Chủ đề nóng

Mỹ chuyển giao quyền lực: Tổng thống từng rời khỏi thành phố, gửi thư cho người kế nhiệm

Tuấn Anh (Theo History) Thứ bảy, ngày 05/12/2020 14:19 PM (GMT+7)
Aa Aa+
Các cuộc chuyển giao quyền lực của các đời tổng thống trong lịch sử chính trị Mỹ đã thay đổi từ suôn sẻ đến khó xử và đối nghịch.
Bình luận 0
Mỹ chuyển giao quyền lực: Tổng thống từng rời khỏi thành phố, gửi thư cho người kế nhiệm - Ảnh 1.

Sự chuyển giao quyền lực một cách hòa bình từ tổng thống này sang tổng thống kế tiếp là một dấu ấn của nền dân chủ Mỹ. Sau khi John Adams nhậm chức tổng thống thứ hai của Mỹ vào năm 179, ông đã viết thư cho vợ của mình là bà Abigail, mô tả hành động của George Washington rằng: "Khi buổi lễ kết thúc, ông ấy đến thăm tôi và thân mật chúc mừng tôi và cầu chúc Chính quyền của tôi có thể được hạnh phúc, thành công và danh dự. "

Tấm gương của Washington đã tạo tiền đề cho các tổng thống tương lai của Mỹ noi theo truyền thống này. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là lần chuyển giao nào cũng luôn diễn ra suôn sẻ. Trên thực tế, nhiều cuộc chuyển giao tổng thống là những vấn đề không mấy dễ chịu, bắt đầu với sự chuyển giao quyền lực lần đầu tiên giữa các đối thủ chính trị vào năm 1801. Nhưng cũng có những khoảnh khắc thú vị - bao gồm cả một bức thư ủng hộ chân thành từ George H.W. Bush và người kế nhiệm Bill Clinton, đã đưa ra một truyền thống mới được các tổng thống gần đây nhất của Mỹ tiếp nối.

John Adams - Thomas Jefferson

John Adams đã chọn không tham dự buổi lễ nhậm chức của Thomas Jefferson, người mà ông đã thua trong cuộc bầu cử khốc liệt năm 1800. Thay vào đó, Adams đã rời khỏi Washington vào sáng sớm lễ nhậm chức của Jefferson. Chiến thắng của Jefferson đánh dấu sự thay đổi hoàn toàn quyền lực trong quốc gia non trẻ từ Đảng Liên bang sang Đảng Dân chủ-Cộng hòa của Jefferson, trong cái mà Jefferson gọi là "cuộc cách mạng năm 1800".

John Quincy Adams - Andrew Jackson

Bốn năm sau khi giành chiến thắng trong cuộc bỏ phiếu phổ thông nhưng để mất Nhà Trắng nhờ "món hời tham nhũng", Andrew Jackson đã đánh bại John Quincy Adams trong một chiến dịch năm 1828; Jackson thậm chí còn đổ lỗi cho các cuộc tấn công của ông Adams đã góp phần vào cái chết của vợ ông là bà Rachel.

Vào Ngày nhậm chức, ông Adams đã noi gương cha mình, rời thị trấn trước buổi lễ. Một đám đông khoảng 20.000 người đã tràn vào Nhà Trắng để bắt tay "Tổng thống Biên giới" mới, gây ra sự hỗn loạn đến mức chính Jackson buộc phải chạy trốn qua một cửa phụ.

Andrew Johnson - Ulysses S. Grant

Jackson và người kế nhiệm của ông, Martin Van Buren, đã đi đến Điện Capitol trên cùng một chiếc xe ngựa cho lễ nhậm chức của Van Buren, thiết lập một biểu tượng mới cho quá trình chuyển đổi hòa bình. Hầu hết các tổng thống mãn nhiệm sau Jackson đều tuân theo phong tục tương tự — nhưng vẫn có những ngoại lệ. Andrew Johnson thậm chí còn từ chối tham dự lễ nhậm chức của người kế nhiệm, Ulysses S. Grant, thay vào đó quyết định ở lại Nhà Trắng và tiến hành cuộc họp cuối cùng của Nội các của mình.

Herbert Hoover - Franklin D. Roosevelt

Cuộc bầu cử năm 1932 xảy ra trong thời kỳ suy thoái kinh tế tồi tệ nhất trong lịch sử quốc gia Mỹ. FDR đã đánh bại Herbert Hoover trong cuộc đua vào Nhà Trắng, hứa hẹn "một thỏa thuận mới cho người dân Mỹ". Sau cuộc bầu cử, Hoover nhiều lần cố gắng kêu gọi Roosevelt hợp tác để đối đầu với cuộc khủng hoảng kinh tế, nhưng Roosevelt từ chối, vì việc tuân theo các điều kiện của Hoover sẽ khiến thỏa thuận mới được lên kế hoạch của ông bị suy yếu nghiêm trọng trước khi nó bắt đầu. Roosevelt là tổng thống có quá trình chuyển đổi kéo dài đến tháng 3: Tu chính án thứ 20, được phê chuẩn ngay sau khi ông nhậm chức, dời Ngày nhậm chức sang tháng Giêng.

