Tiền lương theo vị trí việc làm cho công chức có được áp dụng ngay từ 1/7 này?

Sẽ áp dụng bảng lương theo vị trí việc làm cho công chức từ 1/7/2025?

Sau 30/6 sẽ kết thúc hoạt động của chính quyền cấp huyện, các xã mới bắt đầu hoạt động thử. Việc tuyển dụng và sử dụng công chức sẽ dựa trên vị trí việc làm. Điều này đặt ra câu hỏi liệu tiền lương công chức, viên chức có được tính dựa trên vị trí việc làm từ 1/7/2025 không?

Về nguyên tắc, khi tuyển dụng và sử dụng công chức theo vị trí việc làm thì Bộ Nội vụ cũng sẽ áp dụng mức tiền lương mới dựa trên vị trí việc làm cho cán bộ, công chức, viên chức, người lao động trong khu vực công.

Điều đáng nói, tiền lương theo vị trí việc làm sẽ tạo ra những thay đổi căn bản trong chính sách tiền lương cho công chức, viên chức và người lao động. Mức lương theo vị trí việc làm có thể công bằng và cao hơn mức lương người lao động hiện hưởng.

Căn cứ Nghị quyết 27-NQ/TW năm 2018 quy định cải cách tiền lương sẽ xây dựng, ban hành hệ thống bảng lương mới theo vị trí việc làm, chức danh và chức vụ lãnh đạo thay thế hệ thống bảng lương hiện hành; chuyển xếp lương cũ sang lương mới, bảo đảm không thấp hơn tiền lương hiện hưởng.

Theo đó, Bộ Nội vụ đã thống nhất xây dựng, ban hành 5 bảng lương cụ thể như sau:

Đầu tiên là xây dựng 1 bảng lương chức vụ áp dụng đối với cán bộ, công chức, viên chức giữ chức vụ lãnh đạo (bầu cử và bổ nhiệm) trong hệ thống chính trị từ Trung ương đến cấp xã theo nguyên tắc:

Mức lương chức vụ phải thể hiện thứ bậc trong hệ thống chính trị; giữ chức vụ lãnh đạo nào thì hưởng lương theo chức vụ đó, nếu một người giữ nhiều chức vụ thì hưởng một mức lương chức vụ cao nhất; giữ chức vụ lãnh đạo tương đương nhau thì hưởng mức lương chức vụ như nhau; mức lương chức vụ của người lãnh đạo cấp trên phải cao hơn mức lương chức vụ của người lãnh đạo cấp dưới;

Quy định một mức lương chức vụ cho mỗi loại chức vụ tương đương; không phân loại bộ, ngành, ban, uỷ ban và tương đương ở Trung ương khi xây dựng bảng lương chức vụ ở Trung ương; không phân biệt mức lương chức vụ khác nhau đối với cùng chức danh lãnh đạo theo phân loại đơn vị hành chính ở địa phương mà thực hiện bằng chế độ phụ cấp. Việc phân loại chức vụ lãnh đạo tương đương trong hệ thống chính trị để thiết kế bảng lương chức vụ do Bộ Chính trị quyết định sau khi đã báo cáo Ban Chấp hành Trung ương.

Hai là xây dựng 1 bảng lương chuyên môn, nghiệp vụ theo ngạch công chức và chức danh nghề nghiệp viên chức áp dụng chung đối với công chức, viên chức không giữ chức danh lãnh đạo; mỗi ngạch công chức, chức danh nghề nghiệp viên chức có nhiều bậc lương theo nguyên tắc:

Cùng mức độ phức tạp công việc thì mức lương như nhau; điều kiện lao động cao hơn bình thường và ưu đãi nghề thì thực hiện bằng chế độ phụ cấp theo nghề; sắp xếp lại nhóm ngạch và số bậc trong các ngạch công chức, chức danh nghề nghiệp viên chức, khuyến khích công chức, viên chức nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ.

Việc bổ nhiệm vào ngạch công chức hoặc chức danh nghề nghiệp viên chức phải gắn với vị trí việc làm và cơ cấu ngạch công chức, chức danh nghề nghiệp viên chức do cơ quan, tổ chức, đơn vị quản lý công chức, viên chức thực hiện.

