Lắng nghe nông dân nói: Kỳ vọng Bộ Công Thương và Hội Nông dân đưa ra giải pháp phát triển thương hiệu nông sản

Theo dự kiến, đầu tháng 10 tới đây, Diễn đàn Bộ trưởng Bộ Công Thương và Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam - Lắng nghe nông dân nói, sẽ được tổ chức tại Hà Nội.

Diễn đàn nhằm lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của nông dân, hợp tác xã trước thềm diễn ra chuỗi chương trình Tự hào Nông dân Việt Nam năm 2025, hướng tới kỷ niệm 95 năm thành lập Hội Nông dân Việt Nam (ngày 14/10/1930-14/10/2025).

Đây là lần đầu tiên Diễn đàn Bộ trưởng Bộ Công Thương và Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam - Lắng nghe nông dân nói được tổ chức, với chủ đề "Kết nối thị trường – Xây dựng thương hiệu – Thúc đẩy tiêu thụ nông sản, góp phần tăng trưởng hai con số".

Chia sẻ với PV Dân Việt, một trong những vấn đề được đại diện nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp kỳ vọng và mong mỏi là những giải pháp cụ thể nhằm tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy phát triển và nâng tầm thương hiệu Việt, chinh phục những thị trường khó tính.

Thương hiệu nông sản chưa đủ mạnh

Từ năm 2007, khi Việt Nam chính thức gia nhập WTO, xuất khẩu nông sản đã đạt 12,6 tỷ USD và duy trì đà tăng trưởng liên tục. Đến cuối năm 2024, tổng kim ngạch xuất khẩu nông – lâm – thủy sản ước chạm mốc kỷ lục 62,4 tỷ USD, tăng 18,5% so với năm 2023.

Tuy nhiên, phía sau những con số ấn tượng ấy, nông sản Việt Nam vẫn đối mặt với nhiều thách thức: đầu ra chưa thật sự ổn định, giá trị gia tăng còn thấp. Một trong những "điểm nghẽn" là do chất lượng không ổn định và chưa có thương hiệu nông sản.

Bà Trần Thị Thanh Vân - thuộc Hợp tác xã Macca Ea H'leo (Đắk Lắk), phấn khởi cho biết, hoạt động sản xuất và tiêu thụ nông sản của hợp tác xã trong thời gian qua ghi nhận có nhiều tín hiệu tích cực.

Theo bà Vân, đó là kết quả của việc áp dụng các kỹ thuật canh tác tiên tiến và tuân thủ các tiêu chuẩn nghiêm ngặt như VietGAP, GlobalGAP. Nhờ vậy, sản lượng của nhiều loại nông sản chủ lực như cà phê, macca, hồ tiêu và trái cây nhiệt đới đều tăng trưởng ổn định, đảm bảo chất lượng.

Bà cũng nhấn mạnh những thuận lợi về thị trường tiêu thụ. Hệ thống logistics nội địa ngày càng hoàn thiện, cùng với các hiệp định thương mại tự do đã mở rộng cánh cửa xuất khẩu, giúp sản phẩm của hợp tác xã dễ dàng thâm nhập vào các thị trường khó tính với mức thuế ưu đãi.

Không chỉ vậy, nhu cầu tiêu dùng trong nước về thực phẩm "xanh - sạch" cũng đang tăng mạnh, tiếp thêm động lực để bà con nông dân thêm tin tưởng và mạnh dạn đầu tư vào chất lượng sản phẩm.

Bà Vân nhận định, các hiệp định FTA đã mở ra nhiều cơ hội lớn, khi nhiều sản phẩm của Việt Nam như vải thiều, sầu riêng, thanh long... đã được công nhận và xuất khẩu thành công. Tuy nhiên, bà cũng thẳng thắn chỉ ra những thách thức trong việc tiếp cận thị trường quốc tế.

"Thách thức lớn nhất lại nằm ở các yêu cầu khắt khe về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc và các chứng nhận bền vững. Bên cạnh đó, năng lực chế biến và bảo quản sau thu hoạch còn hạn chế, dẫn đến chi phí logistics cao và tỷ lệ hao hụt lớn, làm giảm sức cạnh tranh của nông sản Việt trên thị trường quốc tế", bà Vân cho biết.

Chia sẻ nỗi trăn trở về bài toán thương hiệu của nông sản địa phương, ông Đặng Văn Bảy, Nông dân Việt Nam xuất sắc tỉnh Vĩnh Long thẳng thắn nhìn nhận: khó khăn lớn nhất của nông sản Việt không chỉ nằm ở thị trường mà còn ở thương hiệu.

