Bình luận
0
Nhưng có lẽ không ở đâu tôi thấy một người được nhân dân suy tôn, chính quyền thờ phụng như Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ trên vùng đất Kim Sơn (Ninh Bình). Sau gần 200 năm tạo lập, Kim Sơn đúng là "núi tiền" đang tỏa sáng.
Từ niềm thương dân đói khổ…
Ông Trần Quốc Việt (71 tuổi) - thủ từ đã 15 năm tại đền thờ Doanh điền sứ ở xóm 16, xã Quang Thiện, huyện Kim Sơn, từ tốn mở cánh cổng ngôi đền thờ cụ Nguyễn Công Trứ để cho tôi vào chiêm bái. Ông Việt lên hương, thắp đèn để cho khách lễ, rồi thành kính bắt đầu câu chuyện về một con người bằng xương bằng thịt là quan Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ…
Ngược dòng lịch sử, bắt đầu từ năm 1827 khi Nguyễn Công Trứ tham gia dẹp loạn cuộc khởi nghĩa của Phan Bá Vành ở Thái Bình, ông đã nhận ra những kẻ "làm loạn" không phải ai xa lạ mà chính là những người dân đói khổ, lưu vong, không có ruộng đất. Muốn khắc phục triệt để nạn xiêu tán và nổi dậy thì phải giải quyết được nhu cầu ruộng đất và cơm áo cho dân nghèo. Với nhãn quan của một vị quan tài giỏi, Nguyễn Công Trứ nhận thấy những miền bãi bồi ven biển chính là sự hào phóng của thiên nhiên ban tặng.
Ông đã trình sớ lên triều đình nêu rõ nguyên nhân sâu xa cuộc khởi nghĩa nông dân và đề nghị triều đình tổ chức cho nông dân nghèo tiến hành khai khẩn đất hoang quy mô lớn ở vùng bãi biển Tiền Châu. Đến tháng 3/1828, phụng sự triều đình, Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ đi thuyền đến bãi Tiền Châu trực tiếp chỉ huy cuộc đại khẩn hoang với những kế sách độc đáo và táo bạo để yên dân. Tháng 9/1828 công cuộc khẩn hoang hoàn thành. Theo tấu sớ của Nguyễn Công Trứ, triều đình phê chuẩn thành lập huyện Tiền Hải.
Một dòng sông ở Kim Sơn. Ảnh: T.L
Tương truyền, Vua Minh Mệnh hỏi Nguyễn Công Trứ đặt tên cho một huyện mới là gì, thì Nguyễn Công Trứ tâu trình: "Nếu bệ hạ đã ban tên ở một huyện ven biển Nam Định là Tiền Hải, thì huyện mới ở vùng Ninh Bình tên là Kim Sơn. Một bên là Biển Tiền thì một bên là Núi Vàng"…
Trên đường trở về kinh thành, Nguyễn Công Trứ đi qua vùng đất thuộc phủ Trường Yên (trấn Ninh Bình), thấy hoang sơ, lau lách rậm rạp, sình lầy. Nguyễn Công Trứ nghỉ chân, rồi sai tùy tùng đi xem xét trong vùng và ông lại quyết định bẩm báo triều đình để khai khẩn vùng đất này. Sau gần 5 tháng khẩn hoang rất vất vả, gian nan đến tháng 11 năm 1828, Nguyễn Công Trứ đã cho lập 53 lý, ấp, trại, giáp với 1.260 dân đinh, khẩn hoang được 14.620 mẫu ruộng. Tháng 3 năm Kỷ Sửu (1829), năm Minh Mệnh thứ 10, huyện Kim Sơn được thành lập...
"Núi tiền" tỏa sáng
Vốn là cán bộ văn hóa xã, ông Trần Quốc Việt rất chịu khó tìm hiểu, nghiên cứu tư liệu lịch sử liên quan đến cụ Nguyễn Công Trứ. Ông Việt cho biết: Đây là vùng hạ lưu châu thổ sông Hồng, phù sa lấn biển, tốc độ bồi tụ của Kim Sơn rất mạnh so với các vùng khác lân cận.
Trong quá trình khẩn hoang, Nguyễn Công Trứ cho đào thêm sông Ân nối sông Cái với sông Càn, chiều dài 13,5km, rộng 15m và sâu 3m để lấy nước ngọt. Đây là con sông chảy qua tất cả các lý, ấp trại trong huyện khi mới thành lập. Nó như trục xương sống để từ đây, các con sông nhỏ tỏa đi các thôn xóm. Mặt khác, các con kênh nối các làng nhỏ theo hình xương cá được tiến hành xây dựng nhằm dẫn nước tưới, tiêu úng, thau chua rửa mặn để phát triển nông nghiệp cũng như làm đường.
