Chủ đề nóng

Ít tiền có nên làm Cánh diều Vàng rình rang, tốn kém?

Hà Thu Thứ năm, ngày 12/03/2015 08:09 AM (GMT+7)
Aa Aa+
Trước lễ trao giải Cánh diều Vàng 2014 vào 20 giờ tối nay (12.3), nghệ sĩ Quyền Linh- đạo diễn lễ trao giải vẫn than thở về chuyện tiền nong eo hẹp, nghệ sĩ thờ ơ. Vậy một vấn đề đặt ra là: Ít tiền có nên làm Cánh diều Vàng rình rang, tốn kém?
Bình luận 0

Giấc mơ “Oscar Việt Nam”

Cách đây 12 năm, vào năm 2003, Chủ tịch Hội Điện ảnh Việt Nam lúc đó là TS Trần Luân Kim đã quyết định tổ chức lễ trao giải Cánh diều Vàng theo mô hình giải “Oscar Việt Nam” thay cho việc trao giải nội bộ như các hội văn học nghệ thuật khác. Khỏi phải nói tâm trạng và không khí làng điện ảnh lúc đó đã náo nức thế nào. Ai cũng kỳ vọng đây sẽ là một “cú hích” để điện ảnh Việt Nam phát triển, khơi dậy tình yêu của nghệ sĩ.


Các nghệ sĩ nhận giải tại lễ trao giải Cánh diều Vàng 2013.   Ảnh: T.L

Nhưng 12 năm qua, giải Cánh diều Vàng đã dần cho thấy một sự thoái trào, và điều đó không làm ai ngạc nhiên vì nó tỷ lệ thuận với sự phát triển của điện ảnh Việt Nam. Chất lượng phim ngày càng đi xuống, có nhiều giải “phát sinh” ở phút chót cho đẹp lòng người dự thi, giải trao cả cho những diễn viên diễn xuất chưa “sạch nước cản” (như Elly Trần năm 2011) đã khiến uy tín của giải giảm dần.

Thực ra, ý tưởng ban đầu của Hội Điện ảnh Việt Nam muốn biến giải Cánh diều Vàng thành một lễ trao giải “Oscar Việt Nam” là hoàn toàn đáng động viên và khích lệ. Tuy nhiên, 12 năm đã qua, thay vì đi dần vào chuyên nghiệp thì Cánh diều Vàng lại ngày càng phô bày một sự luộm thuộm trong công tác tổ chức. Phim chưa hề ra rạp vẫn được trao giải, phim nghệ thuật và phim thương mại cùng chung một tiêu chí, số lượng phim thì ít nhưng giải vẫn nhiều… là những lý do khiến giải kém sức hút.

Trong khi Liên hoan Phim Việt Nam tổ chức định kỳ 3 năm/lần với giải Bông sen Vàng danh giá, việc tổ chức Cánh diều Vàng mỗi năm một lần trong điều kiện phim Việt èo uột, năm được mùa, năm mất mùa đã khiến cho giải thưởng này tạo cảm giác phải “vơ bèo vạt tép” để có đủ số lượng phim.

Những lễ trao giải kéo dài lê thê, những phát biểu chẳng lấy gì làm cô đọng, sâu sắc của phần lớn các nghệ sĩ tham gia nhận giải và quan trọng là giá trị thương mại từ quảng cáo thu về rất ít cũng đã khiến Cánh diều Vàng bị lép vế trên sóng truyền hình. Những năm đầu, giải còn được phát trên các kênh VTV1 hay VTV3, những năm về sau, khung phát sóng chuyển sang VTV2 và năm 2014, lễ trao giải không được truyền hình trực tiếp mà chỉ ghi hình để phát lại. Năm nay, sau rất nhiều nỗ lực của Ban tổ chức, lễ trao giải được truyền hình trực tiếp trở lại, nhưng đành chấp nhận lên sóng ở kênh VTV9.

Giải hẻo, kém sức hút?

Cánh diều Vàng 2014 có 137 phim tham gia tranh giải, trong đó có 17 phim điện ảnh, 25 bộ phim truyền hình (18 phim dài tập, 7 phim 1 tập), 14 phim hoạt hình, 4 phim tài liệu điện ảnh, 48 phim tài liệu truyền hình, 7 phim khoa học, 29 phim ngắn và và 3 công trình nghiên cứu, lý luận phê bình điện ảnh - truyền hình. Về mặt số lượng, đây không là con số đáng thất vọng, tuy nhiên vì sao nghệ sĩ vẫn thờ ơ với giải thưởng?

