Bình luận
0
Câu ca dao nhắc đến một vùng đất phương Nam của Tổ quốc, đó là xứ Đồng Nai, Sài Gòn hình thành cách đây hơn 300 năm.
Vùng đất đó đã gắn bó nhiều với tên tuổi, công lao và sự nghiệp của một người con Quảng Bình rất đáng tự hào, đó là Lễ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh, người có công mở cõi phương Nam.
Lăng mộ Nguyễn Hữu Cảnh nằm trên một ngọn đồi cao, thoáng mát của dãy núi An Mã thuộc xã Trường Thuỷ, huyện Lệ Thuỷ, tỉnh Quảng Bình.
Nguyễn Hữu Cảnh là quan có công lớn dưới thời chúa Nguyễn trong việc đánh giặc, mở cõi, định hình lãnh thổ Việt Nam trong một quốc gia thống nhất.
Trong lịch sử Việt Nam, Lễ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh (1650-1700) luôn được ngưỡng mộ, quan tâm đặc biệt của lớp lớp hậu thế. Bởi ông là danh tướng văn võ song toàn, vừa có công dẹp yên biên thuỳ, vừa có công mở mang bờ cõi.
Nguyễn Hữu Cảnh sinh năm 1650 tại thôn Phước Long, Chương Tín, huyện Phong Lộc (nay là xã Vạn Ninh, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình). Ông được phong tước Lễ Thành hầu, Khai Quốc Công Thần, liệt vào hạng Thượng đẳng công thần và thờ ở Thái Miếu.
Lễ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh là một vị tướng quốc, một bậc công thần đời chúa Nguyễn Phúc Chu, là họ hàng 9 đời với Nguyễn Trãi, là con thứ ba của Tiết chế Chiêu Võ hầu Nguyễn Hữu Dật.
Nguyễn Hữu Cảnh từ nhỏ đã nổi tiếng thông minh, học giỏi, văn võ song toàn; từng là sư tổ của môn phái võ lâm có danh hiệu “Bạch hổ sơn quân phái”, lại là con nhà tướng nhiều đời cho nên khi lớn lên, Nguyễn Hữu Cảnh đã từng theo cha tham gia nhiều trận mạc, lập nhiều chiến công, được nhiều người kính trọng, nể phục, được Chúa Nguyễn trọng dụng, phong tước Lễ Thành hầu và giao giữ chức Cai cơ.
Không chỉ có biệt tài về quân sự, Nguyễn Hữu Cảnh còn có tài điều hành, tổ chức và thu phục nhân tâm. Năm Nhâm Thân (1692), Chúa Nguyễn phái Lễ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh làm Thống binh vào phương Nam kinh lược để tổ chức, ổn định lại bộ máy ở vùng đất vừa mới được bình định.
Trong cuốn “Gia Định thành thông chí” Trịnh Hoài Đức có ghi lại: “Lễ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh lấy Nông Nại làm phủ Gia Định, lập xứ Đồng Nai làm huyện Phước Long, dựng dinh Trấn Biên, lập xứ Sài Gòn làm huyện Tân Bình, dựng dinh Phiên Trấn, mỗi dinh đặt chức lưu thủ, cai bộ và ký lục để cai trị”.
Từ vùng đất hoang sơ, thiếu sự sống, bằng tài thao lược, tổ chức của mình, sau 2 năm Nguyễn Hữu Cảnh đã ổn định được phủ Bình Thuận, làm cho người Chăm vốn sinh sống rải rác, nghèo khó ở vùng đất này đi theo quan quân triều đình lập ấp xây dựng làng mạc, xóm thôn ở vùng đất mới.
Ông cũng đã xây dựng được tinh thần hoà hợp giữa hai cộng đồng vốn xa lạ là người Chăm và người Kinh. Với những công lao to lớn của Nguyễn Hữu Cảnh, ông đã được Chúa Nguyễn sắc phong Chưởng cơ và cử làm Trấn phủ dinh Bình Khương (ngày nay thuộc tỉnh Khánh Hoà).
