Văn Thị Thùy Trang (Cổng TTĐT Sở VHTT&DL Bình Dương)
Chủ nhật, ngày 19/11/2023 19:49 GMT+7
Bình luận
0
Địa chất Bình Dương có đặc trưng của vùng chuyển tiếp giữa đới nâng bóc mòn Đà Lạt với đới sụt lún tích tụ đồng bằng sông Cửu Long… Do đó, địa hình Bình Dương mang nhiều yếu tố đặc trưng nằm giữa vùng trung du và châu thổ, có điều kiện tự nhiên thuận lợi cho cuộc sống của con người.
Minh chứng cho điều này, vùng đất Bình Dương ngày nay đã được giới khảo cổ học phát hiện nhiều di tích khảo cổ học có giá trị, trong đó có di tích Dốc Chùa.
Di tích khảo cổ Dốc Chùa (Cầu Chùa) nằm bên bờ sông Đồng Nai, trên đường liên tỉnh lộ Tân Uyên đi Lạc An, thuộc ấp Tân Hòa, xã Tân Mỹ, huyện Bắc Tân Uyên, tỉnh Bình Dương. Có tọa độ địa lý vĩ Bắc 11003’50’’, kinh độ Đông 106049’40’’ trên sườn đồi có phạm vi phân bố là 80m.
Bề mặt của sườn đồi có độ cao khoảng 20m so với mặt nước biển và 14m so với mặt nước sông Đồng Nai. Dốc Chùa, được các chuyên gia khảo cổ đánh giá là một trung tâm kim khí thời tiền sử ở Đông Nam Bộ, được Bộ Văn hóa – Thông tin xếp hạng là di tích Khảo cổ học cấp Quốc gia theo Quyết định số 53/QĐ-BVHTT ngày 28 tháng 12 năm 2001. Là địa điểm khảo cổ tiêu biểu cho nền văn hóa đồng thau ở vùng hạ lưu sông Đồng Nai. Tổng diện tích là 10.788,31m2.
Vào tháng 6 năm 1976, nhà nghiên cứu Nguyễn Văn Long thuộc Ban khảo cổ (Viện Khoa học Xã hội miền Nam) đã phát hiện ra di tích Dốc Chùa - trên lưng chừng đồi có một ngôi chùa đổ nát nên gọi là “Dốc chùa”, nơi đây đang có công trình san ủi mặt bằng để xây lò gốm.
Quan sát vách đất lộ do xe ủi tạo ra hai bên sườn phía Đông và Tây của đồi, với một tầng văn hóa khá dày và phát hiện nhiều mảnh gốm cổ, dọi se sợi, công cụ bằng đá (rìu tứ giác, bàn mài, chày nghiền, mảnh dao) và một mảnh khuôn đúc bằng sa thạch.
Kết quả đã được công bố tại Hội nghị Khảo cổ học thường kỳ năm 1976. Bộ Văn hóa – Thông tin có quyết định khai quật di tích Dốc Chùa, qua ba đợt:
Năm 1976. Cuộc khai quật diễn ra từ ngày 16 tháng 12 năm 1976 đến ngày 08 tháng 01 năm 1977. Tham gia đoàn khai quật có các nhà nghiên cứu Đào Linh Côn, Nguyễn Văn Long và họa sĩ Bùi Xuân Long. Căn cứ vào địa điểm tầng văn hóa ở hướng Đông và Nam sườn đồi, đoàn đã đào 2 hố với 216m2, hố thứ nhất nằm phía Tây Nam sườn đồi có diện tích 120m2 (ký hiệu 76 DCH1).
Hố thứ 2 ở phía Đông sườn đồi có diện tích 96m2 (ký hiệu 76 DCH2). Kết quả khai quật đã thu được 803 công cụ các loại, cho thấy Dốc Chùa có hai tầng văn hóa thuộc giai đoạn sớm và muộn khác nhau và đây là cuộc khai quật đầu tiên của khảo cổ học phía Nam, thành công rất lớn.