Riêng lực lượng vũ trang thì được xây dựng 3 bảng lương gồm: 1 bảng lương sĩ quan quân đội, sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ công an (theo chức vụ, chức danh và cấp bậc quân hàm hoặc cấp hàm); 1 bảng lương quân nhân chuyên nghiệp, chuyên môn kỹ thuật công an và 1 bảng lương công nhân quốc phòng, công nhân công an (trong đó giữ tương quan tiền lương của lực lượng vũ trang so với công chức hành chính như hiện nay).

Áp dụng cách tính tiền lương khu vực công bình quân

Luật Cán bộ, công chức mới được Quốc hội thông qua cũng đề cập tới việc trả lương cho cán bộ, công chức. Theo đó, nhóm này được hưởng tiền lương, tiền thưởng theo vị trí việc làm đảm nhận, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của đất nước.

Khi công chức thay đổi vị trí việc làm thì được hưởng tiền lương và các chế độ liên quan theo vị trí việc làm mới.

Đây là điểm mới của dự luật khi Bộ Nội vụ đề xuất bỏ toàn bộ quy định về ngạch công chức trong luật hiện hành, thay vào đó Chính phủ sẽ quản lý theo vị trí việc làm.

Dự luật dành một chương riêng quy định về vị trí việc làm, trong đó có vị trí việc làm của công chức gồm vị trí việc làm lãnh đạo, quản lý, chuyên môn, nghiệp vụ, làm hỗ trợ, phục vụ.

Đối với vị trí việc làm hỗ trợ, phục vụ thì cơ quan quản lý công chức có thể ký kết hợp đồng lao động để thực hiện.

Cơ quan quản lý công chức có thể ký kết hợp đồng lao động đối với những người có tài năng, chuyên gia, nhà khoa học để thực hiện một số công việc chuyên môn, nghiệp vụ, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ của cơ quan, tổ chức, đơn vị...

Luật quy định rõ về căn cứ xác định vị trí việc làm của công chức. Đề xuất Chính phủ quy định chi tiết về vị trí việc làm.

Hiện nay, nhiều quốc gia xây dựng cơ cấu tiền lương cho công chức gồm tiền lương, thưởng, phụ cấp đi lại, cư trú, khu vực… không có phụ cấp chức vụ do trả lương theo vị trí việc làm.

Tiền lương được xây dựng tính theo mức trung bình của xã hội và khu vực tư nhân nhằm đảm bảo đời sống cho công chức, giúp công chức yên tâm công tác, hạn chế việc làm thêm cũng như tiêu cực.

Bởi vậy Việt Nam cần trả lương theo vị trí việc làm. Cơ sở để trả lương phải được tính bình quân theo khu vực tư nhân trả cho người lao động. Có như vậy mới giúp cán bộ, công chức yên tâm công tác và góp phần hạn chế tình trạng tiêu cực, phòng chống tham nhũng và "chảy máu chất xám".

Thêm nữa, khi áp dụng bảng lương mới theo vị trí việc làm thì căn cứ tính tiền lương đóng BHXH cùng các khoản trợ cấp cũng sẽ thay đổi. Vì thế, Chính phủ cũng sẽ ban hành các nghị định mới về các nội dung này.

Mặc dù xác định rõ cơ cấu và cách áp dụng tiền lương mới, nhưng nhiều khả năng phải sang năm 2026 mới áp dụng được tiền lương theo vị trí việc làm. Vì đến nay, Ban Kinh tế trung ương vẫn chưa thể chủ trì sơ kết việc thực hiện Nghị quyết 27, chưa phối hợp được với Ban cán sự đảng Bộ Nội vụ và các ban, bộ, ngành có liên quan nghiên cứu đánh giá sự phù hợp, tính khả thi và đề xuất việc thực hiện 5 bảng lương mới của khu vực công cho phù hợp để trình Trung ương xem xét sau năm 2026 khi Bộ Chính trị ban hành và triển khai thực hiện hệ thống Danh mục vị trí việc làm trong hệ thống chính trị.

Như vậy, để áp dụng bảng lương mới, nhiều khả năng công chức, viên chức, người lao động sẽ phải chờ đợi tới năm 2026.

×