Harry Truman - Dwight Eisenhower

Hai người đã làm việc cùng nhau trong những tháng cuối cùng của Thế chiến II, cũng như trong quá trình thành lập NATO, nhưng mối quan hệ của họ trở nên xấu đi trong cuộc bầu cử năm 1952, trong đó Eisenhower đánh bại Adlai Stevenson. Truman kinh hoàng trước việc Eisenhower sử dụng những luận điệu cứng rắn trong chiến dịch tranh cử của ông, đặc biệt là việc ông từ chối tố cáo Joseph McCarthy. Vào Ngày nhậm chức, Eisenhower từ chối vào Nhà Trắng, đợi Truman ở bên ngoài xe trước khi họ cùng nhau đi đến Điện Capitol. Theo cố vấn tổng thống Clark Clifford, "Sự thù hận giữa hai người ngày đó giống như một cơn gió mùa".

Lyndon Johnson - Richard Nixon

Trong cuộc bầu cử hỗn loạn năm 1968, sự chia rẽ của đất nước — về quyền công dân và Chiến tranh Việt Nam đang diễn ra, cùng với nhiều vấn đề khác — đã diễn ra một cách rõ rệt. Không lâu trước cuộc bầu cử, Johnson biết rằng chiến dịch của Nixon đã tiến hành các cuộc đàm phán bí mật, thông qua trung gian, nhằm ngăn cản chính phủ miền Nam Việt Nam tham gia vào các cuộc đàm phán hòa bình được chính quyền Johnson ủng hộ. Mặc dù Johnson coi những hành động như vậy là phản quốc, nhưng ông từ chối tiết lộ sự dính líu của Nixon trong vụ bê bối. Ông không chỉ thiếu bằng chứng xác thực về sự tham gia trực tiếp của Nixon (mặc dù bằng chứng như vậy cuối cùng đã xuất hiện), ông tin rằng quốc gia sẽ bị thiệt hại nếu một tổng thống đắc cử bị tiết lộ đã thực hiện các hành động như vậy và ông coi an ninh quốc gia là điều tối quan trọng trong bối cảnh căng thẳng đang diễn ra với Liên Xô.

Jimmy Carter - Ronald Reagan

Tai ương kinh tế và cuộc khủng hoảng con tin Iran đã làm thui chột hy vọng tái đắc cử của Jimmy Carter vào năm 1980. Vào ngày 20/1/1981, vài phút sau khi Ronald Reagan được nhậm chức, 52 nhà ngoại giao và công dân Mỹ đã được thả khỏi Đại sứ quán Mỹ ở Tehran.  Theo nhà viết tiểu sử về Reagan, Richard Reeves, vào thời điểm Carter và Reagan đi chung xe limousine đến Điện Capitol vào Ngày nhậm chức, Carter đã không ngủ trong 48 giờ do các cuộc đàm phán vào phút cuối về việc trả tự do cho họ. Sau đó, các cáo buộc đã được đưa ra về một thỏa thuận phòng thủ giữa chiến dịch của Reagan và chính phủ Iran để trì hoãn việc thả con tin cho đến sau cuộc bầu cử và lễ nhậm chức của ông, nhưng những điều này không được chứng minh.

George H.W. Bush - Bill Clinton

Một số tổng thống Mỹ trong quá khứ đã để lại những bức thư cho người kế nhiệm, nhưng bức thư do George H.W. Bush (Bush cha) đối với Bill Clinton đã đi vào lịch sử như một trong những người ân cần nhất, và tạo ra một truyền thống mới cho các tổng thống sắp mãn nhiệm của Mỹ. Mặc dù Clinton đã thất bại trong nỗ lực tái đắc cử vào năm 1992, trong một cuộc chạy đua có sự góp mặt của ứng cử viên bên thứ ba Ross Perot, Bush đã tìm cách tiếp cận qua các đảng phái và đưa ra thông điệp ủng hộ người kế nhiệm.

"Thành công của bạn bây giờ là thành công của đất nước chúng ta. Tôi hết lòng vì các bạn", ông Bush viết ở cuối bức thư, được lan truyền trên mạng xã hội vào thời điểm Bush qua đời vào năm 2018. Clinton đã tiếp tục truyền thống chuyển giao tốt đẹp này, cũng như con trai cả của Bush là George W. Bush, và Barack Obama.

Mời các bạn đồng hành cùng báo Dân Việt trên mạng xã hội Facebook để nhanh chóng cập nhật những tin tức mới và chính xác nhất.
Tin cùng chuyên mục
Xem theo ngày Xem