Thông tư 19: "Không thể để phụ huynh trả tiền thêm để mua thứ đáng lẽ trường học phải bảo đảm"

Thông tư 19 dạy thêm, học thêm

Bộ GDĐT vừa ban hành Thông tư số 19/2026/TT-BGDĐT ngày 31/3/2026 (Thông tư 19) sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT ngày 30/12/2024 của Bộ trưởng Bộ GDĐT quy định về dạy thêm, học thêm.

Theo Bộ GDĐT, Thông tư được xây dựng dựa trên những góp ý đánh giá tác động, phản hồi từ thực tiễn của địa phương, giáo viên, phụ huynh và xã hội nhằm hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, bảo đảm tính khả thi, minh bạch, phù hợp với điều kiện thực tế, đáp ứng yêu cầu quản lý trong giai đoạn mới. Thông tư có hiệu lực từ ngày 15/5/2026 và đang thu hút sự quan tâm của giáo viên và phụ huynh.

Trao đổi với PV Báo Dân Việt, thầy Phan Thế Hoài, giáo viên Văn, Tổ trưởng chuyên môn Trường THPT Bình Hưng Hòa, phường Bình Hưng Hòa, TP.HCM cho biết: "Thông tư số 19/2026/TT-BGDĐT không thay đổi các giới hạn đã được xác lập trong Thông tư số 29/2024/TT-BGDĐT.

Cụ thể, Thông tư vẫn cấm dạy thêm có thu tiền trong nhà trường và vẫn cấm giáo viên dạy thêm ngoài nhà trường có thu tiền đối với học sinh mà mình đang giảng dạy chính khóa. Đồng thời, các quy định về đối tượng được học thêm trong nhà trường và giới hạn thời lượng dạy thêm vẫn được giữ nguyên về nguyên tắc. Những nội dung sửa đổi chủ yếu tập trung vào việc làm rõ phạm vi dạy thêm để tránh hiểu sai đối với các hoạt động giáo dục bổ trợ, đồng thời bổ sung cơ chế điều chỉnh trong một số trường hợp cần thiết và tăng yêu cầu về công khai, minh bạch.

Có thể thấy, cách tiếp cận không thay đổi về mức độ quản lý nhưng được điều chỉnh theo hướng rõ ràng hơn và dễ áp dụng hơn trong thực tế".

Đánh giá về tình hình dạy thêm, học thêm hiện nay sau hơn 1 năm áp dụng Thông tư 29, thầy Hoài cho hay: "Hoạt động này trong nhà trường cơ bản đã đi vào nền nếp. Tuy nhiên, việc quản lý các lớp học thêm tại trung tâm bên ngoài vẫn gặp nhiều khó khăn, do nhu cầu học thêm của học sinh, đặc biệt ở lớp 9 và lớp 12, vẫn rất lớn".

Thạc sĩ Hà Văn Vụ, hiện là giáo viên Trường THPT Lê Thánh Tôn, phường Tân Hưng, TP.HCM, đánh giá: "Kể từ khi Thông tư 29 có hiệu lực thi hành, công tác quản lý hoạt động dạy thêm, học thêm đã ghi nhận những chuyển biến tích cực, nền nếp hơn thông qua yêu cầu bắt buộc đăng ký cấp phép. Đặc biệt, chế định cấm giáo viên dạy thêm đối với học sinh chính khóa đã phát huy hiệu quả trong việc ngăn chặn tình trạng ép buộc học thêm, tạo sự đồng thuận cao từ phía phụ huynh và học sinh.

Mặc dù vậy, quy định hạn chế tổ chức dạy thêm trong nhà trường đối với một số môn học đã vô tình dịch chuyển nhu cầu này sang các cơ sở ngoài nhà trường. Hệ quả là chi phí học tập gia tăng đáng kể, tạo thành gánh nặng tài chính không nhỏ cho các gia đình. Bên cạnh đó, quá trình thực thi các quy định về dạy thêm, học thêm ở một số nơi chưa triệt để; tình trạng giáo viên vi phạm quy định dạy học sinh chính khóa vẫn còn tồn tại do công tác thanh tra, giám sát của các cơ quan chức năng chưa thực sự đồng bộ và quyết liệt".

Theo thầy Vụ, điểm mới của Thông tư 19 so với Thông tư 29 là mở rộng định nghĩa “dạy thêm, học thêm” và phân định rõ phạm vi quản lý và linh hoạt hóa thời lượng. Thông tư 19 loại trừ hoàn toàn các hoạt động giáo dục đặc thù (STEM/STEAM, AI, năng lực số, kỹ năng sống, nghệ thuật...) khỏi phạm vi điều chỉnh của quy định dạy thêm so với khái niệm cứng, chung chung về “dạy thêm, học thêm” của Thông tư 29 trước đó.

Thông tư khắc phục điểm nghẽn, cứng nhắc “không quá 2 tiết/tuần/môn” của Thông tư 29. Với quy định mới này, Hiệu trưởng có quyền đề nghị Giám đốc Sở GDĐT cho phép tăng thời lượng dựa trên nhu cầu thực tế của học sinh. Điều này mang ý nghĩa thiết thực đối với công tác tổ chức ôn thi tốt nghiệp THPT của học sinh lớp 12.

