Bình luận
0
Nguyễn Kim (1468-1545) là danh tướng Việt Nam thời nhà Lê Sơ và là người đặt nền móng cho sự thành lập nhà Lê Trung hưng. Theo sách "Đại Việt sử ký toàn thư", Nguyễn Kim là con của An Hòa hầu Nguyễn Hoằng Dụ, là cháu nội Nghĩa Huân vương Nguyễn Văn Lang thời vua Lê Chiêu Tông. Tuy nhiên gần đây, các nhà nghiên cứu tham khảo phả hệ họ Nguyễn Gia Miêu cho rằng Nguyễn Kim và Nguyễn Hoằng Dụ là anh em họ. Người sinh ra Nguyễn Kim là Nguyễn Văn Lưu, anh Nguyễn Văn Lang và bác Nguyễn Hoằng Dụ.
Vào cuối đời nhà Lê Sơ, Nguyễn Kim được phong tước An Thành Hầu. Khi nhà Hậu Lê bị nhà Mạc tiếm ngôi, năm 1527, con cháu nhà Lê chạy trốn. Lúc bấy giờ, hầu hết các cựu thần nhà Lê ngả về họ Mạc hoặc bỏ đi nơi khác, chỉ có Nguyễn Kim là lo chiêu tập hào kiệt bốn phương lánh lên vùng đất Thanh Hóa giáp Lào, được vua Lào là Sạ Đẩu thỏa thuận cho mượn đất Sầm Châu lập bản doanh phò Lê diệt Mạc.
Năm 1520, Nguyễn Kim đem quân ra Thanh Hoa. Mạc Đăng Doanh sai tướng là Ngọc Trục giao chiến ở huyện Lôi Dương (nay là Thọ Xuân, Thanh Hóa), Ngọc Trục thua chạy. Năm 1531, Nguyễn Kim đánh phá được tướng Mạc là Nguyễn Kính ở huyện Đông Sơn (Thanh Hóa). Khi tiến đến đò Điềm Thủy ở huyện Gia Viễn (Ninh Bình), lại giao chiến với tướng Mạc là Lê Bá Ly, gặp trời mưa lớn nhiều chiến thuyền tiếp nhau tiến đến buộc Nguyễn Kim phải rút quân về sách Sầm Hạ ở Ai Lao.
Năm 1533, Nguyễn Kim đã tìm được con vua Lê Chiêu Tông là Lê Duy Ninh ở Thanh Hóa và đưa sang Sầm Châu tôn lên ngôi vua là Lê Trang Tông. Năm 1540, Nguyễn Kim tiến binh về nước, đóng giữ ở Nghệ An, hào kiệt theo rất nhiều. Năm 1542, Nguyễn Kim cho đánh chiếm từng bước các huyện ở Thanh Hóa.
Năm 1543, Nguyễn Kim rước vua Lê tiến binh ra Tây Đô để đánh Mạc Chính Trung (con thứ 2 của Mạc Đăng Doanh) và sau đó xây dựng hành điện ở xã Vạn Lại, huyện Thọ Xuân, tỉnh Thanh Hóa. Nguyễn Kim được vua Lê phong làm Thái sư, Hưng Quốc công, nắm giữ tất cả binh quyền. Năm 1543, quân của Nguyễn Kim đánh chiếm Tây đô (Thanh Hoá). Như vậy, Nguyễn Kim đã giúp vua Lê từng bước đánh chiếm lại các vùng đất đã mất và được vua Lê phong làm Thái sư, Hưng Quốc công, nắm giữ tất cả binh quyền.
Năm 1545, Nguyễn Kim bị ám sát sau kế trá hàng của một võ tướng nhà Mạc. Đó là Dương Chấp Nhất, người Hoằng Hóa (Thanh Hóa), quan nội thị, võ tướng triều Mạc Đăng Doanh, làm đến chức Chưởng bộ, được phong tước Trung Hậu hầu, giao coi 3 phủ Thanh Hóa, làm Tổng trấn cả một phương.
Dương Chấp Nhất vốn là một võ quan thân tín của Mạc Đăng Doanh. Sự nghiệp của ông ta gắn liền với cuộc đối đầu khốc liệt giữa triều Mạc và thế lực Lê trung hưng, mà trung tâm chính là gia tộc Nguyễn Kim.