Năm 1977. Từ ngày 12 tháng 04 đến ngày 08 tháng 05 năm 1977, tham gia khai quật có các nhà nghiên cứu Đào Linh Côn, Nguyễn Văn Long cán bộ Ban khảo cổ học phía Nam; Nguyễn Duy Tỳ và Phạm Đức Mạnh cán bộ viện khảo cổ học Hà Nội.
Tổng diện tích khai quật lần này là 159m2. Ngoài ra, để xác định quy mô quy hoạch của diện tích đoàn còn đào năm hố xung quanh để khảo sát với diện tích 4m2. Đợt này đã phát hiện được 20 ngôi mộ cổ cùng với 663 công cụ bằng đồng, khuôn đúc, dọi se sợi, đồ đá, gốm...
Đặc biệt, ngoài các công cụ vũ khí bằng đồng làm đồ tùy táng còn có mộ chôn theo một tượng động vật bằng đồng, tượng thú có hình một con vật đứng trên một cái bệ dưới chân có hình một con vật.
Tượng thú bằng đồng (di tích khảo cổ Dốc Chùa), thuộc thuộc ấp Tân Hòa, xã Tân Mỹ, huyện Bắc Tân Uyên, tỉnh Bình Dương. Tượng thú bằng đồng khai quật tại di tích khải cổ Dốc Chùa ở Bình Dương là Bảo vật quốc gia.
Tượng thú bằng đồng dài 6,4 cm, cao 5,4 cm, đúc hình con vật bốn chân, đầu ngẩng cao, mõm dài, miệng rộng. Đuôi con vật có kích thước khá lớn, đoạn cuối đuôi xoắn thành ba vòng tròn. Chân cao, hai chân trước nhỏ hơn hai chân sau bộ phận sinh dục cho thấy đây là con vật giống đực.
Thân con vật trang trí hoa văn các đường gấp khúc hình thang, các dấu lõm xung quanh có tia ngắn giống hình mặt trời. Dưới bốn chân con vật có chiếc đế hình động vật, đã bị gãy đầu (rắn hoặc trăn).
Năm 1979. Cuộc khai quật (từ 15-02 đến 20- 03 năm 1979) do cán bộ Ban khảo cổ học thuộc Viện Khoa học Xã hội tại thành phố Hồ Chí Minh phối hợp với phòng Bảo tồn Bảo tàng Sông Bé (nay Bảo tàng Bình Dương).
Tổng diện tích khai quật lần này là 151,6m2 với hố đào (Hố 1:115,6m2 đào theo hình chữ I nằm về phía Tây Bắc, Hố 2: 36m2 nằm ở phía Nam của hố 1 và hố thám sát diện tích 4m2. Kết quả thu được 414 công cụ bằng đá, gốm và nhiều công cụ vũ khí bằng đồng nằm tập trung trong mộ.
Qua những đợt khai quật đã hình thành nhiều bộ sưu tập hiện vật có giá trị lịch sử và khoa học rất lớn. Các công cụ sản xuất bằng đá, gốm, đồng,… tổng ba đợt hiện vật thu được là 76 khuôn đúc và 68 công cụ vũ khí bằng đồng, 1.142 hiện vật bằng đá, 259.200 mảnh gốm các loại.
Dốc Chùa trở thành một sưu tập hiện vật quan trọng biểu hiện cho một đỉnh cao phát triển của thời tiền sử vùng Đông Nam Bộ. Một di tích đa dạng và phong phú có nhiều yếu tố mới, sự hội tụ về kinh tế, kỹ thuật của xã hội phát triển cao, có niên đại từ 3.000–2.500 năm cách ngày nay.
Khuôn đúc - di tích khảo cổ Dốc Chùa (ảnh tư liệu).
Năm 2009. Cuộc khai quật lần thứ tư được tổ chức ở phần vành đai phía Bắc của Dốc Chùa, thu được hàng vạn mảnh gốm, 24 dọi xe sợi, 03 khuôn đúc và nhiều viên đá cuội có vết gia công, bàn mài xoáy tròn dùng để mài bên trong các vòng tay bằng đá.