Phân cấp quản lý hành chính theo tình hình mới của đất nước: Bãi bỏ toàn bộ trách nhiệm quản lý trực tiếp của UBND cấp huyện và Phòng GDĐT (xóa bỏ Điều 10, 11); Giao trách nhiệm trực tiếp cho UBND cấp xã trong việc theo dõi, hướng dẫn và xử lý vi phạm các cơ sở dạy thêm trên địa bàn.

Thông tư cũng siết chặt hơn đối với việc dạy thêm ngoài nhà trường: Các cơ sở dạy thêm buộc phải công khai thời lượng, học phí và danh sách giáo viên trước khi tuyển sinh để cộng đồng giám sát; Bổ sung quy định giáo viên tham gia dạy thêm phải khai báo rõ “mối quan hệ với chủ thể đứng tên đăng kí kinh doanh cơ sở dạy thêm” với Hiệu trưởng. Chế định này nhằm trực tiếp bịt lỗ hổng pháp lý về việc giáo viên mượn danh người thân mở trung tâm để ép học sinh tham gia học.

Thông tư cũng tăng cường việc giám sát và trách nhiệm của người liên quan: Bắt buộc thiết lập và công khai số điện thoại đường dây nóng tại 3 cấp Sở, cấp xã và nhà trường để trực tiếp tiếp nhận phản ánh vi phạm; Quy định rõ Hiệu trưởng phải chịu trách nhiệm trước cấp trên nếu để xảy ra tình trạng vi phạm dạy thêm kéo dài, phức tạp.

Thông tư giữ nguyên quan điểm ở yêu cầu: “Không xếp giờ dạy thêm xen kẽ với thời khóa biểu và không dạy thêm trước các nội dung so với việc dạy học theo phân phối chương trình môn học trong kế hoạch giáo dục của nhà trường”.

Như vậy, thông tư 19 không chỉ khắc phục những điểm cứng nhắc của Thông tư 29 mà còn mạnh tay định hình lại quyền lực quản lý và nâng cao tính răn đe, minh bạch thông qua hệ thống đường dây nóng toàn diện và các chế tài xử lý nghiêm hành vi trục lợi. Có thể tăng thời lượng dạy thêm cho các lớp cuối cấp. Đây là những điểm thay đổi tích cực, đáng ghi nhận.

"Kéo học chính khóa trở lại đúng vị trí trung tâm"

Từng giữ cương vị Vụ trưởng Vụ Giáo dục chuyên nghiệp, Bộ GDĐT; tham gia Tổ Tư vấn của Uỷ ban Quốc gia Đổi mới Giáo dục Đào tạo, nhiệm kỳ 2016–2021, TS Hoàng Ngọc Vinh, nhấn mạnh về việc Thông tư 19 và Thông tư 29 tập trung vào quản lý dạy thêm, học thêm (về tổ chức, điều kiện, trách nhiệm…), chứ không hướng dẫn nội dung hay phương pháp giảng dạy.

Theo TS Hoàng Ngọc Vinh, điều quan trọng là phải kéo học chính khóa trở lại đúng vị trí trung tâm. "Học thêm thì phải ra học thêm, tức là phải “thêm” được giá trị gì đó ngoài nhiệm vụ mà chính khóa có trách nhiệm hoàn thành. Nếu học thêm chỉ để học lại phần lẽ ra phải được dạy chắc ngay trong giờ chính khóa, đó là dấu hiệu về chương trình có vấn đề hoặc chất lượng dạy học có vấn đề, hoặc cả hai. Không thể để hình thành một cơ chế mà phụ huynh phải trả tiền thêm để mua thứ đáng lẽ trường học phải bảo đảm.

Cùng với đó, không thể sửa dạy thêm mà bỏ qua chuyện thi cử. Khi giáo dục còn nặng “vị thi cử”, dạy thêm vẫn còn đất sống. Ở đây cần hiểu cho đúng: không phải cứ có thi cử là có dạy thêm, mà là khi dạy học bị kéo lệch sang luyện thi, chạy điểm, học tủ, học mẹo, thì dạy thêm sẽ nở rộ. Muốn giảm dạy thêm méo mó, phải đổi mới mạnh cách đánh giá học sinh, không thể chỉ đo năng lực chủ yếu bằng điểm số và các bài kiểm tra thiên về tái hiện kiến thức.

Đặc biệt, phải đổi mới cả cách tiếp cận thi cử lẫn kỹ thuật ra đề. Chừng nào đề thi còn thưởng cho việc luyện dạng, dạy theo mẹo, học theo khuôn, thì chừng đó “học vì thi” vẫn là điều kiện nuôi dưỡng cả một thị trường học thêm. Đề thi không nên trở thành la bàn dẫn tới lớp học thêm mà phải là công cụ buộc dạy học quay về mục tiêu thật của giáo dục: hiểu, vận dụng, giải quyết vấn đề, hình thành năng lực, chứ không chỉ tích lũy điểm số. Khi đề thi đo được năng lực thật, chính khóa mới có cơ hội lấy lại giá trị thật", TS Vinh cho biết.

×