũng đồng thuận, cho rằng hợp tác công tư trong sản xuất lúa gạo chất lượng cao, phát thải thấp có hiệu quả thực chất, do có sự tham gia của nhiều doanh nghiệp đủ năng lực và liên kết theo chuỗi từ giống - phân - thuốc - thu hoạch - tiêu thụ.

Trong khuôn khổ buổi tọa đàm với chủ đề “Giải pháp nhân rộng mô hình canh tác lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại vùng ĐBSCL” đã diễn ra lễ ký kết biên bản ghi nhớ hợp tác giữa Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và Công ty TNHH Bayer Việt Nam.

Biên bản ghi nhớ này nhằm mục tiêu mở rộng mô hình Bayer ForwardFarming tại các tỉnh, thành trọng điểm vùng ĐBSCL, có kết hợp với quy trình canh tác của Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, chú trọng quản lý dư lượng, quản lý nước tưới và cơ giới hóa.

Ông Kg Krishnamurthy, Giám đốc Nhánh Khoa học Cây trồng, Công ty TNHH Bayer Việt Nam chia sẻ: “Đây là cột mốc quan trọng mở ra giai đoạn hợp tác mới. Trước tiên chúng tôi sẽ tập trung nhân rộng mô hình, đẩy mạnh hoạt động chuyển giao công nghệ và phát triển nguồn nhân lực. Trọng tâm là đào tạo đội ngũ Nông dân đại sứ và Nông dân chuyên gia, tăng cường năng lực cho đội ngũ khuyến nông cộng đồng và các Hợp tác xã. Những hạt nhân này sẽ tiếp tục lan tỏa quy trình canh tác lúa chất lượng cao, phát thải thấp theo Đề án 1 triệu ha, chú trọng vào quản lý dư lượng, nước tưới, phân bón và cơ giới hóa, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong chuyển giao kỹ thuật thông qua các nền tảng trực tuyến nhằm tiếp cận hiệu quả với nhiều nông dân hơn”.

×