Theo Đại Việt sử ký toàn thư và Khâm định Việt sử Thông giám cương mục, từ năm 1533 khi vua Lê Trang Tông được Nguyễn Kim lập ở Ai Lao, thế lực nhà Lê dần khôi phục, trở thành mối đe dọa trực tiếp cho sự tồn tại của triều Mạc. Nguyễn Kim – người được tôn làm Thái sư, nắm toàn quyền quân chính – được xem là linh hồn của phong trào Lê trung hưng. Với thực lực ngày càng lớn mạnh, quân Lê nhiều lần uy hiếp Thanh Hóa, Nghệ An, khiến triều Mạc lo ngại. Chính trong bối cảnh ấy, Dương Chấp Nhất đã bày kế trá hàng, nhằm dùng thủ đoạn thâm độc thay vì đối đầu trực diện.
Sử sách chép rằng Dương Chấp Nhất đã đem cả gia quyến ra hàng, tỏ ra thành khẩn theo về với Lê Trang Tông. Nhà Lê lúc đó vốn trọng dụng nhân tài, lại thấy Nhất từng giữ chức vụ cao dưới triều Mạc nên rất tin tưởng, thậm chí ban chức tước để thu dụng. Nguyễn Kim – vốn có tấm lòng rộng rãi, lại thường ưu ái tướng sĩ đầu hàng – đối với Dương Chấp Nhất càng thêm tin cậy. Điều này vô tình tạo cơ hội để kẻ trá hàng dễ dàng len lỏi vào trung tâm quyền lực của triều Lê.
Đại Việt sử ký toàn thư ghi rõ: năm Ất Tỵ (1545), khi Nguyễn Kim theo vua Lê từ Ai Lao trở về Thanh Hóa, Dương Chấp Nhất bày tiệc khoản đãi. Trong yến tiệc, Nhất ngầm cho bỏ độc vào thức ăn, rượu uống. Nguyễn Kim vốn không chút nghi ngờ, thản nhiên dự tiệc, rồi trúng độc mà mất. Cái chết của Nguyễn Kim là một đòn chí tử giáng xuống phong trào Lê trung hưng. Khâm định Việt sử Thông giám cương mục cũng xác nhận chi tiết này, ghi rõ rằng “Kim uống rượu của Nhất, bị trúng độc mà mất”. Như vậy, từ góc độ sử liệu chính thống, việc Nguyễn Kim bị đầu độc bởi Dương Chấp Nhất không chỉ là giai thoại dân gian, mà thực sự được chính sử ghi nhận.
Sau khi gây nên cái chết của Nguyễn Kim, Dương Chấp Nhất lập tức bỏ trốn. Khâm định Việt sử Thông giám cương mục thuật rằng ông chạy về lại đất Mạc, được Mạc Đăng Doanh và sau này là Mạc Phúc Hải trọng thưởng vì lập công lớn. Với nhà Mạc, việc loại trừ Nguyễn Kim – nhân vật then chốt của phe Lê – là một thắng lợi mang tính chiến lược. Tuy nhiên, cái chết của Nguyễn Kim cũng mở đường cho Trịnh Kiểm, con rể ông, nắm lấy binh quyền, dần hình thành quyền lực họ Trịnh, tạo ra cục diện mới trong lịch sử.
Từ sự kiện này, có thể thấy rõ tính toán của Dương Chấp Nhất. Ông là kẻ tuyệt đối trung thành với họ Mạc, sẵn sàng dùng mọi thủ đoạn để bảo vệ thế lực mà mình phụng sự. Hành động trá hàng, dâng gia quyến làm tin, rồi ngấm ngầm đầu độc đối phương cho thấy sự nham hiểm, thâm độc, vượt khỏi khuôn khổ thông thường của một võ tướng. Trong bối cảnh chiến tranh Lê – Mạc, việc sát hại một đại thần đầu não như Nguyễn Kim chẳng khác nào triệt hạ cột trụ của kẻ thù. Nhưng xét theo đạo lý, hành động này bị coi là phản trắc, tráo trở, và về lâu dài, chính sử và hậu thế đều ghi nhận Dương Chấp Nhất như một kẻ gian hùng.