Đền thờ Nguyễn Công Trứ.
Ông Việt cũng chia sẻ, nhiều người về thăm Kim Sơn cứ thắc mắc rằng cách đây 200 năm không có máy móc để làm thước ngắm mà sao Doanh điền sứ Nguyễn Công Trứ lại có thể khai triển đào sông và hệ thống kênh thẳng tắp đến như vậy? Thực ra thì cụ Trứ đã chỉ đạo dùng đèn chai để làm thước ngắm, cứ ban đêm cụ cho người thắp đèn chai, sau đó mang dây ra đo theo vị trí của đèn chai, nên tạo ra hàng chục km sông ngòi thẳng tắp đến như vậy. Chính hệ thống thủy lợi, kiêm đường giao thông thuỷ như vậy khiến cho Kim Sơn chưa bao giờ bị cảnh lụt lội.
Dấu ấn của cụ Nguyễn Công Trứ còn được ghi vào các địa danh ở Kim Sơn do chính người đặt tên với 60 lý, trại, ấp, trong 7 tổng. Ông Việt cho biết: Ví dụ như đất Lạc Thiện là vùng đất vui lành, ở đây người dân sống vui vẻ hiền hòa, hiếm khi xô xát cãi cọ nhau. Hay Làng Luật thì người dân thường phát về học hành đỗ đạt, làm quan, làm cán bộ...
Nghề làm chiếu cói ở Kim Sơn. Ảnh: G.T - Mạnh Thắng
Những gì Nguyễn Công Trứ làm cho dân Kim Sơn không chỉ phát triển về kinh tế mà còn thúc đẩy việc người dân học tập, ông khuyến khích mở các lớp học. Chính vì vậy mà ngày nay, mỗi khi vào dịp thi cử, con em dân Kim Sơn thường đến đền thờ của ông thắp hương xin được đỗ đạt theo nguyện vọng, hay ai bây giờ học hành tới thạc sĩ, tiến sĩ đều về đền của cụ thắp hương lễ tạ.
Kim Sơn bây giờ mỗi ngày thêm đổi thay, giàu đẹp. Mới đây thôi, cuối tháng 11/2023, Kim Sơn đã về đích huyện nông thôn mới. Ông Trần Xuân Trường – Chủ tịch UBND huyện Kim Sơn cho hay, hiện giá trị mỗi ha canh tác của huyện đã đạt bình quân 196 triệu đồng/năm; thu nhập bình quân đầu người đạt gần 60 triệu đồng/năm, tỷ lệ hộ nghèo còn dưới 1,5%.
Ngày 15/4, Công an xã Sóc Sơn (TP.Hà Nội) cho biết đã tiếp nhận trình báo của gia đình về việc cháu Nguyễn Tuấn Tú (SN 2008, trú tại khối 7, xã Sóc Sơn) rời khỏi nhà từ ngày 13/4 đến nay chưa trở về.
Chia sẻ
Tập 2 của "Vương miện hoàn hảo - Perfect Crown" tiếp tục nối mạch câu chuyện giữa Sung Hee Joo (IU) và Đại quân Lee Ahn (Byeon Woo Seok) sau cuộc gặp gỡ đầy căng thẳng ở cuối tập đầu tiên.
Chia sẻ
Chiều 15/4, đồng chí Lê Hải Hòa, Ủy viên Dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh Cao Bằng đã có buổi làm việc với Tổng Công ty Tân Cảng Sài Gòn về tiềm năng du lịch và một số nội dung về đầu tư các dự án du lịch trọng điểm của tỉnh.
Chia sẻ
Hậu vệ Vũ Văn Thanh vừa cầu hôn cô bạn gái hot girl Trần Bích Hạnh sau 1 năm công khai hẹn hò.
Chia sẻ
Phó Chủ tịch UBND TP.HCM Nguyễn Mạnh Cường yêu cầu chấn chỉnh toàn diện công tác xử lý, phối hợp và cung cấp thông tin sau vụ nghi ngờ ngộ độc thực phẩm tại Trường Tiểu học Bình Quới Tây.
Chia sẻ
Hùng Lô là vùng đất trù phú nằm bên dòng sông Lô trong địa hạt kinh đô Văn Lang, xưa có tên gọi là Khả Lãm Trang, sau đổi thành làng An Lão. Qua nhiều thời kỳ, làng cổ này có tên: Trang Khả Lãm, Làng Xốm, Làng An Lãm, Làng An Lão, rồi sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945 đổi tên thành xã Hùng Lô, tỉnh Phú Thọ (địa phận thành phố Việt Trì trước đây).
