Bình luận
0
Nhà văn mang hàm Giáo sư
Giáo sư, nhà văn Đặng Thai Mai sinh năm sinh năm 1902 tại làng Lương Điền (nay là Thanh Xuân), huyện Thanh Chương, tỉnh Nghệ An. Ông từng là Viện trưởng đầu tiên của Viện Văn học Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Giáo dục. Ông đồng thời là hội viên sáng lập của Hội Nhà văn Việt Nam (1957).
Theo nhà văn Đặng Vương Hưng, Giáo sư, nhà văn Đặng Thai Mai sinh ra trong một gia đình có truyền thống hiếu học và yêu nước. Cha ông là cụ Đặng Nguyên Cẩn từng đỗ Phó bảng, tham gia phong trào Duy Tân cùng nhà yêu nước Phan Bội Châu, Phan Chu Trinh, Ngô Đức Kế, Huỳnh Thúc Kháng… bị thực dân Pháp bắt đày đi Côn Đảo.
Năm 6 tuổi, nhà văn Đặng Thai Mai phải về sống tại quê nội, được bà nội nuôi dưỡng và giáo dục lòng yêu nước, học chữ Hán, chữ Quốc ngữ theo chương trình Đông Kinh nghĩa thục. Lớn lên, nhà văn Đặng Thai Mai đã hăng hái hoạt động xã hội từ rất sớm.
Ông từng tham gia phong trào mặt trận bình dân, biên tập các báo tiếng Pháp của Đảng Cộng sản Đông Dương và là một rong những người sáng lập Hội Truyền bá Quốc ngữ. Năm 1939, nhà văn Đặng Thai Mai còn được Đảng Cộng sản Đông Dương giới thiệu ứng cử vào Viện Dân biểu Trung kỳ.
Tuy nhiên, nhiều thế hệ học trò lại nhớ đến Đặng Thai Mai trong tư cách một Gáo sư văn học, một nhà nghiên cứu xuất sắc của Việt Nam trong thế kỷ hai mươi.
Nhà văn Đặng Vương Hưng cho biết, Giáo sư, nhà văn Đặng Thai Mai đến với văn học rất muộn. Tuy được học chữ Hán, chữ Quốc ngữ, ngoại ngữ từ bé, lại ham đọc và nhớ rất nhiều thứ sách Đông Tây kim cổ... nhưng khởi đầu Đặng Thai Mai không có ý định viết văn. Ông chỉ thực sự cầm bút vì sự đòi hỏi bức xúc của xã hội và yêu cầu của công việc tuyên truyền cho cách mạng.
Trong cuộc đời cầm bút, Đặng Thai Mai đã cho xuất bản tới 14 cuốn sách. Hầu hết đều thuộc dạng tác phẩm nghiên cứu và “phổ biến tri thức”: Văn học khái luận, Triết học phổ thông, Tạp văn trong văn học Trung Quốc ngày nay, Giảng văn Chinh phụ ngâm, Chủ nghĩa nhân văn dưới thời kỳ văn hóa Phục hưng, Lịch sử triết học phương Tây, Lịch sử văn học Trung Quốc, Văn thơ Phan Bội Châu và Văn thơ cách mạng Việt Nam đầu thế kỷ Hai mươi... Đặc biệt là tác phẩm Trên đường học tập và nghiên cứu từng được coi như loại sách “gối đầu giường” cho các văn nghệ sĩ sáng tác.
Bố vợ của 3 vị Tướng lừng danh
Về đời tư, Đặng Thai Mai lập gia đình năm 1926, vợ ông, bà Hồ Thị Toan là con gái cụ Hồ Phi Thống (một nhân sĩ yêu nước, tác giả của cuốn sách “Nhân đạo quyền hành” rất nổi tiếng trước năm 1945). Ông bà sinh hạ được 6 người con, trong đó có 5 gái và 1 trai, tất cả đều có học hàm cao.
Cụ thể, con cả là Phó Giáo sư Sử học Đặng Bích Hà (sinh năm 1928); Phó Giáo sư Văn học Pháp Đặng Thị Hạnh (sinh năm 1930); Nhà giáo Nhân dân, Giáo sư Văn học Việt Nam Đặng Thanh Lê (sinh năm 1932); Nhà giáo Ưu tú, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Văn học phương Tây Đặng Anh Đào (sinh năm 1934); Nhà giáo Ưu tú, Phó Giáo sư, Kiến trúc sư Đặng Thái Hoàng (sinh năm 1939) và Phó Giáo sư, Tiến sĩ Sinh vật học Đặng Xuyến Như (sinh năm 1945).