Năm Mậu Dần 1698, Nguyễn Hữu Cảnh được Chúa Nguyễn phong làm Thống suất, cử vào kinh lược xứ Đồng Nai, Sài Gòn, Bến Nghé.
Với bản lĩnh của một người từng xông pha trận mạc, Nguyễn Hữu Cảnh đã động viên, khuyến khích quân sĩ, cư dân quyết tâm vượt qua mọi khó khăn, thiếu thốn, vạch kế hoạch cấp thiết, liên tiếp thực hiện khai hoang mở cõi, dàn xếp biên cương, bảo vệ chủng dân và vùng đất mới, thiết lập các cơ sở hành chính từ thôn đến xã, lập phủ Gia Định và chính thức sáp nhập vào quốc gia Đại Việt, chiêu mộ cư dân và khuyến khích sản xuất nông nghiệp.
Tận tâm, tận lực cùng cư dân và quan binh, chỉ trong một thời gian, Nguyễn Hữu Cảnh đã ổn định được tình hình, mọi hoạt động ở vùng đất mới mở đi vào quy củ.
Không chỉ mở mang, khai hoang những vùng đất ở Sài Gòn, Đồng Nai, Nguyễn Hữu Cảnh còn tiến xa thêm đó là khai khẩn mở rộng bờ cõi ra cả vùng Nam Bộ ngày nay. Với tầm nhìn xa trông rộng cùng với chính sách "chiêu hiền đãi sĩ" kịp thời của Nguyễn Hữu Cảnh, rất đông cư dân vùng Quảng Bình, Quảng Trị, Quảng Đức (Huế ngày nay), Quảng Nam, Quảng Ngãi đã tự nguyện theo Lễ Thành hầu Nguyễn Hữu Cảnh vào Nam lập quê mới với một quyết tâm: “Làm trai cho đáng nên tra/Phú Xuân cũng trải, Đồng Nai đã từng”.
Nguyễn Hữu Cảnh thiết lập xã thôn, phường ấp, định lệ thuế tô dung, làm sổ đinh điền. Vùng đất Tây Ninh lúc này thuộc huyện Tân Bình.
Trước thế kỷ XVI, vùng đất Tây Ninh vẫn còn là một vùng hoang sơ, chưa được khai phá. Đến thế kỷ XVII, những lớp lưu dân người Việt từ vùng Ngũ Quảng - Đàng Trong theo Nguyễn Hữu Cảnh vào vùng Đồng Nai - Gia Định khai khẩn ruộng vườn, lập làng dựng ấp.
Chính sự hiện diện của những lớp lưu dân người Việt với các hoạt động khai khẩn đất đai, phát triển sản xuất đã hình thành và phát triển vùng đất Tây Ninh.
Sau khi ông mất, nhân dân miền Nam nói chung và nhất là các tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long lập miếu thờ ông ở nhiều nơi như Biên Hoà (Đồng Nai), Cù Lao ông Chưởng, Long Điền, Kiến An, Vĩnh Ngươn, Châu Đốc, Rạch Gầm, Thới An… đều có lập đền thờ Nguyễn Hữu Cảnh.
Sau cuộc bình định, ngày 5.9 năm Canh Thìn (tức năm 1700), Nguyễn Hữu Cảnh đi thuyền trở về Dinh Trấn, đến địa phận ngã ba Tiền Giang - Rạch Gầm thì bị bệnh và mất đột ngột.
Linh cữu của Nguyễn Hữu Cảnh được đưa về an táng cạnh dinh Trấn Biên, thôn Bình Hoành, Cù Lao Phố, tỉnh Đồng Nai. Chúa Nguyễn Phúc Chu đã ban sắc phong truy tặng cho Nguyễn Hữu Cảnh là Hiệp Tán công thần, đặc tấn Chưởng dinh tráng Hoàng hầu, thuỵ là Trung Cần.
