Chủ đề nóng

Lốc xoáy ở Vĩnh Phúc: Chuyên gia khí tượng lý giải ra sao?

Khánh Nguyên Thứ sáu, ngày 12/06/2020 18:44 PM (GMT+7)
Aa Aa+
Về hiện tượng lốc xoáy ở Vĩnh Phúc, theo chuyên gia khí tượng thủy văn, việc dự báo, cảnh báo chính xác được thời điểm, địa điểm xảy ra các thiên tai quy mô nhỏ như lốc xoáy, mưa đá là không thực hiện được.
Bình luận 0

Lốc xoáy ở Vĩnh Phúc khó dự báo trước

Về cơn lốc xoáy ở Vĩnh Phúc xảy ra chiều 10/6 khiến 3 người chết và hàng chục người bị thương, ông Trần Quang Năng, Trưởng phòng Dự báo Thời tiết (Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia) đánh giá, đây là cơn lốc xoáy có cường độ mạnh.

Nguyên nhân hình thành cơn lốc xoáy ở Vĩnh Phúc là do ảnh hưởng của rãnh áp thấp bị nén nên trong ngày hôm 10/6, ở khu vực Bắc Bộ vẫn xảy ra tình trạng nắng nóng và nắng nóng gay gắt. Ở khu vực Vĩnh Phúc có nền nhiệt độ cao nhất trong ngày là 37 độ.

 Do ảnh hưởng kết hợp với vùng hội tụ gió lên đến 3.000m nên từ chiều tối ngày 10/6 mưa dông mạnh đã xảy ra trên khu vực Bắc Bộ, trong đó có tỉnh Vĩnh Phúc.

Lốc xoáy ở Vĩnh Phúc: Chuyên gia khí tượng lý giải ra sao? - Ảnh 1.

Hiện trường vụ lốc xoáy ở Vĩnh Phúc. Ảnh: Quỳnh Nguyễn.

Đặc điểm của gió lốc là tốc độ gió tăng mạnh đột ngột, khi đối lưu phát triển mạnh trong các đám mây dông, sự chênh lệch nhiệt độ theo chiều thẳng đứng lớn, làm cho áp suất thay đổi đột ngột, tạo nên những cột gió xoáy lớn tạo ra khả năng phá hủy, hút, kéo rất lớn.

Theo ông Năng, với sức tàn phá cuốn, kéo hút sập xưởng gỗ rộng 2.000m2 của Công ty TNHH MTV Kiều Thi Junma tại xã Trung Mỹ, huyện Bình Xuyên cho thấy đây là một cơn lốc xoáy có cường độ mạnh, có thể cuốn bay các đồ vật lớn và di chuyển chúng ra xa hàng trăm mét.

Về việc đưa ra cảnh báo với người dân về lốc xoáy, ông Năng cho biết, với trình độ khoa học công nghệ dự báo khí tượng hiện nay, việc dự báo, cảnh báo chính xác được thời điểm, địa điểm xảy ra các thiên tai quy mô nhỏ như lốc xoáy, mưa đá là không thực hiện được. 

Tuy nhiên, với mạng lưới trạm ra đa hiện có, hệ thống dự báo của Tổng cục Khí tượng thủy văn thì có thể đưa ra các cảnh báo đối với các cơn dông trước từ 30 phút tới vài giờ. 

Hiện tượng dông, lốc là gì?.

Dông là hiện tượng khí quyển quy mô nhỏ, đặc trưng bởi một hoặc một tổ chức mây đối lưu sâu và luôn đi kèm theo đó là hiện tượng sấm và sét và thường kèm theo gió mạnh và mưa lớn, đôi khi có mưa đá.

 Sự phóng điện trong đám mây hay giữa các đám mây với nhau và giữa các đám mây với mặt đất là nguyên nhân tạo ra hiện tượng chớp và sấm. 

Ở những vùng có dông, các yếu tố khí tượng thường thay đổi đột ngột của các yếu tố như: nhiệt độ, độ ẩm không khí, khí áp, hướng và tốc độ gió. Dông được hình thành khi có đối lưu mạnh trong đó sự phát triển đối lưu ở trong mây có ý nghĩa rất lớn đối với sự tạo ra dông.

Lốc xoáy ở Vĩnh Phúc: Chuyên gia khí tượng lý giải ra sao? - Ảnh 2.

Lốc xoáy ở Vĩnh Phúc để lại hậu quả nặng nề. Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, thời gian tới sẽ tiếp tục có khả năng xuất hiện các hiện tượng lốc xoáy với nhiều mức độ ảnh hưởng khác nhau. Ảnh: Quỳnh Nguyễn.

