"Tăng giàu" thông tin, nâng cao tinh thần tự lực của đồng bào, một giải pháp giảm nghèo bền vững

Tăng giàu về thông tin

Giảm nghèo về thông tin là một trong 2 tiểu dự án góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo đa chiều, bao trùm, bền vững, hạn chế tái nghèo và phát sinh nghèo được phê duyệt theo Quyết định số 90/QĐ-TTg ngày 18/01/2022 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021-2025. Trong đó có 02 tiểu dự án thuộc Dự án: Truyền thông và giảm nghèo về thông tin. Đó là giảm nghèo về thông tin và truyền thông theo mục tiêu giảm nghèo đa chiều.

Tiểu dự án giảm nghèo về thông tin nhằm hỗ trợ hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo; người dân sinh sống trên địa bàn các huyện nghèo, các xã đặc biệt khó khăn vùng bãi ngang, ven biển và hải đảo sử dụng dịch vụ viễn thông, tiếp cận thông tin, giảm nghèo về thông tin.

Nâng cao năng lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống thông tin cơ sở; đảm bảo 100% xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, xã đảo, huyện đảo có hệ thống đài truyền thanh hoạt động, phục vụ tốt cho công tác thông tin, tuyên truyền và quản lý, điều hành tại địa phương.

Tiểu dự án truyền thông về giảm nghèo đa chiều xác định các mục tiêu sau: tăng cường truyền thông, nâng cao nhận thức, trách nhiệm của toàn xã hội về công tác giảm nghèo đa chiều, bao trùm, bền vững nhằm khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường vươn lên thoát nghèo của người dân và cộng đồng dân cư; nâng cao khả năng tiếp cận và thụ hưởng các chính sách trợ giúp pháp lý, huy động nguồn lực để thực hiện mục tiêu giảm nghèo nhanh và bền vững; tuyên truyền các gương điển hình tiên tiến, các sáng kiến hay, cách làm tốt, mô hình tốt về giảm nghèo để thúc đẩy, nhân rộng và lan tỏa trong toàn xã hội.

Thiếu hụt thông tin là một trong những chiều thiếu hụt các dịch vụ xã hội cơ bản trong bộ tiêu chí nghèo đa chiều. Để “tăng giàu” về thông tin, việc phổ cập dịch vụ Internet, phổ cập mạng di động... có vai trò đặc biệt quan trọng, góp phần thực hiện thành công mục tiêu giảm nghèo bền vững trong giai đoạn hiện nay.

Nỗ lực của các địa phương để "tăng giàu" về thông tin

Theo báo cáo của tỉnh Lai Châu, hiện, toàn tỉnh có gần 320.000 số thuê bao điện thoại thông minh. Việc nâng cao tỷ lệ người dân sử dụng điện thoại thông minh góp phần thực hiện công tác chuyển đổi số, xây dựng chính quyền số, kinh tế số và xã hội số.

Tỷ lệ phủ sóng di động ở các thôn, bản, tổ dân phố chiếm 97,27%; tỷ lệ phủ internet không dây chiếm 82,93%; tỷ lệ phủ internet có dây đạt 80,20%. Tỷ lệ hộ gia đình sử dụng mạng internet băng thông rộng, cáp quang là 41,5%, tương đương với khoảng 43.391 số hộ gia đình có kết nối/104.563 tổng số hộ gia đình.

Tại Bắc Kạn, nhằm mở rộng diện tích phủ sóng loa truyền thanh tại các thôn và đáp ứng nhu cầu thông tin tuyên truyền, trong năm 2023, Sở Thông tin và Truyền thông đã bổ sung lắp đặt thêm các cụm thu loa truyền thanh ứng dụng công nghệ thông tin - viễn thông tại những thôn chưa có loa hoặc thay thế cụm loa FM có dây cũ bị hỏng tại các xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn trên địa bàn tỉnh. Đồng thời hỗ trợ duy trì, vận hành cung cấp dịch vụ tại các điểm cung cấp thông tin công cộng tại 20 xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Trên địa bàn tỉnh hiện có 73 điểm cung cấp dịch vụ bưu chính công cộng để người dân các xã khó khăn, vùng sâu, vùng xa được hưởng các dịch vụ như chuyển phát thư, báo chí, bưu phẩm.

Thời gian tới, tỉnh Bắc Kạn tập trung thực hiện một số nội dung trọng tâm để giảm nghèo về thông tin cho người dân trên địa bàn, trong đó đẩy mạnh việc hỗ trợ người dân, nhất là người nghèo sử dụng các dịch vụ viễn thông, internet, ứng dụng công nghệ thông tin, giúp họ chủ động hơn trong tiếp cận chính sách, thông tin, tìm kiếm nguồn hỗ trợ cũng như học hỏi kinh nghiệm, giải pháp để cải thiện đời sống, nâng cao thu nhập và thoát nghèo bền vững.

