Xã La Bằng, tỉnh Thái Nguyên phát triển du lịch cộng đồng gắn với cây chè, bảo tồn văn hóa truyền thống

Vùng đất hội tụ thiên nhiên ưu đãi

Xã La Bằng có diện tích tự nhiên hơn 60 km², với 36 xóm và trên 18.000 nhân khẩu. Nơi đây có khí hậu quanh năm mát mẻ, cảnh quan thiên nhiên vẫn giữ được vẻ hoang sơ. Những đồi chè xanh nối tiếp cùng suối trong, thác trắng và rừng già… đã tạo nên bức tranh thiên nhiên đặc biệt, hấp dẫn du khách tìm về trải nghiệm.

Ông Đỗ Văn Nguyên – Bí thư Đảng uỷ xã La Bằng nhận định, La Bằng có thế mạnh nổi bật là cảnh quan sinh thái gắn với cây chè - sản phẩm nông nghiệp đặc trưng của địa phương. Đây chính là lợi thế để xã phát triển loại hình du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái kết hợp trải nghiệm sản xuất nông nghiệp. Hiện xã đã xác định hai khu vực trọng điểm để quy hoạch khu du lịch sinh thái, mỗi khu khoảng 50ha, tạo điều kiện thu hút đầu tư và phát triển dịch vụ.

Với vị trí thuận lợi, La Bằng không chỉ phục vụ du khách trong nước mà còn dần trở thành điểm dừng chân cho khách quốc tế muốn trải nghiệm du lịch xanh, gần gũi với thiên nhiên.

Từ nông nghiệp sạch đến du lịch cộng đồng

Điểm khởi đầu cho du lịch cộng đồng ở La Bằng chính là nông nghiệp sạch. Chính những nương chè được canh tác hữu cơ, hạn chế hóa chất đã trở thành điểm đến để du khách tham quan, tìm hiểu về quy trình sản xuất.

Chị Bùi Thị Mai – Giám đốc HTX Mây sườn Đông (xóm Đầm Cầu, xã La Bằng) chia sẻ: “Trước đây khách đến vườn chè của tôi không chỉ để mua chè mà còn muốn tận mắt thấy cách làm chè sạch. Chính nhu cầu ấy khiến tôi nghĩ đến việc phát triển du lịch cộng đồng. Năm 2024, tôi đầu tư cơ sở vật chất để phục vụ khách, đồng thời tạo việc làm cho người dân địa phương. Điều tôi trăn trở là phải lan tỏa tinh thần làm nông nghiệp sạch, để khi khách đến, họ thấy không gian thật sự trong lành, bền vững”.

Đến nay, HTX Mây sườn Đông không chỉ cung cấp sản phẩm chè mà còn tổ chức các hoạt động trải nghiệm như hái chè, sao chè, thưởng trà tại chỗ. Mô hình đã thu hút khoảng 1.000 lượt khách chỉ sau một thời gian ngắn đi vào hoạt động, trong đó có nhiều đoàn khách quốc tế.

Homestay, farmstay – kết nối thiên nhiên và văn hóa

Không dừng lại ở trải nghiệm nông nghiệp, nhiều hộ dân tại La Bằng đã đầu tư xây dựng các homestay, farmstay, kết hợp khai thác thiên nhiên với văn hóa bản địa để phục vụ du khách.

Chị Nguyễn Thị Chinh – Chủ cơ sở La Bằng Farmstay cho biết: “Từ những luống hoa và bữa cơm quê, gia đình tôi dần phát triển thành farmstay. Giờ đây, khách không chỉ đến ngắm cảnh, chụp ảnh, mà còn ở lại, ăn uống, tham gia các hoạt động ngoài trời. Cảnh quan đẹp, khí hậu trong lành chính là lợi thế giúp chúng tôi thu hút khách”.

La Bằng Farmstay hiện có thể phục vụ 180 khách ăn uống, 60 khách lưu trú. Mỗi năm cơ sở này đón hàng nghìn lượt du khách, tạo việc làm ổn định cho nhiều lao động địa phương.

Trong khi đó, La Bằng Homestay của chị Ninh Thị Hồng Hạnh lại chú trọng gắn du lịch với bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống. Du khách đến đây được tham gia đốt lửa trại, nghe hát then, nhảy sạp, tự tay làm kẹo lạc, nấu những món ăn từ sản vật núi rừng. “Chúng tôi muốn mỗi du khách khi rời La Bằng đều mang theo trải nghiệm gắn với văn hóa địa phương, chứ không chỉ là một chuyến nghỉ dưỡng đơn thuần”, chị Hạnh nhấn mạnh.

