Mỗi năm chỉ rộ vài tuần, thứ quả chín mọng đen này mang về "ối tiền" cho nông dân một phường ở Quảng Ninh

Kiếm bộn tiền từ trồng dâu tằm lấy quả

Cuối tháng 3, đầu tháng 4, những vườn dâu tằm ở phường Bình Khê, tỉnh Quảng Ninh rộn ràng bước vào vụ thu hoạch.

Nơi này, hầu như nhà nào cũng trồng dâu tằm. Từ hàng rào, vườn nhà đến ngoài chân ruộng, đâu đâu cũng thấy những vạt dâu tằm chín đen mọng, quả to chừng ngón tay, sai trĩu cành.

Nhờ phù hợp thổ nhưỡng và khí hậu, cây dâu tằm đã bén rễ ở vùng đất này từ lâu. Tuy nhiên trước đây, người dân chủ yếu trồng để lấy lá nuôi tằm.

Những năm gần đây, nhận thấy hiệu quả kinh tế từ loại cây này, người dân đã dần chuyển đổi những diện tích đất canh tác kém hiệu quả sang trồng cây dâu tằm lấy quả.

Theo người dân nơi đây, việc chăm sóc cây dâu tằm khá đơn giản. Chỉ cần làm cỏ, xới đất quanh gốc và bón phân 1-2 lần sau khi thu hoạch, đến mùa lại cho quả.

Vào khoảng tháng 11 và tháng 12 hằng năm, khi cây dâu rụng lá và chuẩn bị đâm chồi, bà con bắt đầu chăm bón, phòng trừ sâu bệnh để cây ra quả và phát triển. Sau khi thu hoạch hết vụ dâu tằm, bà con sẽ đốn cành cho vụ sang năm.

So với nhiều cây trồng khác, cây dâu tằm không mất nhiều thời gian chăm bón, thu hoạch gọn trong vòng 1-1,5 tháng và cho hiệu quả kinh tế tương đối ổn định.

Vừa hái từng quả dâu tằm chín mọng nước, bà Nguyễn Thị Thoa (khu Thượng 2, phường Bình Khê, tỉnh Quảng Ninh) vừa cho biết, từ khi về làm dâu đất này vào năm 1993, bà đã thấy người dân ở đây trồng dâu tằm.

Hiện gia đình bà đang trồng 4 sào dâu tằm lấy quả, thu lãi từ 7 - 10 triệu đồng/sào, cao hơn nhiều so với trồng lúa và rau màu.

Nhờ thời tiết thuận lợi, vụ dâu tằm năm nay đạt năng suất và chất lượng rất tốt. Đặc biệt, nắng càng gắt, dâu càng ngọt, nên dù thu hoạch dưới trời nắng nóng có vất vả, song bà con vẫn hết sức phấn khởi vì dâu được mùa được giá. Hiện nay, thương lái đang thu mua quả dâu tằm với giá khoảng 12.000 – 13.000 đồng/kg.

Cũng trồng dâu tằm lấy quả nhiều năm, gia đình bà Phạm Thị Hà là một trong những hộ trồng dâu tằm quy mô tại khu Tràng An, phường bình Khê với diện tích gần 2 mẫu.

Bên cạnh vườn dâu tại nhà đã cho thu hoạch 10 năm, gia đình bà còn chuyển đổi diện tích ngoài chân ruộng để trồng dâu tằm, đến nay cũng đã bước vào năm thứ 3.

Bà Hà chia sẻ, dâu tằm là loại cây dễ trồng, ít sâu bệnh và không đòi hỏi nhiều công sức chăm bón. Thời điểm chính vụ thu hái quả dâu cũng diễn ra khi nhà nông nhàn rỗi, thường kéo dài khoảng 1-1,5 tháng. Khi vào chính vụ, cứ cách một ngày, gia đình lại thu hoạch một đợt dâu chín. Những ngày chín rộ, gia đình bà có thể thu hoạch từ 30 - 40kg quả tươi.

Làm gì để trồng dâu tằm lấy quả trở thành sinh kế bền vững?

Dù mang lại giá trị kinh tế cao, song trăn trở lớn nhất của người trồng dâu tằm hiện nay vẫn là vấn đề đầu ra. Hiện tại, việc tiêu thụ chủ yếu phụ thuộc vào các thương lái nhỏ lẻ, khiến người dân vẫn dè dặt trong việc mở rộng quy mô trồng dâu tằm lấy quả.

Bà Thoa, bà Hà cũng như nhiều hộ dân tại phường Bình Khê đều bày tỏ hy vọng có các doanh nghiệp, cơ sở chế biến hoặc nhà máy đứng ra bao tiêu sản phẩm, ký kết hợp đồng thu mua ổn định.

Có đầu ra bền vững, bà con mới mạnh dạn mở rộng diện tích, phát triển thành vùng sản xuất hàng hóa tập trung.

Bà Lã Thị Hường – Phó Chủ tịch Hội Nông dân phường Bình Khê cho biết, dâu tằm Bình Khê là nông sản truyền thống ở địa phương, rất được thị trường ưa chuộng. Tuy nhiên, do nhiều nguyên nhân như: sản xuất nhỏ lẻ, thiếu liên kết tiêu thụ, tình trạng được mùa rớt giá… diện tích trồng dâu tằm đã có thời gian bị thu hẹp, nhiều hộ dân chặt bỏ cây dâu để chuyển sang cây trồng khác.

Những năm gần đây, nhận thấy tiềm năng và giá trị của cây dâu tằm, nhiều hộ dân đã bắt đầu khôi phục lại diện tích trồng, từng bước đưa cây dâu quay trở lại với đồng đất Bình Khê.

Đây là tín hiệu đáng mừng, thể hiện sự thay đổi trong nhận thức và mong muốn phát triển kinh tế bền vững của người dân.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy việc trồng dâu tằm hiện nay vẫn còn mang tính tự phát, nhỏ lẻ. Mỗi hộ tự trồng, tự chăm sóc theo kinh nghiệm, tự tìm đầu ra tiêu thụ, chưa có sự liên kết chặt chẽ giữa các hộ. Điều này dẫn đến hiệu quả kinh tế chưa cao, sản phẩm chưa có thương hiệu rõ ràng, khó cạnh tranh trên thị trường.

Hiện nay, Hội Nông dân phường Bình Khê đang xây dựng dự án trồng dâu tằm an toàn để giúp hội viên vay vốn từ Quỹ Hỗ trợ nông dân tỉnh Quảng Ninh.

Đây là nguồn lực quan trọng nhằm hỗ trợ hội viên, nông dân từng bước mở rộng diện tích; sản xuất theo hướng liên kết, thành lập các tổ liên kết, tổ hợp tác; áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm; xây dựng thương hiệu “dâu Bình Khê”, gắn với chương trình OCOP; kết nối thị trường tiêu thụ, hướng tới sản xuất hàng hóa ổn định, bền vững.

Phó Chủ tịch Hội Nông dân phường Bình Khê khẳng định, việc khôi phục và phát triển cây dâu tằm không chỉ mang ý nghĩa kinh tế mà còn góp phần giữ gìn giá trị nông sản truyền thống của địa phương, tạo sinh kế bền vững cho người dân.

×