Một bản nông thôn mới Sơn La, cao 900m so với mực nước biển, hồ nước ngọt đẹp như phim, làm du lịch, người ta lên xem

Trên độ cao hơn 900m so với mực nước biển, có bản nông thôn mới Sơn La

Nằm ở độ cao trung bình hơn 900m so với mực nước biển, bản Mường Lựm (xã Chiềng Hặc, tỉnh Sơn La) nằm trên vùng đất cách mạng, nơi thành lập Chi bộ Đảng đầu tiên - tiền thân của Đảng bộ huyện Yên Châu, tỉnh Sơn La.

Trong tiếng Thái, Mường Lựm có nghĩa là vùng đất bị bỏ quên. Có người lý giải, cái tên này ý chỉ sự xa xôi, khó khăn khi đến với vùng đất này.

Quả thật, từ trung tâm xã Chiềng Hặc (tỉnh Sơn La) đến với bản Mường Lựm phải vượt gần chục cây số đèo dốc quanh co. Cả bản hầu như quanh năm phủ sương mù, khí hậu mát lạnh, nhiều mưa.

Theo chỉ dẫn của cán bộ xã Chiềng Hặc, chúng tôi đến nhà ông Hoàng Văn Mến, người có uy tín bản Mường Lựm.

Nhiều năm công tác ở xã, nay dù đã nghỉ hưu, ông Mến vẫn được bà con tin tưởng, nể trọng.

Ở tuổi ngoài 70, con cái đã đi làm ăn xa, hai vợ chồng ông Mến vẫn cần mẫn bám ruộng nương, trồng lúa, trồng mận, chăn nuôi trâu bò, là một trong những hộ gia đình làm kinh tế khá của bản.

Mời chúng tôi chén chè thơm, ông Mến bảo: Từ thời cha ông, dù Mường Lựm còn nhiều gian khó nhưng bà con các dân tộc luôn bền gan, quyết chí đi theo Đảng. Từ ngày đó, các đảng viên của Chi bộ đã tuyên truyền, vận động người dân sản xuất, khai hoang trồng lúa, ngô; mở đường về trung tâm để đi lại thuận tiện hơn...

"Tiếp nối truyền thống đó, ngày nay, tôi cùng ban quản lý bản vẫn đẩy mạnh tuyên truyền, vận động bà con chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước. Trong thời bình, chúng tôi tiếp tục vận động bà con xóa đói giảm nghèo, giữ gìn an ninh trật tự, đoàn kết xây dựng bản thành bản nông thôn mới, no ấm hơn, giàu đẹp hơn", ông Mến chia sẻ.

Ông Lựm kể thêm, để bà con trong bản tin theo, người có uy tín trong bản trước hết phải nắm vững chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, từ đó làm gương và tuyên truyền, vận động bà con chấp hành.

Như thời điểm triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, người dân trong bản có những lúc cũng lo lắng, băn khoăn. “Có những ngày tôi nhận hàng chục cuộc điện thoại của bà con hỏi han, thắc mắc.

Tôi phải trực tiếp trao đổi với cán bộ cấp trên, nắm chắc chủ trương rồi đi từng nhà, dự từng cuộc họp bản, thậm chí tranh thủ cả những dịp hội hè để giải thích cho bà con hiểu rõ đây là chủ trương của Đảng, Nhà nước, nhằm tạo điều kiện phát triển kinh tế – xã hội, nâng cao đời sống nhân dân”, ông Mến chia sẻ.

Nhờ ban quản lý bản, các chi tổ hội và người có uy tín kiên trì tuyên truyền, vận động, đến nay người dân bản Mường Lựm đã đồng thuận, yên tâm thực hiện chủ trương sáp nhập, không phát sinh khiếu kiện hay phản ánh phức tạp. “Giờ bà con bảo tôi nói có lý, ai cũng yên tâm,”, ông Mến nói.

Không chỉ tích cực trong công tác vận động, tuyên truyền, ông Mến còn là tấm gương đi đầu trong phát triển kinh tế hộ gia đình. Gia đình ông duy trì nhiều mô hình sản xuất như trồng lúa nếp tan Mắc Đươi, chăn nuôi trâu bò, trồng mận và các loại cây ăn quả. Trong đó, sản phẩm gạo nếp Mắc đươi của gia đình ông đã được đánh giá rất có tiềm năng phát triển thành sản phẩm OCOP, góp phần quảng bá thương hiệu nông sản Mường Lựm.

Đến nay, đã có hơn chục hộ dân học tập, làm theo, từng bước chuyển đổi cơ cấu cây trồng, nâng cao giá trị sản xuất. Hộ nào chăm chỉ làm ăn, một năm có thể cho thu nhập hàng chục triệu đồng.

Bà Quàng Thị Ún, người dân bản Mường Lựm nói thêm: Trước đây, người dân trong bản Mường Lựm đã quen nếp sống tự cung tự cấp. Nhưng thấy ông Mến và một số hộ gia tăng sản xuất, chuyển sang trồng cây ăn quả, nếp Mắc Đươi, nuôi trâu bò, lợn đen bán được giá, nhiều hộ trong bản đã học tập theo.

Đặc biệt là giống nếp Mắc Đươi xưa nay vẫn có tiếng thơm dẻo. Nhưng vì trồng vất vả mà năng suất lại không cao, nên diện tích thu hẹp dần qua từng năm.