Từ những ngày đầu tiên đặt chân đến vùng đất phương Nam cho đến cuối cuộc đời, Nguyễn Hữu Cảnh luôn lấy tinh thần đoàn kết, tình tương thân tương ái để chiến thắng mọi khó khăn, trở ngại.
Chính điều đó đã làm cho tên tuổi và sự nghiệp của Nguyễn Hữu Cảnh sống mãi trong bao thế hệ người dân Nam Bộ và người dân cả nước nói chung.
Đến năm 1802, di hài của Nguyễn Hữu Cảnh được hậu duệ cải về an táng tại xã Trường Thuỷ, huyện Lệ Thuỷ. Trong khuôn viên lăng mộ Nguyễn Hữu Cảnh, có tấm bia đá cao khoảng 1,2m, được tạc bằng đá.
Phía trước tấm bia có 3 dòng chữ được dịch là: Người mở mang đầu tiên miền Nam bậc khai quốc thần thượng cấp của triều Nguyễn; Mộ Vĩnh an hầu Nguyễn Hữu Kính; Người cháu 4 đời của quý hương là quan cai quản đạo quân hưng nghĩa Ngũ Đức Hầu Nguyễn Hữu Mạn lập bia mộ vào thời Gia Long sơ niên.
Vốn sinh ra và lớn lên ở mảnh đất có truyền thống nhân nghĩa, Nguyễn Hữu Cảnh luôn dành nhiều tình yêu thương và đối xử nhân hậu đối với quan quân triều đình và người dân.
Trong lòng người dân phương Nam, từ lâu ông đã trở thành ân nhân, là vị thánh đã cho họ một cuộc sống mới, là người khai phá, mở đất phương Nam.
Hà Nội đề xuất nhiều chính sách đặc thù cải tạo chung cư cũ, mở rộng lựa chọn tái định cư, tăng hỗ trợ người dân và tạo cơ chế thu hút nhà đầu tư.
Chia sẻ
Sau kỳ thi “chép phao”, chờ thêm 5 tháng, học viên được cấp bằng tốt nghiệp loại giỏi cùng bảng điểm siêu đẹp. Các "tư vấn tuyển sinh" tiếp tục mời chào đảm bảo sẽ trúng tuyển vào ngành y khoa của trường đại học - hướng tới hành trình trở thành bác sĩ đa khoa trong tương lai.
Chia sẻ
Trước thông tin thu hồi đất phục vụ dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng, nhiều hộ dân tại phường Bồ Đề và Hồng Hà không giấu được tâm trạng nặng trĩu. Điều họ lo lắng không chỉ là rời căn nhà cũ, mà còn là nỗi băn khoăn về đền bù, tái định cư và cuộc sống phía trước.
Chia sẻ
Việc đưa Đơn vị Thận nhân tạo của Trung tâm Y tế đặc khu Côn Đảo vào hoạt động đã mở ra cơ hội mới cho nhiều bệnh nhân suy thận tại Côn Đảo.
Chia sẻ
Hàng nghìn khu chung cư cũ tại Hà Nội đang đứng trước kế hoạch cải tạo quy mô lớn sau nhiều thập kỷ xuống cấp. Cùng với đó, thành phố đề xuất loạt chính sách mới về bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho người dân bị ảnh hưởng.
Chia sẻ
Trong bối cảnh nhà đầu tư ngày càng quan tâm tới yếu tố bền vững, môi trường đầu tư minh bạch cùng năng lực điều hành tốt là “điểm cộng” giúp Hải Phòng gia tăng sức hấp dẫn với dòng vốn bất động sản.
Chia sẻ
VinFast VF8 2026 sở hữu nhiều nâng cấp chất lượng, nhưng giá bán lại chỉ ngang xe hạng C khiến người dùng “đứng ngồi không yên”.