Năm 2018. Cuộc khai quật với mục đích nhằm khảo sát trong lòng đất, nghiên cứu và di dời di vật khảo cổ (nếu có) trước khi tiến hành xây dựng nhà trưng bày theo giấy phép số 3352/QĐ-BVHTTDL ngày 05/9/2018.
Khu vực khai quật được tiến hành nằm trong phần diện tích dự kiến xây dựng trên vùng đất bằng phẳng khu vực đỉnh gò, ở phía đông bắc các hố khai quật năm 1976, 1977 và 1979 trước đây.
Kết quả khai quật năm 2018, Đồ đá có các loại dụng cụ như: 14 rìu, 01 phác vật rìu, 01 cuốc, 02 đục, 35 hiện vật có vết ghè, 05 bàn mài lõi, 90 bàn mài, 06 khuôn đúc, 06 mảnh vòng tay và 36 hạt chuỗi, 01 mảnh tektite (?). Đồ đất nung có 65 dọi se sợi, 99 viên bi gốm, 07 mảnh gốm ghè tròn, 03 hiện vật kim loại.
Qua những đợt khai quật đã hình thành nhiều bộ sưu tập hiện vật có giá trị lịch sử và khoa học, với nhiều loại hình và chất liệu được tìm thấy đã góp phần phục dựng bức tranh đa dạng về đời sống của cư dân cổ Dốc Chùa, từ hoạt động chế tác, sản xuất và nhu cầu thẩm mỹ.
Các loại hình hiện vật thu được qua các đợt khai quật là 76 khuôn đúc và hàng trăm công cụ vũ khí bằng đồng, hàng ngàn hiện vật bằng đá, hàng vạn mảnh gốm các loại cùng với nhiều công cụ sản xuất bằng đá, gốm, đồng,….
Dốc Chùa trở thành một sưu tập hiện vật quan trọng chứng minh cho sự phát triển đỉnh cao của thời tiền sử vùng Đông Nam Bộ. Với nhiều phát hiện mới có sự hội tụ về kinh tế, kỹ thuật của xã hội thời tiền sử, có niên đại từ 3.000 – 2.500 năm cách ngày nay.
Những phát hiện khảo cổ học trên, có thể khẳng định, trong lòng đất của Bình Dương chứa đựng một kho tàng văn hóa cổ xưa. Trong đó, nổi bật là di chỉ khảo cổ học Dốc Chùa được các nhà chuyên môn đánh giá cao, đặc trưng cho sự phát triển đỉnh cao của trung tâm thời đại kim khí ở vùng Đông Nam Bộ.
Mũi lao đồng trong hố khai quật H2 -2018 tại di tích khảo cổ Dốc Chùa ở tỉnh Bình Dương - Ảnh Lê Hoàng Phong.
Tài liệu tham khảo:
Ông Phạm Đại Dương - Phó Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương được Bộ Chính trị điều động, phân công, chỉ định tham gia Ban chấp hành, Ban Thường vụ, giữ chức Bí thư Tỉnh uỷ Phú Thọ nhiệm kỳ 2025-2030.
Chia sẻ
Bước vào cao điểm Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, ngành hàng không không chỉ đối mặt áp lực tăng trưởng mạnh về lưu lượng hành khách mà còn đặt ra yêu cầu mới về chất lượng dịch vụ, trải nghiệm và năng lực điều hành.
Chia sẻ
Thương vụ Lương Duy Cương gia nhập Thép xanh Nam Định “đổ bể”? Romero chỉ trích thẳng mặt ban lãnh đạo Tottenham; Báo Indonesia chỉ ra tử huyệt giúp U23 Việt Nam hạ U23 Kyrgyzstan; Mario Balotelli tái xuất sau 6 tháng thất nghiệp; Lionel Messi nói không với AI.
Chia sẻ
UBND tỉnh Lào Cai vừa ban hành Quyết định số 2752/QĐ-UBND phê duyệt danh sách các xã, thôn thuộc vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi theo phân định khu vực I, II, III giai đoạn 2026–2030. Đây là căn cứ quan trọng để tỉnh triển khai các chính sách dân tộc, huy động và ưu tiên nguồn lực cho phát triển kinh tế – xã hội tại những vùng còn nhiều khó khăn, đảm bảo mục tiêu giảm nghèo bền vững và thu hẹp khoảng cách phát triển.