Đặc biệt, trong bốn “chàng rể hiền” của Giáo sư, Nhà văn Đặng Thai Mai thì có đến ba người mang quân hàm tướng: Đại tướng Võ Nguyên Giáp (lấy Phó Giáo sư Sử học Đặng Bích Hà), Trung tướng Phạm Hồng Cư (lấy Phó Giáo sư Đặng Thị Hạnh) và Trung tướng Phạm Hồng Sơn (lấy Phó Giáo sư Đặng Anh Đào).
Có một điều rất đặc biệt đó là trước khi Đại tướng Võ Nguyên Giáp lấy Phó Giáo sư Sử học Đặng Bích Hà thì giữa Giáo sư Đặng Thai Mai với Đại tướng có một tình bạn rất đẹp. Dù Giáo sư Đặng Thai Mai hơn Đại tướng Võ Nguyên Giáp 9 tuổi nhưng luôn đối đãi với nhau bằng một tình bạn bè thân ái.
Năm 1935, Đặng Thai Mai, Võ Nguyên Giáp, Phan Thanh, Hoàng Minh Giám... cùng là sáng lập viên của Trường Tư thục Thăng Long nổi tiếng. Vào những năm 1936 – 1939, họ cùng tham gia phong trào Mặt trận Dân chủ Đông Dương, hăng hái biên tập, viết báo tuyên truyền cho Đảng Cộng sản Đông Dương. Sau Cách mạng tháng 8/1945, họ cùng được bầu làm Đại biểu Quốc hội khóa I. Trong Chính phủ, Giáo sư Đặng Thai Mai được bổ nhiệm là Bộ trưởng Bộ Giáo dục, còn Đại tướng Võ Nguyên Giáp là Bộ trưởng Bộ Nội vụ...
Ngoài ra, trong cuốn “Đặng Thai Mai hồi ký” còn hé lộ mối quan hệ thâm tình của Giáo sư Đặng Thai Mai với nhà cách mạng Tôn Quang Phiệt, nhà thơ Nguyễn Đình Thi và nhạc sĩ Văn Cao.
Theo đó, Giáo sư Đặng Thai Mai gắn bó thâm tình gần như cả cuộc đời với nhà cách mạng Tôn Quang Phiệt. Thuở thiếu thời, hai ông cùng học với nhau từ tiểu học lên bậc thành chung tại trường Quốc học Vinh, rồi sau đó cùng ra học ở Cao đẳng sư phạm Đông Dương (Hà Nội). Cả hai sớm tham gia các phong trào yêu nước, trong đó có “Đảng Tân Việt” - một tổ chức tiền thân của Đảng Cộng sản Việt Nam.
Theo Phó Giáo sư Đặng Thái Hoàng – con trai của Giáo sư Đặng Thai Mai, sở dĩ tình bạn giữa nhà cách mạng Tôn Quâng Phiệt với bố ông gắn bó keo sơn là vì cả hai cùng đam mê nghiên cứu văn hóa, văn học. Giữa những năm 50 của thế kỷ trước, khi Giáo sư Đặng Thai Mai trở thành một trong những chuyên gia hàng đầu về văn học Trung Quốc và phương Tây thì Tôn Quang Phiệt cũng đã xuất bản các tác phẩm Lịch sử cách mạng Việt Nam thời thuộc Pháp (1862-1945), Trên đường tranh đấu của nhân dân Việt Nam, đồng dịch giả Phan Bội Châu niên biểu và ông còn làm một số bài thơ như Mau mau đứng dậy, Vịnh cảnh xà lim, Thanh khí tương cầu... thể hiện lòng yêu nước, nỗi căm thù quân xâm lược, đồng thời kêu gọi thế hệ trẻ đứng lên tranh đấu vì dân tộc và giống nòi.