Chia sẻ
Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài đã ký ban hành Quyết định công nhận 397 vị là Ủy viên Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam khóa XI, nhiệm kỳ 2026-2031.
Chia sẻ
Tại tòa, cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến khai là Phó Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ. Bà có 4 luật sư bào chữa, song từ chối 2 người và chỉ chấp nhận 2 luật sư còn lại.
Chia sẻ
Sau những thiệt hại nặng nề do dịch tả lợn châu Phi gây ra, hơn 1 tỷ đồng hỗ trợ được trao tới 82 hộ dân xã Hạnh Phúc (tỉnh Lào Cai) không chỉ giúp người chăn nuôi giảm bớt khó khăn trước mắt mà còn tiếp thêm niềm tin, động lực để khôi phục sản xuất, hướng tới chăn nuôi an toàn và bền vững hơn.
Chia sẻ
Hoa hậu Hương Giang có màn xuất hiện ấn tượng tại chương trình khai mạc của cuộc thi nhan sắc MGI All Stars (Miss Grand International All Stars).
Chia sẻ
Nguyễn Du (1765 - 1820), tên tự Tố Như, hiệu Thanh Hiên, sinh ra trong một gia đình danh giá bậc nhất thời Lê - Trịnh.
Chia sẻ
Hội Doanh nhân Cựu chiến binh tỉnh Lào Cai phối hợp với Hội Cựu chiến binh tỉnh và Hội Cựu chiến binh xã Bảo Thắng tổ chức bàn giao, trao kinh phí hỗ trợ xây dựng nhà “Nghĩa tình Cựu chiến binh” cho gia đình ông Nguyễn Văn Hiển, hội viên Cựu chiên binh thôn An Tiến, xã Bảo Thắng.
Chia sẻ
Với hơn 48.500 ha lúa được canh tác theo chuẩn phát thải thấp, gần 184.000 tấn CO₂ được cắt giảm qua 3 vụ và hàng nghìn nông dân Đồng bằng sông Cửu Long có thu nhập cải thiện rõ rệt. Tập đoàn PAN cùng thành viên Vinarice đang chứng minh rằng sản xuất lúa gạo bền vững không phải là câu chuyện tương lai, mà là hiện thực có thể đo đếm ngay hôm nay.
Chia sẻ
Tiền vệ Chu Ngọc Nguyễn Lực tiết lộ rằng, khi mới xa nhà để theo đuổi sự nghiệp cầu thủ, anh từng khóc và xin bố mẹ cho phép mình từ bỏ bóng đá.
Chia sẻ
Khởi tố chủ hộ kinh doanh K.W Sneaker vì bán giày giả nhãn hiệu “Nike”, “Adidas”, thu lợi hơn 1 tỷ đồng.
Chia sẻ
Tin mới nhất về El Nino, số liệu đo lường mới nhất đang cho thấy El Nino khả năng cao sẽ xuất hiện sớm ngay tháng 5-tháng 7 năm 2026 và kéo dài đến đầu năm 2027. Do ảnh hưởng của El Nino, nhiều khu vực bao gồm Đông Nam Á có thể khô hạn hơn bình thường, nhiệt độ có xu thế tăng.
Chia sẻ
Người xưa lý giải, cửa chính là "lối vào khí" chính của một ngôi nhà. Nếu nó bị chặn bởi những thứ không tốt, chắc chắn sẽ ảnh hưởng đến vận may của gia đình.
Chia sẻ
Nghi phạm Nguyễn Cao Bằng (45 tuổi, ngụ ấp Nguyễn Rớt, xã Hậu Thạnh, Tây Ninh) bị bắt trên đường trốn chạy để điều tra hành vi giết người liên quan vụ án mạng đặc biệt nghiêm trọng làm 3 người trong một gia đình tử vong.