Chia sẻ
Ở khu phố Tân Phước, phường Bình Minh, tỉnh Tây Ninh (địa phận TP Tây Ninh, tỉnh Tây Ninh trước đây), cây kèo nèo (hay còn gọi là cây cù nèo-một loại cây mọc hoang, kiểu như bèo dại) đang mang lại thu nhập tốt cho nông dân. Thứ cây dại dễ trồng, ít sâu bệnh, ại ngờ lại có đầu ra tốt, cứ cắt là bán hết...
Chia sẻ
Chủ trương sáp nhập thôn, tổ dân phố 2026 đang được xã Khâu Vai, tỉnh Tuyên Quang (địa phận huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang trước đây) chuẩn bị thực hiện, dự kiến số thôn bản giảm còn một nửa so với hiện nay. Sau sáp nhập, sắp xếp, cán bộ, người dân nơi vùng đất có "chợ tình" Khâu Vai nổi tiếng này đã bày tỏ ý kiến, nguyện vọng một cách thẳng thắn, trong đó có việc được giữ lại tên thôn Khâu Vai...
Chia sẻ
Sự ra đi của Thủ tướng Viktor Orbán sau hơn một thập kỷ nắm quyền không chỉ là biến động nội bộ tại Hungary, mà còn phản ánh những chuyển dịch sâu sắc trong cục diện chính trị phương Tây. Khi một trong những đồng minh thân cận nhất của Tổng thống Donald Trump tại châu Âu "gục ngã", giới quan sát đặt câu hỏi: liệu đây có phải là dấu hiệu cho thấy, các liên minh chính trị thân Trump bắt đầu lung lay trước áp lực từ chiến tranh và các vấn đề kinh tế?
Chia sẻ
Tại khu vực châu Á, thị trường lúa gạo đang có dấu hiệu phục hồi khi hoạt động xuất khẩu khởi sắc hơn so với đầu tháng 4. Tuy nhiên, giá gạo châu Á vẫn dao động và chưa hình thành xu hướng ổn định, phản ánh sự giằng co giữa nguồn cung và nhu cầu. Trong nước, Cục Dự trữ quốc gia chỉ đạo các chi cục thực hiện việc nhập kho 300.000 tấn gạo...
Chia sẻ
Đình Đồng Quan tại xã Vĩnh Thuận (Hải Phòng) có lịch sử lâu đời, tôn thờ vị danh thần thời Mạc là Phạm Viết Kính.
Chia sẻ
Nắng nóng kéo dài khiến nhu cầu giải nhiệt tăng cao, nhiều người dân bất chấp nguy hiểm, rủ nhau đổ ra sông Hồng để tắm giải nhiệt. Dòng sông vốn ẩn chứa không ít nguy hiểm bỗng trở thành “bể bơi tự phát”, thu hút đông đảo người lớn, trẻ nhỏ tìm đến để giải nhiệt.
Chia sẻ
Chỉ nhỏ bằng đầu mút đũa và xuất hiện vào những ngày cuối mùa lũ, cá rầm từng là món ăn dân dã của người miền Trung. Thế nhưng vài năm trở lại đây, loài cá bé xíu này lại trở thành đặc sản được nhiều người tìm mua, có nơi bán tới 300.000–400.000 đồng/kg.
Chia sẻ
Tại hội nghị thượng đỉnh AZEC, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho rằng giải pháp căn cơ cho cuộc khủng hoảng năng lượng hiện nay không chỉ là đa dạng hóa nguồn cung năng lượng mà cần tăng cường tin cậy chiến lược, thúc đẩy hợp tác, đối thoại, giải quyết tranh chấp thông qua các biện pháp hòa bình trên cơ sở luật pháp quốc tế.
Chia sẻ
FIFA World Cup 2026 không chỉ là giải đấu bóng đá mà còn là chiến dịch truyền thông đa nền tảng của VTV, ứng dụng công nghệ để nâng cao trải nghiệm khán giả.
Chia sẻ
Sau khi thực hiện hệ thống chính quyền địa phương 2 cấp, Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Lai Châu không chỉ duy trì ổn định các hoạt động, mà còn “gặt hái” được nhiều kết quả tích cực, giữ vững thế trận biên phòng toàn dân.
Chia sẻ
Trưa nay 15/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã chứng kiến Lễ ký các văn kiện hợp tác tiêu biểu giữa các bộ, ngành, địa phương hai nước.