“Dù chất lượng tốt, thơm ngon và khác biệt, nhưng vì chưa có thương hiệu mạnh nên giá trị vẫn thấp, khó chinh phục được các thị trường khó tính”, ông Bảy nhấn mạnh.

Các chuyên gia cũng chỉ ra rằng, thương hiệu nông sản Việt Nam chưa đủ mạnh, qua đó làm ảnh hưởng tới sức cạnh tranh trên thị trường thế giới. Nguyên nhân do trong kỷ nguyên số, việc định danh thương hiệu không chỉ nằm ở sản phẩm, mà còn gắn liền với minh bạch chuỗi cung ứng, tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế và thực hiện trách nhiệm xã hội.

Đây là con đường dài hơi, đòi hỏi sự kiên trì và cam kết của cả doanh nghiệp lẫn hiệp hội. Tuy nhiên, khi làm tốt, thương hiệu Việt sẽ không chỉ củng cố thị phần nội địa mà còn từng bước vươn tầm quốc tế, khẳng định dấu ấn trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Nông dân, hợp tác xã gửi "trăn trở" tới Bộ trưởng Công Thương và Chủ tịch Hội Nông dân

Gửi gắm tâm tư trước thềm Diễn đàn “Lắng nghe nông dân nói”, bà Vân kiến nghị cần có những chương trình phát triển thương hiệu quốc gia, trong đó có thể xây dựng một thương hiệu chung cho các sản phẩm nông nghiệp chủ lực của Việt Nam.

Theo bà, việc đẩy mạnh bảo hộ chỉ dẫn địa lý, hỗ trợ doanh nghiệp trong hoạt động marketing quốc tế sẽ giúp nông sản Việt định vị rõ ràng hơn trên bản đồ thế giới. Mục tiêu cuối cùng là tạo đầu ra ổn định với các hợp đồng dài hạn, mang lại giá trị bền vững cho người nông dân.

Cũng với tinh thần ấy, bà Vân đề xuất Bộ trưởng Bộ Công Thương tăng cường các hoạt động xúc tiến thương mại, như mở rộng quy mô hội chợ, tổ chức kết nối trực tiếp giữa doanh nghiệp trong nước với các nhà nhập khẩu để tạo thêm cơ hội hợp tác.

Đồng thời, các cơ quan chức năng cần hỗ trợ mạnh mẽ hơn về tư vấn pháp lý và tiêu chuẩn xuất khẩu, giúp doanh nghiệp dễ dàng thâm nhập các thị trường khó tính như EU, Mỹ, Nhật Bản, qua đó nâng cao sức cạnh tranh cho nông sản Việt.

Ở một góc nhìn khác, ông Nguyễn Mạnh Hiếu – Cán bộ Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, phụ trách công tác nông dân xã Chuyên Mỹ (Hà Nội) bày tỏ nhiều băn khoăn về hoạt động tổ chức Hội. Ông cho biết, sau khi thực hiện chủ trương tinh gọn bộ máy, Hội Nông dân Việt Nam trực thuộc Ủy ban Mặt trận Tổ quốc, hoạt động theo mô hình chính quyền 2 cấp. Cùng với đó, Hội Nông dân cấp tỉnh cũng sáp nhập vào Mặt trận Tổ quốc địa phương.

Ông Hiếu đặt câu hỏi gửi tới Chủ tịch Hội Nông dân: Với vị trí và vai trò mới, Trung ương Hội sẽ có những định hướng, giải pháp gì để hỗ trợ tổ chức Hội và nông dân trong việc kết nối thị trường, xây dựng thương hiệu và thúc đẩy tiêu thụ nông sản trong thời gian tới?.

Ông bày tỏ kỳ vọng, từ những ý kiến được lắng nghe tại diễn đàn lần này, Hội Nông dân và Bộ Công Thương sẽ đưa ra các giải pháp cụ thể và cam kết đồng hành cùng người dân, hợp tác xã, góp phần nâng cao giá trị nông sản Việt và đưa sản phẩm vươn tầm quốc tế.

Đồng quan điểm, bà Nguyễn Thị Hồng Minh – Giám đốc HTX Nông nghiệp Tân Thành (Bắc Kạn, nay thuộc tỉnh Thái Nguyên mới) cho biết, trước đây Hội từng giữ vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ vốn, con giống, kỹ thuật sản xuất, đồng thời kết nối tiêu thụ và xây dựng thương hiệu thông qua Quỹ Hỗ trợ nông dân, Trung tâm Hỗ trợ nông dân... Tuy nhiên, khi không còn những cơ chế này, bà Minh mong muốn Chủ tịch Hội sẽ có giải pháp mới để tiếp tục đồng hành cùng nông dân trong sản xuất, tiêu thụ, nâng cao giá trị và đưa nông sản Việt vươn ra thế giới.

×