Lốc là một hiện tượng gió xoáy cực mạnh, xảy ra trong một phạm vi nhỏ, hàng chục tới hàng trăm mét và tồn tại trong một thời gian ngắn. Đi kèm với hiện tượng lốc là dông và mưa đá. 

Nguyên nhân sinh ra gió lốc là những dòng khí nóng bốc lên cao một cách mạnh mẽ. Trong những ngày nóng nực của mùa hè, mặt đất bị đốt nóng không đều nhau, một khoảng nào đó hấp thụ nhiệt thuận lợi sẽ nóng hơn, tạo ra một vùng khí áp giảm và tạo nên dòng thăng, không khí lạnh hơn ở xung quanh tràn đến tạo thành hiện tượng gió xoáy, tương tự như trong cơn bão nhưng ở quy mô nhỏ hơn rất nhiều. 

Đặc điểm của gió lốc là tốc độ gió tăng mạnh đột ngột trong một thời gian ngắn. Lốc cũng thường xuất hiện trong những đám mây dông, khi đối lưu phát triển mạnh, sự chênh lệch nhiệt độ theo chiều thẳng đứng lớn, làm cho áp suất thay đổi đột ngột, tạo nên những cột gió xoáy lớn. 

Với những cột gió xoáy lớn này hoàn toàn có khả năng bốc, kéo theo lên nhiều toa tàu hoả cùng một lúc hoặc những ngôi nhà hoặc những tàu thuyền cỡ vài chục tấn.

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, nước ta là một trong những nơi có nhiều dông và xảy ra nhiều nhất ở vùng ven biển và vùng núi. 

Trên lục địa, dông thường xảy ra vào mùa nóng, nhất là vào buổi chiều và tối khi đối lưu ở trong đất liền phát triển mạnh hơn ở trên biển hoặc khi có sự tranh chấp của các khối không khí như khi có không khí lạnh. 

Ở vùng biển gần ven bờ, dông thường tập trung xảy ra vào ban đêm. Nguyên nhân chính là do sự chênh lệch nhiệt độ giữa nước và không khí đạt đến cực đại tạo điều kiện thuận lợi cho đối lưu phát triển vào ban đêm.

Tùy theo vùng, miền, thời gian xảy ra hiện tượng dông nhiều ở mỗi địa phương một khác nhau. Mặc dù vậy, nhìn chung ở nước ta mùa dông thường bắt đầu từ cuối tháng 3 và kết thúc vào khoảng cuối tháng 11 đầu tháng 12.

- Lốc thường xảy ra trong khoảng từ tháng 4 đến tháng 10. Ở Bắc bộ và Bắc Trung bộ, trong mùa đông hầu như không có hiện tượng này. Lốc xoáy thường xảy ra vào mùa hè, nhất là ở những vùng núi và vùng sát biển. Ở Nam Bộ, hiện tượng gió lốc trong mùa hè không phổ biến như ở Bắc bộ và Trung Bộ.

Dông, lốc cũng như vòi rồng là các hiện tượng quy mô nhỏ, xuất hiện rất đột ngột và hoạt động trong một khoảng thời gian ngắn và hiện nay trên thế giới chưa thể dự báo chính xác cụ thể về thời điểm cũng như ví trị xảy ra các hiện tượng này. 

Hiện tượng này chỉ được cảnh báo ở các thời hạn trước 30 đến 40 phút dựa trên việc theo dõi liên tục bằng các thiết bị quan trắc radar và vệ tinh. 

Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia dự báo, với việc bắt đầu vào mùa mưa bão đi kèm theo các việc xuất hiện liên tục hiện tượng dông và sẽ kèm theo lốc, xoáy nên trong thời gian này và thời gian tới sẽ tiếp tục có khả năng xuất hiện các hiện tượng lốc xoáy với nhiều mức độ ảnh hưởng khác nhau, nhưng chắc chắn là nguy hiểm đến tính mạng của nhân dân và các cơ sơ kinh tế-xã hội trên khu vực Vĩnh Phúc nói riêng và cho cả nước nói chung.

"Lốc xoáy thường xảy ra cùng với những cơn dông mạnh nên khi có các thông tin cảnh báo mưa dông liên và các thiên tai kèm theo như lốc, sét, mưa đá và gió giật mạnh thì người dân cần tránh trú ở những nơi an toàn, đó là các công trình xây dựng kiên cố" - ông Năng khuyến cáo. 


Mời các bạn đồng hành cùng báo Dân Việt trên mạng xã hội Facebook để nhanh chóng cập nhật những tin tức mới và chính xác nhất.
Tin cùng chuyên mục
Xem theo ngày Xem