Chia sẻ
Bước sang năm 2026, chương trình nâng số suất học bổng lên 15 suất, với tổng giá trị gần 3,4 tỷ đồng, đồng thời tiếp tục mở rộng cơ hội tiếp cận cho học sinh Việt Nam thông qua cơ chế ứng tuyển sáng tạo và linh hoạt.
Chia sẻ
Tuyến đê bao kênh Lò Gạch ở xã Vĩnh Hưng, Tây Ninh hoàn thành tháng 3/2026 đang chờ nghiệm thu, bị sạt lở nghiêm trọng ảnh hưởng đến sinh hoạt, đi lại của người dân
Chia sẻ
Trung Quốc sẵn sàng cùng Việt Nam thúc đẩy nâng tầm hợp tác thương mại cân bằng hơn, sẽ nhập khẩu nhiều hơn các nông sản chất lượng cao của Việt Nam, ủng hộ Việt Nam tham gia chuỗi hoạt động “Chia sẻ thị trường lớn - Xuất khẩu Trung Quốc” và cùng hợp tác xây dựng khu hợp tác kinh tế qua biên giới.
Chia sẻ
Mục tiêu lợi nhuận tăng trưởng gần 40% cùng kế hoạch đưa vốn điều lệ vượt mốc 30.000 tỷ đồng là những điểm nhấn đầy tham vọng của Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) trong năm 2026. Tuy nhiên, trong bối cảnh thị trường tài chính vẫn còn nhiều biến số, lộ trình hiện thực hóa các con số này đang đặt ra không ít bài toán khó cho ban điều hành ngân hàng.
Chia sẻ
Cục Hàng không Việt Nam đánh giá, thị trường xăng dầu, nhiên liệu hàng không toàn cầu ghi nhận xu hướng tăng trở lại.
Chia sẻ
Chi cục Hải quan khu vực XVI cùng Phòng Cảnh sát kinh tế - Công an tỉnh Cao Bằng và Hải quan cửa khẩu Quốc tế Trà Lĩnh vừa phát hiện, bắt giữ vụ vận chuyển trái phép 59,2kg vảy nghi là vảy tê tê tại Cao Bằng, có dấu hiệu vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm.
Chia sẻ
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm bày tỏ, mong muốn thế hệ trẻ hai nước xây dựng cho mình lý tưởng sống và bản lĩnh chính trị vững vàng; không ngừng nâng cao nhận thức về ý nghĩa quan trọng và tầm cao chiến lược của quan hệ Việt - Trung; tăng cường học hỏi, phát huy tinh thần đổi mới sáng tạo, làm chủ khoa học - công nghệ.
Chia sẻ
TP.HCM yêu cầu rà soát, điều chỉnh quy hoạch tại hàng loạt khu vực để triển khai chương trình cải tạo chung cư cũ xuống cấp. Động thái này không chỉ giải bài toán an toàn nhà ở mà còn tạo "cú hích" quan trọng cho thị trường bất động sản, đặc biệt tại các quận nội đô.
Chia sẻ
Chiều 15/4, lãnh đạo Công an phường Quy Nhơn Tây (tỉnh Gia Lai) xác nhận, đơn vị vừa nhận tin báo nhiều nhân viên bảo vệ rừng của Công ty TNHH Lâm nghiệp Quy Nhơn bị ong đốt thương vong.
Chia sẻ
Nhóm cổ phiếu công nghệ quay đầu điều chỉnh trong phiên 15/4 khi chỉ số ngành giảm 0,96% xuống 185,01 điểm và dòng tiền bán áp đảo với gần 920 tỷ đồng.
Chia sẻ
Bị phạt 14 năm tù với cáo buộc nhận hối lộ hơn 47 tỷ đồng, cựu Viện trưởng Y học cổ truyền TP.HCM làm đơn kháng cáo toàn bộ án sơ thẩm và trước đó, vị này cũng đã khẳng định không đồng tình cáo trạng truy tố mình.
Chia sẻ
Lực lượng Ukraine đã rút về các tuyến phòng thủ được chuẩn bị sẵn gần Myropilske, phía đông thành phố Sumy, sau khi chịu sức ép liên tục từ phía Nga. Trong khi đó, Nga tuyên bố giành quyền kiểm soát 3 làng chiến lược ở Sumy, theo thông tin từ Quân đoàn 14 của Ukraine được tờ Euromaidanpress đăng tải lại.
Chia sẻ
Chiến thắng trước SHB Đà Nẵng không chỉ mang về 3 điểm quý giá mà còn giúp SLNA tạo khoảng cách an toàn trong cuộc đua trụ hạng. Quan trọng hơn, niềm tin và tinh thần của đội bóng xứ Nghệ đang được củng cố rõ rệt sau chặng đường nhiều thử thách.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Gia Tưởng