Tác động của cái chết Nguyễn Kim vô cùng lớn. Trong giai đoạn ban đầu, phe Lê rơi vào tình trạng chao đảo vì mất đi thủ lĩnh. Nhưng đồng thời, cái chết ấy cũng là bước ngoặt: Trịnh Kiểm, nhờ giữ vai trò con rể và là tướng có uy tín, đã dần nắm binh quyền, đặt nền móng cho cơ nghiệp họ Trịnh kéo dài suốt hai thế kỷ sau. Như vậy, nếu nhìn xa hơn, âm mưu của Dương Chấp Nhất tuy thành công trong việc loại bỏ Nguyễn Kim, nhưng lại vô tình tạo điều kiện cho sự hình thành một thế lực mới, còn bền bỉ hơn trong việc đối kháng nhà Mạc.
Trong cái nhìn của chính sử, Dương Chấp Nhất không được ca ngợi mà thường chỉ xuất hiện như một tội phạm chính trị. Đại Việt sử ký toàn thư viết về ông với giọng điệu phê phán, coi việc đầu độc Nguyễn Kim là hành động “sát hại lén lút”, không quang minh chính đại. Khâm định Việt sử Thông giám cương mục cũng nhấn mạnh yếu tố trá hàng, phản trắc, như một lời cảnh tỉnh về bài học tin người. Hậu thế thường dẫn lại câu ngạn ngữ “Tri nhân tri diện bất tri tâm” để nói về vụ án này – nhìn thấy mặt người nhưng không thể biết được lòng dạ thực sự.
Tóm lại, Dương Chấp Nhất là nhân vật tiêu biểu cho sự mưu lược nhưng tàn độc trong thời loạn. Ông được nhà Mạc trọng thưởng vì đã loại bỏ kẻ thù số một, nhưng bị người đời khinh ghét vì hành vi tráo trở, phản trắc. Cái chết của Nguyễn Kim cho thấy sự nguy hiểm của những âm mưu ngầm và cũng là minh chứng cho bi kịch của một bậc trung thần Lê trung hưng, chỉ vì mất cảnh giác mà phải bỏ mạng. Lịch sử lưu lại tên tuổi Dương Chấp Nhất không phải như một công thần, mà như một kẻ giảo hoạt, phản phúc, để hậu thế rút ra bài học về sự cảnh giác trong việc dùng người, cũng như để thấy được mặt tàn khốc, khắc nghiệt của cuộc chiến Lê – Mạc kéo dài suốt gần nửa thế kỷ.
Đóng cửa phòng khi ngủ giúp tăng riêng tư nhưng cũng có thể ảnh hưởng đến sức khỏe nếu làm không đúng cách.
Chia sẻ
Nhậu say rồi đuổi đánh mẹ ruột, người đàn ông ở Đắk Lắk cầm dao đe dọa công an. Khi Cảnh sát 113 tiếp cận, người này bất ngờ lao ra tấn công.
Chia sẻ
Phó Giám đốc Sở Xây dựng Hà Nội nhấn mạnh: "Cần hiểu đúng rằng các hình ảnh công trình, các không gian trong hồ sơ lấy ý kiến là một phương thức thể hiện, minh họa cho định hướng quy hoạch, không phải là cơ sở để khẳng định hình thức cụ thể của công trình đã được quyết định".
Chia sẻ
Không phải cứ nhà nhỏ hay đồ đạc cũ là phong thủy xấu. Theo quan niệm dân gian, 3 dấu hiệu này trong nhà mới là những tín hiệu đáng để gia chủ nhìn lại.
Chia sẻ
Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Trương Việt Dũng cùng lãnh đạo một số sở, ngành của Thủ đô đã lên xe ô tô được trang bị hệ thống tự hành để trải nghiệm việc đi ô tô tự lái được thử nghiệm có kiểm soát tại công nghệ cao Hòa Lạc.
Chia sẻ
Sáng 10/9/2026, giờ địa phương (chiều cùng ngày, giờ Hà Nội), tại Thủ đô Paris (Pháp), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu tại Phiên chính thức Hội nghị Thượng đỉnh Không gian vũ trụ. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đã nêu 5 nguyên tắc quản trị đa phương với không gian vũ trụ, kêu gọi không đe dọa hoặc sử dụng vũ lực, đặt con người và Trái Đất ở trung tâm, đồng thời sẵn sàng làm điểm kết nối cho Đông Nam Á trong hợp tác quốc tế về không gian vũ trụ.
Chia sẻ
Các gia đình có thể đang lãng phí thực phẩm và tiền bạc khi vứt bỏ những con tôm “hoàn toàn có thể ăn được”. Đây là những dấu hiệu cần kiểm tra trước khi quyết định bỏ chúng.