Giáo sư Đặng Thai Mai hơn nhà thơ Nguyễn Đình Thi 22 tuổi nhưng lúc sinh thời họ đều là những người bạn tâm giao. Theo Phó Giáo sư Đặng Thái Hoàng, nhà thơ Nguyễn Đình Thi vẫn liên hệ mật thiết với gia đình. Năm 2002, nhân hội thảo kỷ niệm 100 năm ngày sinh Đặng Thai Mai, nhà thơ Nguyễn Đình Thi đã đọc bài tham luận Tưởng nhớ nhà trí thức cách mạng - nhà nhân văn lớn Đặng Thai Mai. Rồi khi xuất bản tuyển tập (gồm 6 tập), Nguyễn Đình Thi dù sức khỏe thời điểm đó đã suy giảm nhưng vẫn tự mang sách đến tặng phòng lưu niệm Giáo sư Đặng Thai Mai trên phố Nguyễn Huy Tự.
Nhạc sĩ Văn Cao rất hiếm khi vẽ chân dung cho ai, ông cũng thừa nhận “bản thân không gần gũi thường xuyên anh Mai” song qua công việc và cách đối đãi với đồng nghiệp “lòng ái mộ một nhà văn uy tín, sống trong sạch đức độ mà tôi có ý định vẽ anh”. Vậy là, trong một bữa rượu cùng các bạn văn ở nhà Sơn Tùng trước sự khích lệ về việc vẽ Đặng Thai Mai, trung tuần tháng 11/1977, nhạc sĩ Văn Cao đến nhà riêng gặp Giáo sư Đặng Thai Mai. Và Giáo sư Đặng Thai Mai đã ngồi làm mẫu hơn tiếng đồng hồ để Văn Cao phác họa chân dung nhà văn hóa lớn.
Khoảng một tháng sau, nhạc sĩ Văn Cao hoàn thành bức chân dung sơn mài “Người cầm can” đúng dịp sinh nhật lần thứ 75 của Giáo sư. Ngày đón bức tranh từ nhạc sĩ Văn Cao, vợ chồng Giáo sư Đặng Thai Mai chuẩn bị mấy thứ quà đến thưa chuyện và đưa tranh về. Ngắm nhìn bức chân dung của mình, Giáo sư Đặng Thai Mai xúc động ôm Văn Cao vừa nói đủ nghe: “Anh đã thể hiện cái mà tôi vắng mặt”. Còn tác giả của Quốc ca Việt Nam bất hủ thì từ tốn: “Tôi muốn giữ cái tầm văn hóa mà anh có cho hôm nay và cho người mai sau”.
Ngày 15/4, Công an xã Sóc Sơn (TP.Hà Nội) cho biết đã tiếp nhận trình báo của gia đình về việc cháu Nguyễn Tuấn Tú (SN 2008, trú tại khối 7, xã Sóc Sơn) rời khỏi nhà từ ngày 13/4 đến nay chưa trở về.
Chia sẻ
Tập 2 của "Vương miện hoàn hảo - Perfect Crown" tiếp tục nối mạch câu chuyện giữa Sung Hee Joo (IU) và Đại quân Lee Ahn (Byeon Woo Seok) sau cuộc gặp gỡ đầy căng thẳng ở cuối tập đầu tiên.
Chia sẻ
Chiều 15/4, đồng chí Lê Hải Hòa, Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng đã có buổi làm việc với Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn về tiềm năng du lịch và một số nội dung về đầu tư các dự án du lịch trọng điểm của tỉnh.
Chia sẻ
Hậu vệ Vũ Văn Thanh vừa cầu hôn cô bạn gái hot girl Trần Bích Hạnh sau 1 năm công khai hẹn hò.
Chia sẻ
Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Mạnh Cường yêu cầu chấn chỉnh toàn diện công tác xử lý, phối hợp và cung cấp thông tin sau vụ nghi ngờ ngộ độc thực phẩm tại Trường Tiểu học Bình Quới Tây.
Chia sẻ
Hùng Lô là vùng đất trù phú nằm bên dòng sông Lô trong địa hạt kinh đô Văn Lang, xưa có tên gọi là Khả Lãm Trang, sau đổi thành làng An Lão. Qua nhiều thời kỳ, làng cổ này có tên: Trang Khả Lãm, Làng Xốm, Làng An Lãm, Làng An Lão, rồi sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945 đổi tên thành xã Hùng Lô, tỉnh Phú Thọ (địa phận thành phố Việt Trì trước đây).
Chia sẻ
Ở khu phố Tân Phước, phường Bình Minh, tỉnh Tây Ninh (địa phận TP Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh trước đây), cây kèo nèo (hay còn gọi là cây cù nèo-một loại cây mọc hoang, kiểu như bèo dại) đang mang lại thu nhập tốt cho nông dân. Thứ cây dại dễ trồng, ít sâu bệnh, ại ngờ lại có đầu ra tốt, cứ cắt là bán hết...