Chia sẻ
Liên minh châu Âu ngày càng phụ thuộc vào khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) của Mỹ để bù đắp sự thiếu hụt nguồn cung từ Trung Đông. Kết quả là, Mỹ có thể vượt qua Na Uy, nhà cung cấp lớn nhất, trong năm nay. Tuy nhiên, các nhà phân tích cảnh báo rằng việc quá phụ thuộc vào nhập khẩu từ nước ngoài là nguy hiểm.
Chia sẻ
Ngày 20/5, Trường Đại học Quảng Nam cho biết, thành phố Đà Nẵng sẽ là nơi đăng cai tổ chức kỳ thi Olympic Toán học học sinh và sinh viên toàn quốc năm 2027. Sự kiện quy mô lớn này sẽ chính thức được diễn ra ngay tại không gian học thuật của Trường Đại học Quảng Nam.
Chia sẻ
Thanh niên xuất hiện các triệu chứng đau đầu, hoa mắt, chóng mặt, kèm theo tình trạng điếc tai trái đột ngột được chẩn đoán nhồi máu não cấp và u nhầy tim.
Chia sẻ
Bộ Nông nghiệp và Môi trường vừa ban hành các Quyết định về việc công bố thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung lĩnh vực thủy lợi, khuyến nông, thủy sản và kiểm ngư thuộc chức năng quan lý của Bộ, trong đó, nhiều thủ tục hành chính của 3 lĩnh vực trên được phân cấp về địa phương.
Chia sẻ
Nhờ người dân tích cực xây dựng mô hình: “Sức sống từ nhựa tái chế”, "ngôi nhà xanh, ngôi nhà pin"... làng quê ở xã Hương ngải, huyện Thạch Thất cũ, nay là xã Tây Phương (Hà Nội) ngày càng sáng, xanh, sạch, đẹp, an toàn.
Chia sẻ
Trong nhiều năm theo dõi môi trường kinh doanh, kể từ Luật Doanh nghiệp 1999, tôi mới thấy một Thủ tướng xử lý mạnh mẽ các “giấy phép con” đang “làm khó” cho nền kinh tế như vậy.
Chia sẻ
Theo một thương nhân ngành lúa gạo tại Thành phố Hồ Chí Minh, nguồn cung gạo trong nước đang giảm, nhưng động thái áp giá trần đối với gạo nhập khẩu của Philippines gây lo ngại. Do Philippines vẫn là thị trường xuất khẩu gạo chính của Việt Nam, bất kỳ động thái nào của quốc gia Đông Nam Á mua gạo nhiều nhất thế giới này cũng sẽ có tác động.
Chia sẻ
Sáng nay (20/5), cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến đã có mặt tại trụ sở TAND thành phố Hà Nội để tham gia phiên tòa với tư cách là bị cáo.
Chia sẻ
Trao đổi với PV Báo Dân Việt, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng cho biết, đã làm việc với Đoàn Thanh tra tỉnh Lâm Đồng và cung cấp những hồ sơ, văn bản liên quan đến dự án Nhà máy thủy điện La Ngâu nằm trên địa bàn xã Đồng Kho, xã La Dạ (địa phận huyện Tánh Linh, tỉnh Bình Thuận cũ).
Chia sẻ
Tỷ giá USD/VND hôm nay 20/5 ghi nhận tăng tại kênh ngân hàng. Cùng diễn biến, thị trường chợ đen tăng tới 19 đồng chiều bán lên mức 26.614 đồng.
Chia sẻ
Bộ trưởng Giao thông Vận tải Cuba cho biết do tình trạng khủng hoảng nhiên liệu (thiếu xăng dầu trầm trọng), cơ quan chức năng sẽ giảm mạnh tần suất các chuyến tàu, xe buýt và phà trên khắp cả nước. Các ưu tiên sẽ được dành cho việc vận chuyển thực phẩm, thuốc men, nhiên liệu và hàng xuất khẩu, cũng như việc dỡ hàng nhanh chóng từ tàu tại các cảng.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Nguyễn Thế (Báo Tây Ninh)
