Nước sạch nông thôn ở một xã của Quảng Ninh, cách gì để “cởi trói” tâm lý sợ tốn thêm chi phí của người dân?

Người dân mong ngóng nước sạch

Cách trung tâm TP. Hạ Long khoảng hơn 20km về phía Tây Bắc, tuy “mang danh” thuộc thành phố du lịch nổi tiếng, Sơn Dương vẫn là một xã vùng cao còn gặp nhiều khó khăn.

Đặc điểm địa hình xã Sơn Dương nhiều đồi núi, hang động tuy nhiên ngành du lịch chưa phát triển. Đồng thời, cơ sở hạ tầng, kết nối giao thông vẫn còn nhiều khó khăn.

Hai bên con đường trục chính kéo dài khoảng khoảng 10km vắt qua trung tâm xã, công trình nước sạch đang dần thành hình. Các tuyến ống HDPE đang chờ được đấu nối trải dài khắp đường làng ngõ xóm.

Hiện một số hộ dân tại xã Sơn Dương đã có nước sạch để sử dụng, tuy nhiên, tâm lý người dân vẫn e dè. Đồng thời, tập quán từ lâu đời, các hộ vẫn sử dụng nguồn nước chủ yếu lấy từ khe suối không qua xử lý đưa về bể chứa.

Ông Nguyễn Văn Văn (thôn Mỏ Đông, xã Sơn Dương) chia sẻ, gia đình đã được đấu nối nước sạch từ vài năm nay. Tuy nhiên, do thói quen, ông Văn vẫn sử dụng nước “khe” cho sinh hoạt, nguyên nhân chính là do thói quen và nỗi lo mất thêm chi phí hàng tháng.

“Nếu lấy nước khe, chúng tôi chỉ phải bỏ ra vài triệu để mua đường ống dẫn nước về, sau đó không mất thêm chi phí gì. Loại nước này, người dân đã quen sử dụng và cảm thấy chất lượng trong, mát.

Hơn nữa, do điều kiện ở nông thôn thường xuyên tổ chức cỗ bàn, sinh hoạt cần sử dụng nhiều nước. Nếu dùng nước máy thì mỗi tháng gia đình tôi phải trả thêm đến hàng trăm nghìn”, ông Văn bày tỏ.

Cũng là một trong số ít hộ gia đình được lắp nước sạch, bà Hoàng Thị Hồng (thôn Mỏ Đông, xã Sơn Dương) cho biết, việc sử dụng nguồn nước đảm bảo giúp gia đình yên tâm hơn.

Trước đây, cũng như bao gia đình khác tại địa phương, bà Hồng phải bỏ chi phí để lắp đường nước vào rừng. Tuy nhiên, việc sử dụng nguồn nước này hoàn toàn phụ thuộc vào điều kiện thời tiết.

Bà Hồng kể, do nhà cách nguồn nước xa, chi phí lắp đường ống cao, lại không ổn định. Do đường ống đi nổi trên mặt đất, thỉnh thoảng có đoạn bị gãy vỡ phải đi khắc phục.

“Những nhà ở xa nước đầu nguồn như nhà tôi phải mất tới hàng chục triệu tiền ống nước. Những ngày mưa nếu quên hoặc không ở nhà khóa van lại, đất cát bẩn cuốn vào trong bể chứa phải đi thau rửa rất cực khổ lại mất thời gian”, bà Hồng chia sẻ.

Từ khi có nước sạch để sử dụng, gia đình bà Hồng đã đầu tư 2 chiếc bồn chứa có dung tích 3 khối nước. Đồng thời, gia đình bà Hồng cũng sử dụng, sinh hoạt hoàn toàn bằng loại nước này để đảm bảo yên tâm.

“Điều kiện ở vùng nông thôn, miền núi khó khăn nên mỗi tuần chỉ có vài ngày là có nước máy, tôi phải bơm để dự trữ trong bể. Tuy nhiên, gia đình ít người nên vẫn đủ dùng, mỗi tháng tiền nước khoảng 30.000 – 40.000 đồng.

Do đã bỏ hoàn toàn hệ thống ống nước lấy từ khe suối nên những ngày không có nước sạch chúng tôi phải đi xin hàng xóm để sử dụng. Do đó, tôi rất mong mỏi được cấp nước sạch đều phục vụ cho nhu cầu của gia đình”, bà Hồng tâm tư.

Từng bước thay đổi thói quen sử dụng nước

Trao đổi với Dân Việt, bà Phạm Thị Nhàn, Chủ tịch UBND xã Sơn Dương cho biết, hiện tại, đa phần người dân tại địa phương vẫn đang sử dụng nguồn nước lấy từ các khe suối tự nhiên.

Theo đó, nguồn nước này đã được ngành chức năng kiểm định và đánh giá là đảm bảo vệ sinh. Tuy nhiên, lãnh đạo xã Sơn Dương cũng thừa nhận, nguồn nước tự nhiên không qua xử lý sẽ không thể đảm bảo các tiêu chí như kim loại nặng, chất rắn hòa tan trong nước.

Về thói quen sử dụng nước của người dân, bà Nhàn cho rằng, đây là tập quán từ lâu đời cần thời gian để tuyên truyền vận động bà con. Đồng thời, chính quyền xã đang nghiên cứu phương án để hỗ trợ cho các gia đình được sử dụng nước sạch.

“Đặc thù người dân nông thôn sử dụng nước khe suối tự nhiên đã lâu nên cần có thời gian để tuyên truyền về sự an toàn của nước sạch. Đồng thời chúng tôi cũng đang nghiên cứu phương án đề xuất hỗ trợ cho bà con. Ví dụ, nếu có mức giá ưu đãi trong thời gian đầu có thể kích cầu để người dân sử dụng nhiều thành thói quen”, bà Nhàn cho biết.

Theo Quyết định số 3795/QĐ-UBND của TP. Hạ Long, nguồn cấp nước cho xã Sơn Dương là từ nhà máy Đồng Ho đi qua các tuyến ống HDPE kéo dài hàng chục km kéo dài qua trục chính đường tỉnh 326. Hệ thống nước sạch mới được kỳ vọng sẽ giúp thay đổi diện mạo các vùng cao, nông thôn tại TP. Hạ Long.

Dự án Xây dựng hệ thống cấp nước sạch cho 4 xã (Sơn Dương, Đồng Lâm, Vũ Oai, Hòa Bình) là một trong 8 dự án chào mừng Đại hội Đảng bộ thành phố nhiệm kỳ 2025-2030.

×