Chia sẻ
Chủ trương sáp nhập thôn, tổ dân phố 2026 đang được xã Khâu Vai, tỉnh Tuyên Quang (địa phận huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang trước đây) chuẩn bị thực hiện, dự kiến số thôn bản giảm còn một nửa so với hiện nay. Sau sáp nhập, sắp xếp, cán bộ, người dân nơi vùng đất có "chợ tình" Khâu Vai nổi tiếng này đã bày tỏ ý kiến, nguyện vọng một cách thẳng thắn, trong đó có việc được giữ lại tên thôn Khâu Vai...
Chia sẻ
Sự ra đi của Thủ tướng Viktor Orbán sau hơn một thập kỷ nắm quyền không chỉ là biến động nội bộ tại Hungary, mà còn phản ánh những chuyển dịch sâu sắc trong cục diện chính trị phương Tây. Khi một trong những đồng minh thân cận nhất của Tổng thống Donald Trump tại châu Âu "gục ngã", giới quan sát đặt câu hỏi: liệu đây có phải là dấu hiệu cho thấy, các liên minh chính trị thân Trump bắt đầu lung lay trước áp lực từ chiến tranh và các vấn đề kinh tế?
Chia sẻ
Tại khu vực châu Á, thị trường lúa gạo đang có dấu hiệu phục hồi khi hoạt động xuất khẩu khởi sắc hơn so với đầu tháng 4. Tuy nhiên, giá gạo châu Á vẫn dao động và chưa hình thành xu hướng ổn định, phản ánh sự giằng co giữa nguồn cung và nhu cầu. Trong nước, Cục Dự trữ quốc gia chỉ đạo các chi cục thực hiện việc nhập kho 300.000 tấn gạo...
Chia sẻ
Đình Đồng Quan tại xã Vĩnh Thuận (Hải Phòng) có lịch sử lâu đời, tôn thờ vị danh thần thời Mạc là Phạm Viết Kính.
Chia sẻ
Nắng nóng kéo dài khiến nhu cầu giải nhiệt tăng cao, nhiều người dân bất chấp nguy hiểm, rủ nhau đổ ra sông Hồng để tắm giải nhiệt. Dòng sông vốn ẩn chứa không ít nguy hiểm bỗng trở thành “bể bơi tự phát”, thu hút đông đảo người lớn, trẻ nhỏ tìm đến để giải nhiệt.
Chia sẻ
Chỉ nhỏ bằng đầu mút đũa và xuất hiện vào những ngày cuối mùa lũ, cá rầm từng là món ăn dân dã của người miền Trung. Thế nhưng vài năm trở lại đây, loài cá bé xíu này lại trở thành đặc sản được nhiều người tìm mua, có nơi bán tới 300.000–400.000 đồng/kg.
Chia sẻ
Tại hội nghị thượng đỉnh AZEC, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho rằng giải pháp căn cơ cho cuộc khủng hoảng năng lượng hiện nay không chỉ là đa dạng hóa nguồn cung năng lượng mà cần tăng cường tin cậy chiến lược, thúc đẩy hợp tác, đối thoại, giải quyết tranh chấp thông qua các biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế.
Chia sẻ
FIFA World Cup 2026 không chỉ là giải đấu bóng đá mà còn là chiến dịch truyền thông đa nền tảng của VTV, ứng dụng công nghệ để nâng cao trải nghiệm khán giả.
Chia sẻ
Sau khi thực hiện hệ thống chính quyền địa phương 2 cấp, Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Lai Châu không chỉ duy trì ổn định các hoạt động, mà còn “gặt hái” được nhiều kết quả tích cực, giữ vững thế trận biên phòng toàn dân.
Chia sẻ
Trưa nay 15/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã chứng kiến Lễ ký các văn kiện hợp tác tiêu biểu giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước.
Chia sẻ
Bước sang năm 2026, chương trình nâng số suất học bổng lên 15 suất, với tổng giá trị gần 3,4 tỷ đồng, đồng thời tiếp tục mở rộng cơ hội tiếp cận cho học sinh Việt Nam thông qua cơ chế ứng tuyển sáng tạo và linh hoạt.