Chia sẻ
Kinh tế Thái Lan đang có dấu hiệu chững lại khi tăng trưởng GDP năm 2025 được dự báo chỉ đạt 2%. Đà giảm của sản xuất và xuất khẩu cho thấy những khó khăn kéo dài của nền kinh tế này.
Chia sẻ
Sau quá trình cứu hộ, chăm sóc và phục hồi tập tính tự nhiên, Trung tâm Du lịch và Bảo tồn sinh vật Hoàng Liên - Vườn quốc gia Hoàng Liên, tỉnh Lào Cai vừa tổ chức tái thả 31 cá thể động vật hoang dã thuộc 10 loài về môi trường tự nhiên, góp phần bảo tồn đa dạng sinh học và khôi phục quần thể loài bản địa.
Chia sẻ
An Đô Vương Trịnh Cương là chắt của Chiêu tổ Khang vương Trịnh Căn, vì thế việc ông nối nghiệp họ Trịnh là “sự lựa chọn” của số phận. Trong 20 năm chúa Trịnh Cương nắm giữ quyền lực, với tài năng quản trị, ông đã giữ cho đất nước thái bình, phát triển, người dân Đàng Ngoài tránh khỏi khói lửa binh đao.
Chia sẻ
Ngay tháng đầu năm 2026 và cũng là thời điểm cận Tết Nguyên đán, nhiều hãng xe ở thị trường Việt đua nhau tung những ưu đãi khủng nhằm kích cầu tiêu dùng.
Chia sẻ
Iran là quốc gia Tây Á giàu tài nguyên và tiềm năng, nhưng do nước này bị nhiều lệnh trừng phạt, quản trị kinh tế yếu và phụ thuộc vào dầu mỏ, nên người dân vẫn đang chịu áp lực lớn trong đời sống.
Chia sẻ
U23 Việt Nam đã có khởi đầu tuyệt vời với chiến thắng 2-0 trước U23 Jordan tại bảng A VCK U23 châu Á 2026 và đang rất tự tin hướng tới cuộc đọ sức gặp U23 Kyrgyzstan.
Chia sẻ
Nếu như vài năm trước, chỉ cần mở gian hàng, livestream đều đặn là có thể ra đơn thì bước sang năm 2026, thị trường thương mại điện tử được dự báo sẽ chứng kiến làn sóng đào thải mạnh mẽ, đặc biệt với những mô hình buôn bán online manh mún, thiếu nền tảng dài hạn.
Chia sẻ
Tổng đốc Vi Văn Định (1878–1975) không chỉ là một vị quan nổi tiếng liêm chính, nhân ái mà còn được hậu thế nhắc nhớ một gia đình “đáng nể”: con cháu, con rể đều là những trí thức hàng đầu.
Chia sẻ
Phạm Thùy Trang Đài, còn gọi là “Na Đắc Kỷ” kéo người đến quán karaoke Victory đánh người rồi bỏ trốn, Công an TP.HCM đã ra quyết định truy nã đối tượng.
Chia sẻ
Thương lái săn hàng mít khắp miền Tây khiến giá mít tăng cao gần Tết. Trớ trêu, nhiều nông dân trồng mít lại không còn trái để bán, lỡ cơ hội thu lời ăn Tết đủ đầy.
Chia sẻ
Lực lượng Nga đã sử dụng tên lửa Oreshnik trong một cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu trọng yếu ở Ukraine để đáp trả vụ tấn công vào dinh thự của Vladimir Putin, Bộ Quốc phòng Nga cho biết ngày 9/1.
Chia sẻ
Sau khi tiếp nhận con rùa núi viền – động vật sách Đỏ Việt Nam, UBND xã Triệu Bình, tỉnh Quảng Trị đã phát thông báo tìm chủ sở hữu cho con rùa này.
Chia sẻ
Chính quyền Hà Nội yêu cầu tạm dừng đào đường, hè phố tại nhiều khu vực trọng điểm từ giữa tháng 1, tăng cường kỷ cương đô thị và an toàn giao thông trước Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.