Việc phát triển các mô hình du lịch cộng đồng ở La Bằng không chỉ mang lại lợi ích về kinh tế mà còn góp phần khôi phục và gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống của người dân bản địa đang dần bị mai một.

Ông Đỗ Xuân Thìn – Trưởng xóm Tân Sơn (xã La Bằng) cho hay: “Trước kia bà con chỉ biết hái chè, ít quan tâm đến văn hóa. Từ khi làm du lịch, nhiều người đã học hát then, múa sạp, chế biến ẩm thực đặc trưng để phục vụ khách. Nhờ đó, bản sắc các dân tộc Dao, Tày, Nùng… ở đây được gìn giữ và lan tỏa”.

Những hoạt động văn hóa như hát then, đốt lửa trại, lễ hội gắn với nông nghiệp không chỉ là sản phẩm du lịch độc đáo, mà còn trở thành niềm tự hào của cộng đồng. Người dân La Bằng từ chỗ thụ động đã trở thành chủ thể sáng tạo, biến vốn văn hóa truyền thống thành tài nguyên phát triển bền vững.

Dù có nhiều tiềm năng, nhưng các mô hình du lịch cộng đồng ở La Bằng vẫn chủ yếu mang tính chất nhỏ lẻ, tự phát, thiếu sự đồng bộ. Nhiều cơ sở homestay gặp khó khăn trong thủ tục chuyển đổi đất, vốn đầu tư còn hạn chế, chưa đủ đáp ứng nhu cầu khách quốc tế ngày càng tăng.

Chị Bùi Thị Mai – Giám đốc HTX Mây Sườn Đông bày tỏ: “Có những đoàn khách quốc tế 40 – 50 người muốn ở phòng riêng, bungalow, nhưng cơ sở của chúng tôi chưa đủ điều kiện nên đành từ chối. Đây là điều rất tiếc nuối. Người dân địa phương rất muốn mở rộng, nâng cấp dịch vụ, nhưng nguồn lực hạn chế, rất mong nhận được sự hỗ trợ của chính quyền”.

Thời gian qua, chính quyền xã La Bằng đã xác định rõ định hướng phát triển du lịch cộng đồng gắn với cây chè và nông nghiệp sạch, quy hoạch hai khu du lịch sinh thái trọng điểm, đồng thời đào tạo kỹ năng cho người dân để nâng cao tính chuyên nghiệp. Việc liên kết giữa hộ dân, hợp tác xã và doanh nghiệp được coi là chìa khóa để hình thành chuỗi giá trị du lịch bền vững.

La Bằng đang đứng trước cơ hội lớn để khẳng định thương hiệu du lịch cộng đồng. Với thiên nhiên ưu đãi, sản phẩm chè nổi tiếng, cùng bản sắc văn hóa độc đáo, địa phương hoàn toàn có thể trở thành điểm đến hấp dẫn trên bản đồ du lịch miền núi phía Bắc.

Điều quan trọng là cần sự vào cuộc đồng bộ, quy hoạch rõ ràng, đầu tư hạ tầng, hỗ trợ vốn, đào tạo nguồn nhân lực và xây dựng sản phẩm du lịch gắn với văn hóa bản địa. Khi đó, La Bằng không chỉ là vùng chè nổi tiếng, mà còn là nơi du khách tìm về để sống chậm, để trải nghiệm thiên nhiên và hòa mình vào đời sống văn hóa cộng đồng.

Phát triển du lịch cộng đồng ở La Bằng không đơn thuần là làm dịch vụ, mà là câu chuyện về cách người dân khai thác hợp lý tiềm năng tự nhiên, gắn với bảo tồn văn hóa. Từ nương chè sạch đến homestay, farmstay; từ những món ăn dân dã đến làn điệu hát then, múa sạp…, tất cả đang dần trở thành sản phẩm du lịch độc đáo, mang lại thu nhập ổn định cho người dân.

Với hướng đi đúng và sự đồng hành của chính quyền, La Bằng có đủ điều kiện để vươn lên trở thành điểm sáng trong phát triển du lịch cộng đồng ở Thái Nguyên, góp phần nâng cao đời sống cho người dân và bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống cho thế hệ mai sau.

×