Chia sẻ
Ninh Bình FC “tặng quà” đội trưởng U20 Việt Nam; hé lộ giá vé trận derby Manchester; Morgan Rogers tái hiện thành tích của Jota; Mudryk tiếp tục gặp “vận đen”; Yamal vượt qua kỷ lục của Mbappe.
Chia sẻ
Phố cổ là "thương hiệu" của Thủ đô Hà Nội. Người Hà Nội đi xa nhớ về phố, khách phương xa tới thích ở phố, hẹn hò trên phố, hình như thế mới là đủ đầy, trọn vẹn. Trải qua bao biến cố, thăng trầm, phố có nhiều đổi thay nhưng dường như trong góc sâu thẳm nào đó, phố vẫn dung dị, nồng nàn, để lại bao thương nhớ.
Chia sẻ
Theo hãng tin Reuters, Iran đã sử dụng một cơ chế giao dịch tương tự hình thức hàng đổi hàng (barter) để né các lệnh trừng phạt dầu mỏ, qua đó mua sắm khối lượng hàng hóa trị giá hàng tỷ USD từ Trung Quốc, bao gồm cả thiết bị quân sự.
Chia sẻ
Gần 60 năm sau trận đánh Cồn Tiên, ký ức của những người từng trực tiếp chiến đấu đang trở thành manh mối quan trọng trong hành trình tìm kiếm đồng đội. Cựu binh Đặc công Nguyễn Văn Giáo kể lại trận đánh khốc liệt ngày 8/5/1967 và cho rằng những người lính hy sinh có thể đã được chôn tập thể ở khu vực phía Nam, Đông Nam căn cứ này.
Chia sẻ
Tại Hội nghị cấp cao “Vành đai và Con đường” (BRI) lần thứ 11, diễn ra từ ngày 9 - 10/09/2026 tại Hong Kong, SonKim Land đã ký kết thỏa thuận nguyên tắc xác lập quan hệ hợp tác chiến lược trong việc phát triển nhà ga tích hợp với Công ty Đường sắt đô thị Hong Kong (MTR) và Tập đoàn Gamuda Land Việt Nam, dưới sự chứng kiến của đại diện Tổng Lãnh sự quán Việt Nam và Malaysia.
Chia sẻ
TAND tỉnh Đắk Lắk vừa xét xử 8 bị cáo trong vụ án sản xuất gần 168.000 hộp kẹo Kera giả cùng nhiều sản phẩm thực phẩm khác tại Công ty CP Asia Life.
Chia sẻ
Có những hành trình được ghi dấu bằng những công trình, những con số và những cột mốc đáng nhớ. Nhưng phía sau mỗi dấu mốc luôn là con người – những người đã đặt nền móng, cùng nhau vượt qua thử thách và bền bỉ vun đắp những giá trị chung qua nhiều thế hệ.
Chia sẻ
Tuyến đường nông thôn mới trồng hoa, trồng cây cảnh, trồng cây công trình sáng, xanh, sạch, đẹp mê ly góp phần làm nên diện mạo nông thôn mới khang trang, vùng quê đáng sống ở xã Nguyệt Đức, tỉnh Phú Thọ (địa phận huyện Yên Lạc, tỉnh Vĩnh Phúc cũ).
Chia sẻ
Tử vi ngày mai nhận định, tình hình tài chính của con giáp tuổi Ngọ sẽ ngày càng thoải mái, tạm biệt những ngày khó khăn về tài chính.
Chia sẻ
Trong chương trình thăm chính thức Cộng hoà Pháp, sáng 10/9/2026, giờ địa phương (chiều cùng ngày, giờ Hà Nội), tại Thủ đô Paris, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm hội kiến Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu.
Chia sẻ
Từ những trang trại chăn nuôi trâu, bò rộng hơn 32 ha, ông Hoàng Văn Oanh, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp công nghệ cao Tiến Thành (phường An Tường, tỉnh Tuyên Quang) đang từng bước xây dựng chuỗi sản xuất khép kín, gắn chăn nuôi với chế biến và tiêu thụ sản phẩm.
Chia sẻ
Giữa lòng Hà Nội, đối diện Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh và bên cạnh Hoàng thành Thăng Long cổ kính, Đài tưởng niệm các Anh hùng Liệt sĩ Bắc Sơn đứng sừng sững như một "ngọn nến khổng lồ" lung linh giữa trời xanh.