Chia sẻ
Tuyến đê bao kênh Lò Gạch ở xã Vĩnh Hưng, Tây Ninh hoàn thành tháng 3/2026 đang chờ nghiệm thu, bị sạt lở nghiêm trọng ảnh hưởng đến sinh hoạt, đi lại của người dân
Chia sẻ
Trung Quốc sẵn sàng cùng Việt Nam thúc đẩy nâng tầm hợp tác thương mại cân bằng hơn, sẽ nhập khẩu nhiều hơn các nông sản chất lượng cao của Việt Nam, ủng hộ Việt Nam tham gia chuỗi hoạt động “Chia sẻ thị trường lớn - Xuất khẩu Trung Quốc” và cùng hợp tác xây dựng khu hợp tác kinh tế qua biên giới.
Chia sẻ
Mục tiêu lợi nhuận tăng trưởng gần 40% cùng kế hoạch đưa vốn điều lệ vượt mốc 30.000 tỷ đồng là những điểm nhấn đầy tham vọng của Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) trong năm 2026. Tuy nhiên, trong bối cảnh thị trường tài chính vẫn còn nhiều biến số, lộ trình hiện thực hóa các con số này đang đặt ra không ít bài toán khó cho ban điều hành ngân hàng.
Chia sẻ
Cục Hàng không Việt Nam đánh giá, thị trường xăng dầu, nhiên liệu hàng không toàn cầu ghi nhận xu hướng tăng trở lại.
Chia sẻ
Chi cục Hải quan khu vực XVI cùng Phòng Cảnh sát kinh tế - Công an tỉnh Cao Bằng và Hải quan cửa khẩu Quốc tế Trà Lĩnh vừa phát hiện, bắt giữ vụ vận chuyển trái phép 59,2kg vảy nghi là vảy tê tê tại Cao Bằng, có dấu hiệu vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm.
Chia sẻ
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bày tỏ, mong muốn thế hệ trẻ hai nước xây dựng cho mình lý tưởng sống và bản lĩnh chính trị vững vàng; không ngừng nâng cao nhận thức về ý nghĩa quan trọng và tầm cao chiến lược của quan hệ Việt - Trung; tăng cường học hỏi, phát huy tinh thần đổi mới sáng tạo, làm chủ khoa học - công nghệ.
Chia sẻ
TP.HCM yêu cầu rà soát, điều chỉnh quy hoạch tại hàng loạt khu vực để triển khai chương trình cải tạo chung cư cũ xuống cấp. Động thái này không chỉ giải bài toán an toàn nhà ở mà còn tạo "cú hích" quan trọng cho thị trường bất động sản, đặc biệt tại các quận nội đô.
Chia sẻ
Chiều 15/4, lãnh đạo Công an phường Quy Nhơn Tây (tỉnh Gia Lai) xác nhận, đơn vị vừa nhận tin báo nhiều nhân viên bảo vệ rừng của Công ty TNHH Lâm nghiệp Quy Nhơn bị ong đốt thương vong.
Chia sẻ
Nhóm cổ phiếu công nghệ quay đầu điều chỉnh trong phiên 15/4 khi chỉ số ngành giảm 0,96% xuống 185,01 điểm và dòng tiền bán áp đảo với gần 920 tỷ đồng.
Chia sẻ
Bị phạt 14 năm tù với cáo buộc nhận hối lộ hơn 47 tỷ đồng, cựu Viện trưởng Y học cổ truyền TP.HCM làm đơn kháng cáo toàn bộ án sơ thẩm và trước đó, vị này cũng đã khẳng định không đồng tình cáo trạng truy tố mình.
Chia sẻ
Lực lượng Ukraine đã rút về các tuyến phòng thủ được chuẩn bị sẵn gần Myropilske, phía đông thành phố Sumy, sau khi chịu sức ép liên tục từ phía Nga. Trong khi đó, Nga tuyên bố giành quyền kiểm soát 3 làng chiến lược ở Sumy, theo thông tin từ Quân đoàn 14 của Ukraine được tờ Euromaidanpress đăng tải lại.
Chia sẻ
Chiến thắng trước SHB Đà Nẵng không chỉ mang về 3 điểm quý giá mà còn giúp SLNA tạo khoảng cách an toàn trong cuộc đua trụ hạng. Quan trọng hơn, niềm tin và tinh thần của đội bóng xứ Nghệ đang được củng cố rõ rệt sau chặng đường nhiều thử thách.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