Chia sẻ
Lực lượng Công an TP.Cần Thơ vừa phối hợp với Công an xã, lực lượng quản lý thị trường khám xét khẩn cấp 3 địa điểm sản xuất, buôn bán nước hoa giả trên địa bàn thành phố.
Chia sẻ
Sở Y tế TP.HCM yêu cầu Bệnh viện Từ Dũ khẩn trương báo cáo và xử lý dứt điểm các hoạt động quảng cáo thương mại không phù hợp trong khuôn viên trước ngày 11/1.
Chia sẻ
Giữa đợt rét đậm khi nhiệt độ Hà Nội xuống chỉ còn khoảng 7 độ C, ông Trần Ngọc Đàm (86 tuổi, phường Long Biên) cho biết việc bơi lội mỗi ngày giúp cơ thể khoẻ hơn bất kể thời tiết nắng nóng hay lạnh thấu xương.
Chia sẻ
Giá vàng hôm nay trưa 9/1, vàng SJC và nhẫn đảo chiều tăng mạnh trở lại so với hôm qua. Đông đảo người dân lại xếp hàng xuyên trưa trước cửa hàng vàng để mua.
Chia sẻ
Ngoài Lucas Ribamar (quốc tịch Brazil), mới đây SHB Đà Nẵng còn tiến hành thử việc thêm đối với Joel López Pissano (quốc tịch Argentina). Nhiều khả năng, cả hai sẽ được đội bóng sông Hàn đăng ký cho giai đoạn tiếp theo của mùa giải 2025/2026.
Chia sẻ
Trong đợt tuần tra phối hợp đêm 8/1, lực lượng chức năng phường Thới Hòa và Đội CSGT Bình Triệu đã phát hiện nhiều trường hợp vi phạm nồng độ cồn ở mức cao và dương tính với chất ma túy.
Chia sẻ
Một nữ sinh lái xe máy không đội mũ bảo hiểm chạy trên đường và bị người dân quay clip, đăng tải lên mạng xã hội, 2 cha con đều bị Đội CSGT Rạch Chiếc xử lý.
Chia sẻ
Lê Thị Trang, nữ sinh quê Thanh Hóa, thu hút sự chú ý tại Miss World Vietnam 2025. Cô không chỉ có sắc đẹp mà còn tài năng Karate xuất sắc.
Chia sẻ
TTND.GS.TS Nguyễn Duy Ánh được biết đến là “bàn tay vàng” trong làng sản phụ khoa Việt Nam, ông được xem là người đặt nền móng cho Y học bào thai. Hiện ông đang là Giám đốc Bệnh viện Phụ sản Trung ương.
Chia sẻ
Từ năm 2025, người Việt sẽ không còn đón ngày 30. Hiện tượng này kéo dài trong nhiều năm, khiến Giao thừa rơi vào đêm 29 Tết. Vậy nguyên nhân vì sao xảy ra sự thay đổi này và khi nào ngày 30 Tết mới xuất hiện trở lại?
Chia sẻ
Nghệ sĩ Ưu tú Kim Xuyến hài hước ví con gái ở Đức là "mỏ vàng" vì cứ hễ mẹ thiếu tiền là các con gửi về ngay, không cần đắn đo suy nghĩ.
Chia sẻ
Ý tưởng đưa quân đội phương Tây vào Ukraine và leo thang xung đột vũ trang với Nga là gây bất lợi cho châu Âu và Mỹ, những nước thiếu nguồn lực cần thiết, Trung tá quân đội Mỹ về hưu Daniel Davis nhận định.
Chia sẻ
Thời tiết TP.HCM sáng 9/1 bất ngờ xuống dưới 18 độ C, xô đổ nhiều mốc lạnh hiếm thấy trong nhiều năm qua. Sự kiện này khiến người dân không khỏi ngạc nhiên và đặt lại câu hỏi: Trong lịch sử khí tượng, TP.HCM đã bao nhiêu lần chạm ngưỡng lạnh dưới 20 độ C?
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Hà Nội hôm nay 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