Trong buổi họp báo về lễ trao giải, nghệ sĩ Quyền Linh- đạo diễn lễ trao giải đã khiến giới báo chí cũng thấy chạnh lòng thay cho Hội khi tâm sự: “Giải Cánh diều nghe thì rất to nhưng không có tiền, mời nghệ sĩ đến trao giải thì chỉ nhận được những câu trả lời thờ ơ, không mặn mà”. Thế nhưng nói đi cũng phải nói lại, nhiều năm nay, Cánh diều Vàng đã không tạo nên sự đổi mới hay đột phá giúp chính mình khác đi với giải thưởng danh giá hơn là Bông sen Vàng của Bộ VHTTDL tổ chức. Tiêu chí chấm giải chung chung: “Đề cao phim điện ảnh, truyền hình có dấu ấn sáng tạo trong nghệ thuật thể hiện, mang đậm bản sắc dân tộc, giàu giá trị nhân văn và đạt hiệu quả xã hội tích cực" đã cho thấy một sự rập khuôn tẻ nhạt theo liên hoan phim quốc gia. Có lẽ chính điều đó làm Cánh diều Vàng thiếu đi sức hút.

Vậy có nên chăng Hội Điện ảnh thu hẹp lại những lễ trao giải Cánh diều Vàng, chỉ tổ chức nội bộ như những hội nghề nghiệp nghệ thuật khác, dành mọi kinh phí tổ chức lễ lạt tốn kém để tăng giá trị của giải? Giải thưởng cho các cá nhân đoạt giải Cánh diều Vàng còn hẻo tới mức với báo chí, đến nay vẫn là một bí mật vì các đạo diễn, diễn viên không chịu tiết lộ. Chỉ biết tổng tiền giải thưởng cho giải trao năm 2014 chỉ từ 400-500 triệu đồng trao cho 50 giải.


 Các phim nhựa tham gia giải Cánh diều Vàng 2014 gồm có: “Sống cùng lịch sử”, “Thầu Chín ở Xiêm”, “Những đứa con của làng”, “Mộ gió”, “Chàng trai năm ấy”,  “Hương Ga”, “Quả tim máu”, “Scandal- Hào quang trở lại”, “Để Mai tính 2”, “Hiệp sĩ mù”, “Tốc độ và đường cong”, “Bước khẽ đến hạnh phúc”, “Lạc giới”, “Mất xác”, “Bí mật lại bị mất”.  

Nhà phê bình điện ảnh Trịnh Thanh Nhã: Rút kinh nghiệm để làm chuyên nghiệp hơn


Tôi không ở trong BTC, nên cũng không biết sự vận hành của giải như thế nào. Tuy nhiên theo tôi, những người trong BTC đều xuất thân từ trong Hội Điện ảnh. Là những nghệ sĩ, chỉ biết về chuyên môn nên không giỏi trong chuyện đi vận động tài trợ, họ không có bộ phận riêng để tổ chức sự kiện. Đây là điều đáng tiếc nhưng cũng dễ thông cảm. Theo tôi BTC  cần rút kinh nghiệm để có cách tổ chức chuyên nghiệp hơn, cũng như những bộ phim tham dự giải chất lượng để thu hút được các nhà tài trợ.

NSND Đặng Nhật Minh: Giải ngày xưa không như thế!

Giải thưởng Cánh diều Vàng tiền thân là giải thưởng của Hội, được Nhà nước trao từ năm 2000 cho các hội như: Hội Mỹ thuật, Hội Nhà văn, Hội Điện ảnh… để mong chọn ra những tác phẩm tốt của các hội viên, động viên các nghệ sĩ phấn đấu với nghề. Nhưng đến năm TS Trần Luân Kim lên làm Chủ tịch Hội Điện ảnh thì mong muốn biến giải thưởng của Hội Điện ảnh phải rình rang, rầm rộ… nên tiền nhà nước trao là không đủ, vì thế  phải tính đến chuyện kêu gọi, tìm nhà tài trợ. Cũng từ đây giải thưởng Cánh diều Vàng trở nên tốn kém, rình rang, tôi cho đây chính là hậu quả của việc muốn biến giải thưởng của Hội thành to hơn cái nó vốn có.

NSƯT Quyền Linh: Chỉ cần lễ trao giải ấm cúng

Đôi khi nhiều người hay kỳ vọng lễ trao giải thì phải là một chương trình thật hay, trong khi nội việc trao giải cho khắp lượt các hạng mục cũng đã chiếm thời lượng tới 100 phút rồi, mà đâu có thể “chọn mặt gửi vàng” một vài hạng mục trong số được. Vì đây là ngôi nhà chung mà, tất cả mọi hội viên, các tác phẩm đều phải bình đẳng như nhau, không có ai là chính hay phụ. Tất cả đều cần được ghi nhận và tôn vinh. Thế nên, xin đừng quá kỳ vọng vào sự hoành tráng, chừng nào còn phải toát mồ hôi tìm tài trợ và đau đầu giải bài toán “liệu cơm gắp mắm”. Chỉ cần có được một lễ trao giải ấm cúng và trang trọng.

Huy Hoàng (ghi)
Mời các bạn đồng hành cùng báo Dân Việt trên mạng xã hội Facebook để nhanh chóng cập nhật những tin tức mới và chính xác nhất.
Tin cùng chuyên mục
Xem theo ngày Xem