Tại tỉnh Hà Giang, để thực hiện dự án truyền thông và giảm nghèo về thông tin, tỉnh đã phân bổ 43.338 triệu đồng cho các ban ngành, huyện, thành phố đầu tư mua sắm đài truyền thanh internet tại 62 xã trên địa bàn tỉnh, trong đó 42 xã đầu tư mới, 20 xã nâng cấp; đầu tư 5 điểm cung cấp dịch vụ thông tin công cộng tại các xã. Đầu tư 2 cụm thông tin điện tử công cộng phục vụ thông tin, tuyên truyền đối ngoại tại Cửa khẩu quốc tế. Tổ chức 2 lớp nâng cao năng lực cho 400 cán bộ thông tin và truyền thông ở cơ sở.

Đối với tiểu dự án truyền thông về giảm nghèo đa chiều, Hà Giang giành kinh phí 12.682 triệu đồng xây dựng và thực hiện các sản phẩm truyền thông về giảm nghèo (phóng sự, tọa đàm, đối thoại, tờ rơi...) định hướng cho người dân tiếp cận, thụ hưởng Chương trình, dịch vụ xã hội cơ bản về dạy nghề, việc làm, đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, y tế, giáo dục, nhà ở, nước sạch và vệ sinh, thông tin.

Tăng giàu thông tin, một trong những mục tiêu cốt lõi của chương trình giảm nghèo

Việt Nam là một trong 30 quốc gia đầu tiên trên thế giới và là quốc gia đầu tiên của châu Á áp dụng chuẩn nghèo đa chiều, bảo đảm mức sống tối thiểu và thiếu hụt tiếp cận dịch vụ xã hội cơ bản 6 chiều về: Việc làm; y tế; giáo dục; nhà ở; nước sinh hoạt và vệ sinh; thông tin.

Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng nhấn mạnh “tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp giảm nghèo đa chiều, bao trùm, bền vững”, đồng thời đặt mục tiêu “tỉ lệ nghèo đa chiều duy trì mức giảm 1-1,5% hằng nằm”.

Chương trình giảm nghèo 2021-2025 đã thay đổi căn bản về mục tiêu, yêu cầu, đòi hỏi cao hơn so với những giai đoạn trước. Đặc thù công tác giảm nghèo trước đây đã khó, giai đoạn này còn khó hơn, yêu cầu và đòi hỏi cao hơn so với giai đoạn trước. Ngoài chiều về thu nhập còn phải giảm 6 chiều thiếu hụt dịch vụ xã hội cơ bản khác. Chuyển hoàn toàn cơ chế hỗ trợ từ "cho không" sang hỗ trợ có điều kiện. Trong khi đó, địa bàn, đối tượng thực hiện Chương trình lại tập trung vào vùng lõi nghèo, địa bàn khó khăn nhất của cả nước. Vì vậy, mục tiêu của giảm nghèo không đơn thuần là giảm nghèo về thu nhập, mà cao hơn, hoàn thiện hơn và bao trùm hơn.

Để đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin lĩnh vực giảm nghèo, ngành chức năng xác định sẽ tập trung xây dựng cơ sở dữ liệu hộ nghèo, hộ cận nghèo kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư; hướng dẫn, hỗ trợ các địa phương ứng dụng công nghệ thông tin trong tổ chức rà soát xác định hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ có mức sống trung bình, tổng hợp kết quả rà soát và phân loại hộ nghèo, hộ cận nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2022-2025 năm 2025

Năm 2025 cũng là năm sẽ có chính sách khuyến khích doanh nghiệp và hợp tác xã liên kết trong sản xuất, kinh doanh, tiêu thụ sản phẩm, phát triển đa dạng các mô hình sản xuất có sự tham gia của các hộ nghèo, cận nghèo; hỗ trợ phát triển các mô hình sản xuất kinh doanh phù hợp với người nghèo, nhất là ở vùng nông thôn, miền núi.

“Đặc biệt, chuyển đổi số, phổ cập dịch vụ Internet, phổ cập mạng di động là những chỉ tiêu rất thiết thực với người dân, nhất là bà con nghèo ở vùng sâu, vùng xa. Vì vậy, cần mạnh dạn đặt mục tiêu phấn đấu 80 - 100% dân số đạt những chỉ tiêu này. Và người dân sống ở địa bàn nghèo đều có cơ hội sử dụng dịch vụ viễn thông, Internet để có thông tin kiến thức, học tập kỹ năng, tham khảo các mô hình thoát nghèo, làm giàu, tìm kiếm thị trường cho sản phẩm mình làm ra.

“Tăng giàu” thông tin từ việc phổ cập dịch vụ Internet, phổ cập mạng di động... là một giải pháp thực hiện đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, nâng cao năng lực của người nghèo. Đây là một trong những điểm mới cốt lõi của Chương trình MTQG giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2025. Kết quả giảm nghèo về thông tin sẽ góp phần thực hiện tốt phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm” trong thực hiện Chương trình giảm nghèo, từ đó nâng cao tinh thần tự lực, tự cường của đồng bào các dân tộc và coi đây là mũi đột phá trong phát triển kinh tế ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

×