Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa các dân tộc thiểu số gắn với du lịch ở Lâm Đồng, giúp tăng thu nhập

Sáng ngày 3/10, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phối hợp với UBND tỉnh Lâm Đồng tổ chức Hội nghị Tổng kết 5 năm triển khai thực hiện Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch” thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 – 2025.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, đến nay, tổng nguồn vốn thực hiện Dự án 6 là hơn 3.100 tỷ đồng. Tính đến hết năm 2024, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư Trung ương của các địa phương khoảng 60%, vốn sự nghiệp trung ương đạt khoảng 63%. Các địa phương đã chủ động cân đối nguồn lực từ ngân sách Trung ương, ngân sách địa phương và huy động nguồn lực khác để thực hiện đồng bộ các mục tiêu, nhiệm vụ của chương trình.

Quá trình thực hiện Dự án 6, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi tại các tỉnh Thái Nguyên, Phú Thọ, Yên Bái, Quảng Ninh, Lào Cai, Lai Châu, Nghệ An, Đắk Lắk, Bình Phước, Hà Giang, Cao Bằng, Lạng Sơn, Thanh Hóa.

Theo đánh giá của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, đến nay, Dự án 6 đã đạt mục tiêu “80% thôn có nhà sinh hoạt cộng đồng; 50% thôn có đội văn hóa, văn nghệ (câu lạc bộ) truyền thống hoạt động thường xuyên, có chất lượng”. Trong đó, tính đến cuối giai đoạn I, gần 94% thôn có nhà sinh hoạt cộng đồng, hơn 66% thôn có đội văn hóa, văn nghệ truyền thống hoạt động thường xuyên, có chất lượng.

Từ nguồn kinh phí hỗ trợ của Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi thực hiện Dự án 6, công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh có nhiều chuyển biến tích cực, thiết thực và hiệu quả.

Trong đó, công tác khôi phục, bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa truyền thống của đồng bào được quan tâm thông qua việc hỗ trợ hoạt động đội văn nghệ truyền thống được thành lập tại các thôn và tương đương; đầu tư xây dựng thiết chế văn hóa, thể thao và trang thiết bị phục vụ hoạt động văn hóa, thể thao tại các nhà văn hóa, khu thể thao thôn và tương đương vùng đồng bào dân tộc thiểu số, tổ chức bảo tồn lễ hội truyền thống gắn với phát triển du lịch, tổ chức tập huấn truyền dạy di sản văn hoá truyền thống… góp phần nâng cao đời sống văn hóa cho người dân ở địa phương.

Ông Dương Tuấn Nghĩa – Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lào Cai cho biết, hàng năm trên địa bàn tỉnh Lào Cai tổ chức gần 50 nghi lễ, lễ hội. Tính trong giai đoạn 2021-2025, toàn tỉnh có gần 250 nghi lễ, lễ hội truyền thống các dân tộc được tổ chức vào dịp đầu năm, giữa năm và cuối năm.

Một số lễ hội truyền thống nổi bật tại tỉnh Lào Cai như “Lễ hội Xuống đồng” của người Tày, Nùng, Giáy; Lễ hội nhảy lửa của người Dao Đỏ - Bắc Hà; Lễ hội Gầu tào dân tộc Mông ở xã Pha Long - Mường Khương; Lễ hội Pút Tồng của người Dao đỏ ở xã Phìn Ngan - Bát Xát; Lễ hội Pút tồng của người Dao Đỏ xã Tả Phìn - Sa Pa...

“Công tác hoạt động bảo tồn lễ hội theo chương trình Dự án 6 tại tỉnh Lào Cai trong thời gian qua đã có nhiều chuyển biến, các lễ hội được bảo tồn, phục dựng tổ chức quy củ, trang trọng, tiết kiệm, văn minh, an toàn, phù hợp với thuần phong mỹ tục và điều kiện kinh tế của địa phương, trở thành nét sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng tâm linh tốt đẹp của đồng bào các dân tộc trong tỉnh.

Việc tăng cường hiệu quả của hoạt động bảo tồn lễ hội còn góp phần hạn chế các tệ nạn xã hội như say rượu gây rối, đánh bạc; hạn chế tai nạn giao thông trong dịp Tết. Ngoài các lễ hội dân gian truyền thống còn có thêm các lễ hội văn hóa, du lịch góp phần quảng bá tiềm năng văn hóa, du lịch của tỉnh đối với du khách trong và ngoài nước nhằm thu hút khách du lịch”, ông Dương Tuấn Nghĩa thông tin.

Trong khi đó, ông Nguyễn Văn Lộc – Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lâm Đồng cho rằng, việc thực hiện Dự án 6 có trình tự thủ tục triển khai dự án gồm nhiều bước, văn bản hướng dẫn thực hiện và quy định thủ tục thanh quyết toán phải dẫn chiếu nhiều văn bản khiến cho chậm tiến độ. Hơn nữa, nhiệm vụ hỗ trợ trang thiết bị hoạt động cho thiết chế văn hóa, thể thao tại các thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, mức kinh phí hỗ trợ trang thiết bị tối đa 30 triệu đồng cho một nhà văn hóa hoặc khu thể thao cấp thôn so với thực tế hiện nay.

Tại hội nghị, bà Trịnh Thị Thủy – Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết, Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch” thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 – 2025 là sự cụ thể hóa quan điểm, chủ trương của Đảng, Nhà nước đối với sự quan tâm đầu tư, bảo tồn các giá trị văn hóa của đồng bào các dân tộc thiểu số.

Quá trình thực hiện, Dự án đã đạt được các kết quả hết sức quan trọng, từ mặt nhận thức, tác động của việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa vùng đồng bào dân tộc thiểu số gắn phát phát triển du lịch.

Theo đó, nhiều lễ hội văn hóa truyền thống tiêu biểu của các dân tộc đã được bảo tồn phát huy; nhiều giá trị di sản văn hóa phi vật thể trong cộng đồng các dân tộc thiểu số đã phát huy được tác dụng và khơi dậy được các giá trị văn hóa quý báu của các dân tộc. Nhiều mô hình làng, bản, buôn truyền thống đã được đầu tư, bảo tồn và thực sự đã gắn với sinh kế của cộng đồng các dân tộc nơi triển khai dự án cụ thể. Từ đó, dự án đã giúp thay đổi bộ mặt nông thôn, góp phần nâng cao đời sống văn hóa cho người dân ở địa phương.

×