"Phải đến khi ông Mến đi vận động, một số hộ mới quay lại trồng giống nếp này. Nếp Mắc Đươi tuy khó trồng nhưng bán được giá. Thóc nếp có thể bán với giá 20.000 đồng/kg. Nếu đã xay xát, gạo nếp có thể bán với giá 30.000 đồng/kg, cho thu nhập khá", bà Ún bảo.

Hồ nước ngọt tự nhiên đẹp như phim, rộng 18ha giữa núi rừng Tây Bắc

Bản Mường Lựm (xã Chiềng Hặc, tỉnh Sơn La) hiện có 157 hộ, 718 nhân khẩu với 100% dân số là đồng bào dân tộc Thái. Theo ông Hoàng Quốc Huy, Bí thư chi bộ, Trưởng bản Mường Lựm, đời sống của bà con chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp, trồng cây lương thực, cây ăn quả, chăn nuôi trâu bò, lợn đen...

"So với 10 năm trước, bản Mường Lựm đã có nhiều đổi thay. Đáng chú ý, thực hiện chủ trương chuyển đổi diện tích cây trồng kém hiệu quả, phát triển mô hình chăn nuôi, nhiều hộ trong bản đã chuyển từ trồng ngô, sắn sang trồng mận, rau màu, nuôi trâu, bò, lợn đen... giúp cải thiện thu nhập", ông Huy kể.

Cuối năm 2024, thu nhập bình quân đầu người của bản Mường Lựm đạt khoảng 22,5 triệu đồng. Đến nay, bản đã có đường cứng phục vụ đi lại, 100% hộ dân được sử dụng điện lưới quốc gia; mạng viễn thông 4G phủ sóng toàn bản. Công tác y tế, giáo dục có nhiều chuyển biến tích cực: trẻ em trong độ tuổi đều được tiêm chủng, đến trường đầy đủ; các hủ tục lạc hậu trong khám, chữa bệnh từng bước được xóa bỏ.

Về văn hóa - xã hội, phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” lan tỏa sâu rộng, với 119 hộ đạt danh hiệu Gia đình văn hóa trong năm 2024. Người dân được tuyên truyền các chủ trương, chính sách, pháp luật. Mỗi dịp lễ, Tết hay Ngày hội Đại đoàn kết, tiếng trống, tiếng chiêng, điệu xòe vòng lại rộn ràng khắp bản làng, góp phần gắn kết cộng đồng, giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống.

Hướng tới mục tiêu xây dựng bản nông thôn mới, ông Hoàng Quốc Huy, Bí thư chi bộ, Trưởng bản Mường Lựm cho biết, cùng với đầu tư hạ tầng thiết yếu, Mường Lựm đang được định hướng xây dựng nông thôn mới gắn với khai thác các tiềm năng về du lịch.

Cũng theo ông Huy, lợi thế nổi bật của bản là có cảnh quan thiên nhiên vẫn giữ được nét đẹp hoang sơ, người dân thân thiện, không khí trong lành, mát mẻ, đặc biệt là có hồ Mường Lựm với diện tích mặt nước khoảng 18ha. Khu vực này đã được khảo sát, được xã đưa vào quy hoạch và định hướng đầu tư phát triển khu du lịch sinh thái theo lộ trình.

Không chỉ có cảnh quan thiên nhiên, Mường Lựm còn lưu giữ đậm nét bản sắc văn hóa của đồng bào dân tộc Thái. Gần như toàn bộ bản vẫn bảo tồn kiến trúc nhà sàn truyền thống, người dân vẫn giữ các trang phục truyền thống, những tích truyện từ thời xa xưa; các sinh hoạt văn hóa cộng đồng như đánh trống, chiêng, múa xòe vòng, trang phục, nếp sống tiếp tục được duy trì trong các dịp lễ, hội.

Về ẩm thực, Mường Lựm có nông sản tươi, tự trồng, có thể chế biến nhiều món ngon như gà bản, lợn đen, gạo nếp Mắc Đươi... rất được người dân trong vùng ưa chuộng.

"Trong thời gian tới, chúng tối sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động, tập huấn cho bà con nâng cao nhận thức về du lịch, xây dựng các địa điểm, hoạt động phục vụ du khách theo kế hoạch, định hướng của địa phương", ông Huy thông tin.

Trao đổi với phóng viên báo Dân Việt, ông Lại Hữu Hưng, Phó Chủ tịch UBND xã Chiềng Hặc (tỉnh Sơn La) cho biết, phát triển du lịch được Chiềng Hặc xác định là nhiệm vụ đột phá của nhiệm kỳ. Xã đã xây dựng đề án, ban hành kế hoạch cụ thể nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng, lợi thế sẵn có.

Theo ông Hưng, Chiềng Hặc có nhiều dư địa phát triển du lịch sinh thái gắn với nông nghiệp và văn hóa bản địa. Nổi bật là hồ Mường Lự với diện tích mặt nước khoảng 18ha, các vùng cây ăn quả phục vụ xuất khẩu như xoài, nhãn, cùng một số điểm cảnh quan tự nhiên ở vùng cao như hang động, sống lưng khủng long.

Bên cạnh đó, địa phương còn sở hữu nhiều giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào Thái, Mông, từ điệu xòe Thái, lễ hội truyền thống đến ẩm thực dân tộc. “Định hướng của xã là phát triển du lịch theo hướng kết hợp nông nghiệp – sinh thái – văn hóa, tạo giá trị kinh tế cao hơn và sinh kế bền vững cho người dân; phấn đấu đến năm 2030, xã Chiềng Hặc được công nhận đạt chuẩn xã nông thôn mới”, ông Hưng nhấn mạnh.

×