Chia sẻ
Tổng thống Volodymyr Zelensky đang đặt cược rằng việc đưa chiến sự tiến sâu hơn vào lãnh thổ Nga sẽ tạo đủ áp lực lên Tổng thống Vladimir Putin, buộc ông phải nghiêm túc ngồi vào bàn đàm phán hòa bình, tờ Politico bình luận.
Chia sẻ
Phát biểu tại lễ trao Giải thưởng Hòa bình Quốc tế Lev Tolstoy, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nêu rõ: Hơn bao giờ hết, Việt Nam nhận thức rõ tăng cường hợp tác song phương toàn diện với Nga, đáp ứng lợi ích của cả hai bên là cách thiết thực nhất đóng góp cho hoà bình, ổn định ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương và trên toàn thế giới.
Chia sẻ
Cổng làng Mông Phụ (làng cổ Đường Lâm, Hà Nội) vốn nổi tiếng với nét kiến trúc đá ong rêu phong Bắc Bộ. Dịp Trung thu năm nay, biểu tượng di sản cổ kính bất ngờ "biến hóa" thành chiếc đèn rực rỡ sắc màu.
Chia sẻ
Trước thất bại doanh thu của "Hộ linh tráng sĩ", đạo diễn Nguyễn Phan Quang Bình xác định chấp nhận khen, chê khi chọn một lối đi khác với phim huyền sử. Với phim, ông khẳng định mình đã làm tốt nhất có thể và không có gì phải hối tiếc.
Chia sẻ
Đạo diễn Phạm Hoàng Giang cho biết BTC muốn lễ khai mạc Festival Thăng Long - Hà Nội 2026 không chỉ là một đêm nghệ thuật, mà trở thành một sản phẩm văn hóa - du lịch đặc sắc.
Chia sẻ
Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng vừa có ý kiến chỉ đạo các sở, ngành, địa phương tập trung hoàn thiện cơ chế quản trị nội bộ, tăng cường kiểm soát quyền lực và siết chặt kỷ luật, kỷ cương công vụ.
Chia sẻ
Ông Nguyễn Hồng Phương đã cùng nông dân xây dựng HTX Nông nghiệp Đường Gỗ Lộ thành một vùng sản xuất rộng hơn 1.200ha với 670 thành viên. Ông Phương “tự mình làm trước”, từ thử giống lúa Nhật, giảm chi phí, sản xuất theo hướng hữu cơ đến tìm đầu ra cho hạt gạo. Những nỗ lực ấy giúp ông Phương được Trung ương Hội Nông dân Việt Nam bình chọn là Nông dân Việt Nam xuất sắc 40 năm đổi mới.
Chia sẻ
Ở Việt nam do điều kiện mưa nhiều đã tạo ra một số lượng sông suối rất lớn, tới khoảng 2.360 con sông và kênh lớn nhỏ. Dọc bờ biển, khoảng 23 km có một cửa sông và theo thống kê có 112 cửa sông ra biển. Danh sách 8 con sông dài nhất Việt Nam, đó là các dòng sông nào?
Chia sẻ
3 xe buýt có sức chứa 80 chỗ được điều động khẩn cấp đến Ký túc xá Khu B, Đại học Quốc gia TP.HCM nhằm đáp ứng nhu cầu đến trường tăng cao đột biến của sinh viên trong giờ cao điểm.
Chia sẻ
Ông Lê Đình Thanh Sơn, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ và ông Nguyễn Huy Ngọc, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ, bị khởi tố, bắt tạm giam với cáo buộc nhận hối lộ số tiền lớn.
Chia sẻ
Cơn mưa lớn chiều 10/9 kéo dài khiến một số tuyến đường tại TP.HCM xuất hiện tình trạng ngập cục bộ. Tại đường Nguyễn Văn Khối nhiều người dân phải chật vật di chuyển trong mưa, một số xe máy gặp sự cố khi qua đoạn nước ngập.
Chia sẻ
Thời sự 
Thế giới 
Nhà nông 
Hội và Cuộc sống 
Đại đoàn kết dân tộc 
Kinh tế 
Thể thao 
Văn hóa - Giải trí 
Xã hội 
Bạn đọc 
Nhà đất 
Media 
Chuyển động Sài Gòn 
Pháp luật 
Dân Việt trò chuyện 
Gia đình 
Đông Tây - Kim Cổ 
Khoa học Công nghệ 
Radio Nông dân 
Doanh nghiệp 
Đăng nhập
Minh Tuấn
